Polska nagroda “Pro Dignitate Humana” dla Ołeha Sencowa

Ołeh Sencow, źródło Antonymon - Own work, CC BY-SA 4.0, commons.wikimedia

Ołeh Sencow, źródło Antonymon - Own work, CC BY-SA 4.0, commons.wikimedia

Szef polskiej dyplomacji Jacek Czaputowicz przekazał w sobotę (1 grudnia) w Kijowie przyznaną Ołehowi Sencowowi nagrodę Pro Dignitate Humana. W imieniu więzionego przez Rosjan ukraińskiego reżysera odebrała ją jego kuzynka Natalia Kapłan.

 

Jacek Czaputowicz podkreślił w laudacji, że nagrodę przyznano Ołehowi Sencowowi w uznaniu jego zasług w dziedzinie praw człowieka i bezkompromisowych działań na rzecz ochrony praw osób prześladowanych oraz narażonych na represje.

23 lata więzienia dla pro-ukraińskiego aktywisty

We wtorek (25 sierpnia) Północnokaukaski Sąd Wojskowy w Rosji skazał 39-letniego Sencowa na podstawie zarzutów o podpalenia biur partyjnych na Krymie. Miało się to stać po tym, jak Rosja zajęła półwysep w marcu poprzedniego roku. Do tego uznano, że Sencow …

„Ołeh Sencow przypomina światu o dramacie Ukrainy, której Rosja siłą zagrabiła część terytorium. (…) Ołeh Sencow przypomina o Ukraińcach, żyjących pod kontrolą sił rosyjskich, którzy w każdej chwili mogą zostać bezpodstawnie oskarżeni przez rosyjski aparat represji” – powiedział m.in. szef polskiej dyplomacji. Dodał, że poprzez nielegalną aneksję Krymu Rosja złamała najbardziej podstawową spośród norm prawa międzynarodowego.

Nawiązując natomiast do sytuacji żołnierzy aresztowanych przez siły rosyjskie w ostatnich dniach po incydencie na Morzu Azowskim zwrócił też uwagę na rosnącą liczbę więźniów politycznych z Ukrainy. „Polska uznaje ochronę praw człowieka, społeczeństwa obywatelskiego, demokratycznych zasad, rządów prawa za jeden z najważniejszych filarów swojej polityki zagranicznej; liczymy na zacieśnianie współpracy w tych obszarach z naszymi ukraińskimi przyjaciółmi” – podkreślił minister.

Poroszenko ostrzega przed wielką wojną

Poroszenko ostrzega przed “bardzo realną groźbą inwazji Rosji na pełną skalę”, Tajani apeluje do obu stron o współpracę i działanie zgodne z prawem międzynarodowym, a Rada Północnoatlantycka wzywa Moskwę do udostępnienie ukraińskich portów i umożliwienia żeglugi na Morzu Azowskim.

Wyraził jednocześnie rozgoryczenie, że nie może wręczyć nagrody osobiście jej laureatowi, ale też nadzieję, że informacja o sobotniej uroczystości dotrze do Sencowa “jako znak naszej solidarności z nim oraz wszystkimi innymi ukraińskimi więźniami politycznymi w Rosji i na okupowanym Krymie”.

Odbierając nagrodę z rąk szefa polskiego MSZ, kuzynka więzionego reżysera Natalia Kapłan zaznaczyła, że Sencow w więzieniu kontynuuje swoją walkę, a także pracuje nad kolejnym filmem. „Ołeh jest rzeczywiście bohaterem; nie złamał się pod wpływem tortur, choć miał możliwość ich uniknięcia i w dalszym ciągu trwa przy swoich zasadach” – powiedziała kuzynka ukraińskiego reżysera.

Zapowiedziała, że nagroda zostanie przekazana Sencowowi „najszybciej jak będzie to możliwe”, a wcześniej dostanie przynajmniej fotografię przekazanego jej dyplomu. „Liczę na to, że dzięki takim działaniom w niedługim czasie Ołeh sam będzie mógł opowiedzieć światu o swoim losie” – dodała Kapłan.

Podczas uroczystości głos zabrał również szef MSZ Ukrainy Pawło Klimkin, który zwrócił uwagę, że Sencow stał się legendą. „Nikt nie zapomni jego bohaterskiej, heroicznej głodówki. (…) Rosja sądziła, że po zakończeniu głodówki emocjonalna fala w świecie dot. Ołeha ucichnie, że przestaną wspominać jego imię, ale stało się odwrotnie” – powiedział.

„Bardzo ważne jest, że nasi polscy przyjaciele zdecydowali, że nagrodę wręczą w tym roku Ołehowi Sencowowi. Ołeh otrzymywał różne nagrody, m.in. nagrodę Sacharowa, natomiast ta jest szczególna, ponieważ jest to wyróżnienie `za ludzką godność`” – podkreślił szef ukraińskiej dyplomacji.

Ołeh Sencow laureatem Nagrody Sacharowa

Więziony w kolonii karnej w Rosji ukraiński reżyser i dramaturg otrzymał tegoroczną, przyznawaną za wolność myśli i sumienia Nagrodę Sacharowa. Wyróżnienie to ustanowił Parlament Europejski. O to, aby nagrodzić Ukraińca apelowali także europosłowie z Polski. Ostateczną decyzję podjęła konferencja przewodniczących …

Dodał, że w jego ocenie Sencow zwyciężył już Rosję i panujący w niej reżim, „bo tego, co zrobił stawiając opór okupacji, Rosja się nie spodziewała”. Wyraził przy tym przekonanie, że tysiące tych, którzy cierpią w wyniku okupacji Krymu, gdzie panuje o wiele gorszy reżim niż w samej Rosji, także zaczną stawiać opór. “Krym pod okupacją zmierza bowiem donikąd” – oświadczył Klimkin.

Minister podziękował jednocześnie Polakom, partnerom z UE oraz Stanom Zjednoczonym za wsparcie Ukrainy w obliczu działań Rosji i jasne deklaracje, że okupacja ziem ukraińskich „nie zostanie nigdy uznana”.

Ołeh Sencow, 42-letni ukraiński reżyser pochodzący z anektowanego przez Rosję Krymu, został skazany przez rosyjski sąd w sierpniu 2015 roku na 20 lat kolonii karnej za przypisywane mu przygotowywanie zamachów terrorystycznych na półwyspie. On sam zaprzecza tym oskarżeniom i twierdzi, że działania przeciw niemu mają charakter polityczny. Proces Sencowa był krytykowany przez międzynarodowe organizacje obrony praw człowieka. Z apelami o uwolnienie artysty wielokrotnie zwracali się do Rosji zachodni politycy oraz przedstawiciele środowisk artystycznych i intelektualnych.

Sencow przez 145 dni prowadził głodówkę w więzieniu, domagając się uwolnienia przetrzymywanych w rosyjskich więzieniach obywateli Ukrainy.

USA apelują do Rosji o uwolnienie Ołeha Sencowa

Urodzony na Krymie ukraiński dramaturg i reżyser przebywa w jednej z rosyjskich kolonii karnych na Dalekim Wschodzie. Od ponad 100 dni prowadzi protestacyjną głodówkę w imieniu swoim i kilkudziesięciu aresztowanych osób po aneksji Krymu przez Rosję. Rodzina Sencowa alarmuje, że …

Nagroda Pro Dignitate Humana

Nagrodę Pro Dignitate Humana w wysokości 100 tys. zł ustanowił w 2011 r. minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski. Przyznawana jest ona osobie lub organizacji pozarządowej za „pełne poświęcenia, bezkompromisowe działania w obronie praw osób prześladowanych i narażonych na represje oraz niezłomną postawę w obronie praw jednostki i poszanowania godności ludzkiej”. Pierwszym jej laureatem był białoruski opozycjonista i obrońca praw człowieka Aleś Bialacki.

Wśród dotychczasowych laureatów są też: niezależna organizacja „Memoriał” zajmująca się dokumentacją komunistycznych represji oraz ochroną praw człowieka w Rosji, pakistańska działaczka na rzecz praw człowieka Asmie Jilani Jahangir, czy polska lekarka i misjonarka świecka dr Helena Pyz, która prowadzi Ośrodek Rehabilitacji Trędowatych Jeevodaya w Indiach. W zeszłym roku laureatkami nagrody zostały Nadia Murad i Farida Abbas – jazydzkie działaczki społeczne zaangażowane m.in. w działania na rzecz ochrony praw osób prześladowanych przez ISIS.