Raport Komisji Europejskiej: Pandemia najmocniej uderzyła w kobiety

raport-komisja-europejska-rownouprawnienie-kobiety-nierownosci-rownosc-plci-dzien-kobiet

Oprócz problemów zawodowych, takich jak utrata pracy w wyniku kryzysu, kobiety znacznie częściej w ubiegłym roku padały ofiarami przemocy domowej. [Zdjęcie via unsplash]

Raport Komisji Europejskiej jednoznacznie wskazuje, że pandemia COVID-19 wzmocniła istniejące dotychczas nierówności między kobietami i mężczyznami. Kobiety dużo bardziej odczuły skutki kryzysu.

 

 

Raport KE z 5 marca dotyczący równouprawnienia płci w Unii Europejskiej opublikowano w związku z Międzynarodowym Dniem Kobiet. W raporcie podkreślono wyzwania, jakie miniony rok nakreślił w związku z nierównościami między kobietami i mężczyznami. Wskazano obszary, w jakich pandemia ma znaczny wpływ na życie kobiet, zarówno w sferze zawodowej, jak i prywatnej.

Wiceprzewodnicząca KE ds. wartości i przejrzystości Věra Jourová zaznaczyła, że ”kobiety są na pierwszej linii frontu walki z pandemią i właśnie one są szczególnie silnie dotknięte jej skutkami”.

Z kolei komisarz ds. równości Helena Dalli podkreśliła, że KE jest zdecydowana „wzmóc wysiłki, iść dalej do przodu i nie dopuścić, aby zniweczono wszystko to, co już osiągnęliśmy w zakresie równości płci”. 

Kobiety uratują świat? Cele feministycznej polityki zagranicznej

Kobiety są nadal w dużej mierze niedostatecznie reprezentowane w polityce i procesach decyzyjnych w UE i na świecie. W jaki sposób zaradzi temu „feministyczna polityka zagraniczna”?

Jak pandemia wpływa na sytuację kobiet?

Raport KE wskazuje, że pierwsza fala pandemii dużo bardziej uderzyła w kobiety niż w mężczyzn. Kobiety, które stanowią większość osób zatrudnionych na stanowiskach związanych z opieką oraz usługami, były bardziej narażone na utratę pracy w związku z lockdownem. Zawody te często nie umożliwiają pracy zdalnej, co przekłada się na rosnące nierówności na rynku pracy.

Autorzy analizy zwracają uwagę, że to kobiety najczęściej stoją na czele walki z koronawirusem, ponieważ stanowią 76 proc. wszystkich pracowników służby zdrowia i opieki społecznej. Także 86 proc. pracowników usług związanych z opieką to kobiety. 

Jak podkreślono, w związku z kryzysem, w przypadku kobiet pracujących w służbie zdrowia, znacznie wzrosło ich obciążenie pracą, co miało odzwierciedlenie w trudnościach z pogodzeniem życia zawodowego i prywatnego. Poprzez bezpośrednią styczność z osobami zakażonymi koronawirusem także ich zdrowie było zagrożone bardziej niż mężczyzn.

Kobiety zatrudnione w innych sektorach także mocniej odczuły skutki kryzysu. Handel, hotelarstwo czy gastronomia to sektory, które najbardziej ucierpiały w związku z kolejnymi obostrzeniami, a właśnie w tych branżach najczęściej pracują kobiety. 

Dla odmiany pracownicy sektora usług, których praca wiąże się z informacją i komunikacją, finansami czy ubezpieczeniami, to najczęściej mężczyźni. Dziedziny te odnotowały wzrost wskaźników zatrudnienia, a przyczyniło się do tego większe zapotrzebowanie na usługi cyfrowe. 

Kobiety miały też utrudniony powrót na rynek pracy, gdy nastąpiło lekkie ożywienie gospodarcze latem zeszłego roku. Jedynie o 0,8 proc. wzrósł wtedy wskaźnik zatrudnienia wśród kobiet, w porównaniu do 1,4 proc. wśród mężczyzn. 

Wyraźną różnicę widać w przypadku życia prywatnego. Kobiety spędzały średnio 62 godziny tygodniowo opiekując się dziećmi i 23 godziny wykonując prace domowe, a mężczyźni odpowiednio 36 i 15 godzin. 29 proc. kobiet, posiadających małe dzieci przyznaje, że miało trudności z koncentracją na pracy ze względu na obowiązki rodzinne. Taką deklarację składa z kolei 16 proc. mężczyzn. 

Raport KE wskazuje, że w państwach członkowskich Unii nastąpił wzrost skali przemocy domowej. Dotyczy to zwłaszcza rodzin, które znajdują się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Autorzy dokumentu zwracają uwagę, że stres wywołany utratą pracy i niepewnością finansową w związku z kryzysem jeszcze bardziej spotęgował ryzyko przemocy, zarówno fizycznej jak i psychicznej.

We Francji liczba zgłaszanych przypadków przemocy domowej tylko w pierwszym tygodniu obowiązywania obostrzeń wzrosła o 32 proc. Na Litwie było to 20 proc. w ciągu pierwszych trzech tygodni. W Irlandii liczba interwencji w sprawach związanych z przemocą domową wzrosła pięciokrotnie.

Dezinformacja: Skuteczna metoda zniechęcania kobiet do polityki?

Dezinformacja jest zagrożeniem dla działania systemów demokratycznych, podkreśla ekspertka ds. informacji.

Jak KE chce przeciwdziałać nierównościom między kobietami i mężczyznami?

Równość płci na rynku pracy jest jednym z priorytetów UE, zarówno w zakresie zatrudnienia jak i wynagrodzenia. 

W zeszłym roku przyjęto strategię na rzecz równouprawnienia płci na lata 2020-2025, w której Komisja zobowiązała się do uwzględnienia równości między kobietami i mężczyznami we wszystkich obszarach unijnej polityki. 

A 3 marca tego roku przedstawiono plan działania na rzecz realizacji Europejskiego filaru praw socjalnych, który ma przyczynić się m.in. do zwiększenia udziału kobiet na rynku pracy.

Zaproponowano wprowadzenie obowiązkowych sprawozdań o różnicy płac między pracowniczkami i pracownikami, co do tej pory było dobrowolną praktyką wśród pracodawców. Celem projektu jest zapewnienie równości wynagrodzeń w całej UE.

Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększenia Odporności w ramach funduszu odbudowy (NextGenerationEU) zobowiązuje państwa członkowskie do określenia, w jaki sposób ich Krajowe Plany Odbudowy (KPO) przyczynią się do promowania równouprawnienia płci. Ma to zapewnić ożywienie gospodarcze po pandemii COVID-19 z poszanowaniem aspektu płci. 

KE chce też przeciwdziałać przemocy domowej i w tym celu w 2020 r. przyjęto Strategię UE w zakresie praw ofiar. 

 

Więcej informacji:

2021 Report on Gender Equality in the EU