Polsko-izraelska wspólna deklaracja ws. Holokaustu

Premier Mateusz Morawiecki podpisuje, źródło KPRM

Premier Mateusz Morawiecki podpisuje, źródło KPRM

Polska i Izrael przyjęły wczoraj (27 czerwca) wspólną, sześciopunktową deklarację ws. uchwalonej tego samego dnia kolejnej nowelizacji ustawy o IPN. W tym samym czasie to samo oświadczenie odczytali i podpisali premierzy obu rządów: Mateusz Morawiecki w Warszawie i Benjamin Netanjahu w Tel Awiwie.

 

W środę polski parlament przeprowadził błyskawiczny proces legislacyjny, a prezydent Andrzej Duda podpisał zmienioną ustawę.

Wspólna deklaracja

„Oczywistym jest, że Holokaust był niemającą w historii precedensu zbrodnią popełnioną przez nazistowskie Niemcy wobec narodu żydowskiego, w tym Polaków żydowskiego pochodzenia. Polska zawsze wyrażała najwyższe zrozumienie znaczenia Holokaustu jako najtragiczniejszej części doświadczeń narodu żydowskiego” – cytował Mateusz Morawiecki treść deklaracji na konferencji prasowej. (English version)

Szef polskiego rządu podkreślił, że obie strony zawsze zgadzały się, że określenie “polskie obozy koncentracyjne” czy “polskie obozy śmierci” jest “w sposób znaczący złe i pomniejsza odpowiedzialność Niemców za stworzenie takich obozów”.

„Wspieramy pełne i nieograniczone badania i wyrażanie prawdy historycznej zwłaszcza w zakresie Holokaustu, tak aby można było prowadzić badania bez obawy o jakiekolwiek prawne przeszkody” – zapewnił premier nawiązując do powołania oficjalnego polskiego zespołu ds. dialogu z izraelskimi partnerami ws. Holokaustu. Podkreślił, że dotyczy to naukowców, dziennikarzy, studentów oraz tych, którzy przeżyli Holokaust i członków ich rodzin.

Polska wycofuje karę więzienia z ustawy o IPN

Za dwa tygodnie wejdą w życie przyjęte wczoraj w ekspresowym tempie zmiany w styczniowej nowelizacji ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Uchylają one artykuł 55a, znosząc karę więzienia za przypisywanie Polakom odpowiedzialności za zbrodnie III Rzeszy Niemieckiej.

Morawiecki zapewnił przy tym, że nie będą oni podlegali żadnym ograniczeniom prawnym za wykorzystywanie prawa do wolności wypowiedzi i wolności badań w odniesieniu do Holokaustu. Zwrócił też uwagę, że „w tej deklaracji jest zawarte, że ani Polacy, ani Polska, ani cały naród polski nie ponoszą w najmniejszym stopniu winy za niemieckie Holokaust i niemieckie piekło na ziemi polskiej”.

Odnosząc się natomiast do wprowadzonych w środę zmian do ustawy o IPN szef rządu oświadczył, że “prawda o Polsce jest dobra i prawda o naszych intencjach też jest dobra”. “Zmieniając to prawo pokazujemy te intencje jeszcze wyraźniej, chodzi nam wyłącznie o prawdę” – zapewnił Mateusz Morawiecki.

Netanjahu: Ponosimy wspólną odpowiedzialność za ochronę pamięci o Holokauście

Premier Benjamin Netanjahu wyraził zadowolenie z faktu, że “polski rząd, parlament, Senat oraz prezydent całkowicie wycofali przepisy, które spowodowały burzę i konsternację w Izraelu i wśród międzynarodowej społeczności”.

Kryzys polsko-izraelski – reperkusje nowelizacji ustawy o IPN

Kryzys polsko-izraelski – szefowie rządów Polski i Izraela rozmawiali w związku incydentem w Tel Awiwie, gdzie na polskiej ambasadzie namalowano swastyki i obraźliwe napisy. Wcześniej poruszenie wywołała wypowiedź premiera Morawickiego porównująca rolę Niemców, Polaków, Żydów, Ukraińców czy Rosjan w Holokauście.

“Polska zawsze wyrażała głębokie zrozumienie znaczenia Holokaustu, że jest to najtragiczniejszy element doświadczenia Żydów. Wierzymy, że mamy wspólną odpowiedzialność prowadzenia niezależnych badań w celu promowania zrozumienia i ochrony pamięci o historii Holokaustu” – powiedział premier Izraela. Dodał, że w jego ocenie określenie „polskie obozy śmierci” jest błędne, niewłaściwe i pomniejsza odpowiedzialność Niemiec za te obozy.

Również Netanjahu zapewnił, że Polska i Izrael mogą prowadzić niezależne badania w celu ochrony pamięci o Holokauście. Dodał, że oba rządy zdecydowanie potępiają wszelkie formy antysemityzmu, zwalczają także antypolonizm i wszystkie inne stereotypy narodowe.

Szef izraelskiego rządu oświadczył także, że jego kraj „uznaje i potępia każdy przypadek okrucieństwa dokonany na Żydach przez Polaków w czasie II wojny światowej”. Zastrzegł jednak, że Izrael „ma zaszczyt pamiętać bohaterskie czyny wielu Polaków, zwłaszcza Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, którzy narażali swoje życie, by ratować Żydów” w tamtych latach.

USA z zadowoleniem przyjmuje nowelizację ustawy o IPN

“Z zadowoleniem przyjmujemy kroki podjęte przez polski parlament w sprawie ustawy o IPN” – oświadczył wczoraj w Krakowie ambasador USA w Polsce Paul W. Jones. Przypomniał, że różni kongresmeni i niektórzy obywatele USA wyrażali obawy w związku z tą ustawą.

Konflikt wokół przyjętej w nocy nowelizacji ustawy o IPN

Rząd przekaże dziś (1 lutego) oświadczenie, w którym się “ustosunkuje się” do nowelizacji ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej, którą w nocy bez poprawek przyjął Senat – zapowiedział wczoraj marszałek Senatu Stanisław Karczewski po, zwołanej w trybie pilnym, naradzie kierownictwa PiS na ten temat. Gabinet Mateusza Morawieckiego ma też “określić jej cel i założenia”.

Teraz jednak – jak powiedział – „ludzie będą czuć się pewnie w przyszłości w tych kwestiach”. “Zarówno publicznie, jak i prywatnie jasno przedstawialiśmy nasze stanowisko przychylne wolności słowa, wolności mediów, wolności badań naukowych” – podkreślił amerykański ambasador.

Zwrócił przy tym uwagę, że istnieją sposoby radzenia sobie z problemem “krzywdzących, nieprecyzyjnych słów”, a najlepszym z nich jest “więcej wypowiedzi, więcej wolności słowa, dyskusje, dialog”. “ Z radością udzielilibyśmy wsparcia w kwestii rozpoczęcia tego dialogu, by w sposób otwarty poradzić sobie z tymi kwestiami” – zapewnił Paul W. Jones. Ocenił przy tym, relacje Polski i USA jako „wspaniałe”, a więzi między oboma krajami jako “mocne”.

Komitet Żydów Amerykańskich również wyraża zadowolenie

Również Komitet Żydów Amerykańskich z zadowoleniem przyjął “działanie polskiego parlamentu w celu wycofania zapisu o sankcjach karnych w kontrowersyjnej ustawie”.

“Poprawa tego przeciwskutecznego środka to ważny krok dla odbudowy zaufania i poprawy relacji między Polską, światem żydowskim oraz Stanami Zjednoczonymi” – powiedział cytowany w tekście oświadczenia prezes Komitetu Żydów Amerykańskich David Harris. W dokumencie przypomniano również, że szef tej organizacji spotykał się z polskimi urzędnikami w celu „złagodzenia kryzysu, który wybuchł z powodu ustawy”.

Pierwsze reakcje w internetowych wydaniach zarówno izraelskich, jak i amerykańskich gazet świadczą o pozytywnej ocenie nowelizacji ustawy o IPN. Jednocześnie media przypominają jednak pięć miesięcy kryzysu dyplomatycznego między Polską a Izraelem i USA, który ta ustawa wywołała.

Poprzednia nowelizacja ustawy o IPN zaogniła również stosunki polsko-ukraińskie.

Kijów chce zmian w polskiej ustawie o IPN

Kijów chce zmian w polskiej ustawie o IPN – poinformował wczoraj wicepremier Ukrainy Pawło Rozenko, który już jutro będzie w Warszawie. Ma rozmawiać z wicepremierem, ministrem kultury Piotrem Glińskim o polsko-ukraińskich sporach na tle historycznym.