UE wzywa USA do wykazania powściągliwości wobec Iranu

Sekretarz Stanu USA Mike Pompeo, źródło: Flickr, fot. Gage Skidmore

Sekretarz Stanu USA Mike Pompeo, źródło: Flickr, fot. Gage Skidmore

Unia Europejska wzywa Stany Zjednoczone „do maksymalnej ostrożności wobec Iranu”  i „unikania eskalacji militarnej”. Amerykański sekretarz stanu, Mike’a Pompeo był wczoraj w Brukseli, gdzie rozmawiał m. in. z Federicą Mogherini.

 

Do rozmów doszło w nagłym trybie. Pompeo zmienił plany i skrócił swój pobyt w Rosji do jednego dnia, by porozmawiać w Brukseli z europejskimi politykami na temat kryzysu irańskiego. W ubiegłym tygodniu kraje Wspólnoty oświadczyły gotowość respektowania porozumienia nuklearnego z Teheranem.

Iran wycofuje się z części porozumienia nuklearnego

Irański prezydent poinformował, że jego kraj wycofa się z niektórych zobowiązań wpisanych do zawartego w 2015 r. porozumienia nuklearnego. Hasan Rouhani oświadczył też, że jeśli UE nie pomoże Teheranowi w obejściu amerykańskich sankcji, to Iran wznowi wzbogacanie uranu. Waszyngton tymczasem …

Unia za dialogiem

Pompeo spotkał się w poniedziałek z Federicą Mogherini a także z przedstawicielami państw UE. Szefowa unijnej dyplomacji zachęcała do dialogu na linii USA-Iran. Ministrowie spraw zagranicznych Wspólnoty nie kryli obaw, że strategia USA może doprowadzić do pogłębienia kryzysu.

Porozumienie nuklearne zostało przyjęte przez administrację Baracka Obamy. Dotyczyło ograniczenia przez Teheran prac nad wzbogacaniem uranu w zamian za znoszenie sankcji gospodarczych. Jednak w ubiegłym roku Donald Trump postanowił wycofać się z porozumienia. Od tego czasu amerykańska administracja wzmaga presję na Teheran, próbując izolować go na arenie międzynarodowej, pozbawiając przy tym dochodów z eksportu ropy.

W ubiegłym tygodniu Iran postanowił wycofać się z niektórych zapisów umowy i przedstawił 60-dniowe ultimatum sygnatariuszom (UE, Rosja, Wielka Brytania, Francja, Chiny, Niemcy, USA), by wywiązali się z obietnic ochrony irański sektor naftowy i bankowy przed sankcjami USA. UE odrzuciła „ultimatum”, zaznaczając, że chce respektować porozumienie z 2015 r.

Reakcją Stanów Zjednoczonych było nałożenie nowych sankcji. Dodatkowo zwiększono obecność wojsk w regionie Bliskiego Wschodu.

UE zaniepokojona próbami rakietowymi Iranu

Podczas wczorajszego spotkania akredytowani w Brukseli ambasadorowie państw członkowskich UE wyrazili „poważne zaniepokojenie” przeprowadzonym przez Iran testem rakiet balistycznych. Wezwali przy tym Teheran, aby „natychmiast zakończył swoje niedopuszczalne postępowanie”.
 

Irańskie władze poinformowały o przeprowadzeniu podczas weekendu udanej próby pocisku balistycznego średniego …

Związane ręce Europy

Do rozmów w Brukseli doszło zaraz po tym, jak Arabia Saudyjska ogłosiła, że dwa z jej tankowców padły ofiarą sabotażu w pobliżu Fudżajry u wybrzeży Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Wprawdzie nie padły bezpośrednie oskarżenia wobec Teheranu, lecz rosnące napięcie w regionie podsunęło taki scenariusz, np. w kontekście prób zakłócenia funkcjonowania globalnego rynku ropy.

Brytyjski minister spraw zagranicznych Jeremy Hunt ostrzegł przed przypadkowym wybuchem konfliktu w Zatoce i wezwał do uspokojenia nastrojów.

Tymczasem Mogherini odmówiła deklaracji przyjęcia przez UE nawet 1,5 mln baryłek irańskiej ropy dziennie. Potwierdziła jednak gotowość Wspólnoty do „wykorzystania wszystkich swoich instrumentów do pełnego wdrożenia porozumienia nuklearnego”.

Iran od ubiegłego roku domaga się zagwarantowania przez UE możliwości dostępu do światowych rynków ropy i bankowości. Jednak Bruksela, ze względu na ewentualne sankcje USA wobec europejskich firm, które podjęłyby współpracę z Teheranem, nie składa żadnych wiążących deklaracji.

UE nie przyłączyła się także do inicjatywy Niemiec, Francji i wielkiej Brytanii, które powołały spółkę INSTEX, mającą obsługiwać transakcje finansowe państw europejskich z Teheranem. Spółka ma pozwolić ominąć amerykańskie sankcje.

Czołowi politycy europejscy chcą ożywić debatę o wspólnej armii

Plany Unii Europejskiej dotyczące wspólnej armii wywołały ożywione wymiany zdań podczas drugiej debaty kandydatów do objęcia funkcji przewodniczącego Komisji Europejskiej. Tzw. Spitzenkandidaci dyskutowali o tym w czwartek (2 maja), zaledwie trzy tygodnie przed wyborami do Parlamentu Europejskiego.
 

Ponieważ bezpieczeństwo i obrona …