Europa zaniepokojona tym, że Iran znów wzbogaca uran

Wirówki do wzbogacania uranu, źródło: Wikipedia/U.S. Department of Energy (CC0 Public Domain)

Teheran, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami, wznowił prace nad wzbogacaniem uranu. Zaniepokojenie tym faktem wyraziły Wielka Brytania i Niemcy. Prezydent Francji wprost określił zaś te działania jako „złamanie porozumienia nuklearnego”. Apel do władz Iranu wystosowała też Unia Europejska.

 

O wznowieniu wzbogacania uranu powyżej poziomu uzgodnionego w sześciostronnym porozumieniu nuklearnym z 2015 r. poinformował rzecznik irańskiego rządu Ali Rabiei. Ustalony limit 3,67 proc. powinien zostać przekroczony już dziś (8 lipca). Jeśli będące stroną porozumienia państwa zachodnie nie zezwolą na eksport irańskiej ropy, Teheran co 60 dni wycofywał się z kolejnych zobowiązań zawartych w umowie z 2015 r.

Jak tydzień temu (w poniedziałek 1 lipca) poinformował minister spraw zagranicznych Iranu Mohammad Dżawad Zarif, zgromadzone przez jego kraj zapasy nisko wzbogaconego uranu przekroczyły już 300 kg, czyli poziom ustanowiony w porozumieniu nuklearnym. Produkcja uranu wysokowzbogaconego to kolejny krok.

Iran wycofuje się z części porozumienia nuklearnego

Irański prezydent poinformował, że jego kraj wycofa się z niektórych zobowiązań wpisanych do zawartego w 2015 r. porozumienia nuklearnego. Hasan Rouhani oświadczył też, że jeśli UE nie pomoże Teheranowi w obejściu amerykańskich sankcji, to Iran wznowi wzbogacanie uranu. Waszyngton tymczasem …

Porozumienie nuklearne na włosku

Porozumienie nuklearne wisi na włosku odkąd w maju 2018 r. wycofały się z niego USA. Prezydent Donald Trump zapowiadał taki krok już w swojej kampanii wyborczej. W kolejnych miesiącach Waszyngton odwiesił swoje sankcje wobec Iranu, a potem wprowadził nowe. Trump uznał bowiem, że porozumienie nuklearne pozbawione uzgodnień co do zaprzestania przez Teheran prób rakietowych jest nic nie warte.

Pozostali sygnatariusze porozumienia z 2015 r. (Wielka Brytania, Francja, Niemcy, Rosja i Chiny) wciąż oficjalnie uznają je za wiążące, ale Iran zażądał od nich dodatkowych gwarancji i rekompensaty za straty poniesione w wyniku amerykańskich sankcji. Teheran wznowił wzbogacanie uranu, ponieważ uznał, że strony umowy nie pomogły mu w sprzedaży ropy. Przyznał to rzecznik irańskiego MSZ Abbas Arakczi.

Arakczi dodał jednak, że Iran wciąż jest otwarty na dialog i chce utrzymać porozumienie nuklearne. „To okazja do rozmów. Ale jeśli nasi partnerzy nie skorzystają z tej okazji, to nie powinni wątpić w naszą determinację, by porzucić porozumienie” – stwierdził rzecznik irańskiej dyplomacji. Podkreślił, że Iran „dał już państwom europejskim dużo czasu na działania dyplomatyczne.”

Zatrzymanie tankowca koło Gibraltaru. Łamał unijne sankcje wobec Syrii?

Oddział brytyjskich komandosów zajął u wybrzeży Gibraltaru statek podejrzany o dostarczanie irańskiej ropy do Syrii wbrew nałożonym przez Unię Europejską sankcjom. Iran wezwał w odpowiedzi do swojego MSZ ambasadora Wielkiej Brytanii w Teheranie. Wątpliwości co do akcji wyraziła natomiast Hiszpania.
 

Zajęcia …

Europa apeluje do Iranu o zaprzestanie wzbogacania uranu

Europejscy sygnatariusze porozumienia nuklearnego, a także Unia Europejska jako całość, zaapelowały do Iranu o zaprzestanie działań prowadzących do wzbogacania uranu. Jak przekazał Pałac Elizejski, prezydent Francji Emmanuel Macron odbył już rozmowę telefoniczną z prezydentem Iranu Hasanem Rowhanim. „Prezydent Macron uznał za złamanie zobowiązań porozumienia nuklearnego decyzję władz Iranu o rozpoczęciu wzbogacania uranu powyżej limitu z tego układu” – poinformował potem Pałac Elizejski w komunikacie prasowym.

Francuski prezydent miał jednak powiedzieć swojemu irańskiemu odpowiednikowi, że podejmie kolejną próbę wznowienia dialogu między państwami zachodnimi a Iranem. „Zbadam możliwości wznowienia do 15 lipca dialogu wszystkich stron w tej sprawie oraz deeskalacji napięć związanych z irańskim programem nuklearnym” – przekazał według komunikatu Pałacu Elizejskiego Macron Rowhaniemu.

Zaniepokojenie wznowieniem wzbogacania uranu w irańskich placówkach nuklearnych wyraziły również Niemcy i Wielka Brytania. „Apelujemy o zakończenie i cofnięcie wszelkich działań niezgodnych z zobowiązaniami wynikającymi z porozumienia nuklearnego” – oświadczyło ministerstwo spraw zagranicznych Niemiec. Paryż, Berlin i Londyn są ze sobą w stałym kontakcie w sprawie sytuacji wokół Iranu.

Podobnej treści oświadczenie – mówiące o „głębokim zaniepokojeniu” oraz „stałym kontakcie z innymi stronami umowy nuklearnej – przekazała w imieniu Unii Europejskiej rzeczniczka Komisji Europejskiej Maja Kocijančič, która w zespole prasowym KE odpowiada za sprawy międzynarodowe.

UE wzywa USA do wykazania powściągliwości wobec Iranu

Unia Europejska wzywa Stany Zjednoczone „do maksymalnej ostrożności wobec Iranu”  i „unikania eskalacji militarnej”. Amerykański sekretarz stanu, Mike’a Pompeo był wczoraj w Brukseli, gdzie rozmawiał m. in. z Federicą Mogherini.
 

Do rozmów doszło w nagłym trybie. Pompeo zmienił plany i skrócił swój …