Europa na szczycie G20 w Osace

Uczestnicy szczytu G20 w Osace, źródło: G20.org/materiały prasowe

Na szczycie w japońskiej Osace spotkali się przywódcy 19 najbardziej rozwiniętych gospodarczo państw na świecie oraz przedstawiciele Unii Europejskiej. Przywódcy państw europejskich odbyli na początek szczytu szereg spotkań dwustronnych.

 

Już w połowie czerwca okazało się, że w Osace dojdzie do dwustronnego spotkania między ustępującą premier Wielkiej Brytanii Theresą May a prezydentem Rosji Władimirem Putinem. Relacje brytyjsko-rosyjskiej były w ostatnich kilkunastu miesiącach niezwykle chłodne, co wynikało z ataku chemicznego, do jakiego doszło w Salisbury na południu Anglii w marcu 2018 r.

Dwóch mężczyzn, zidentyfikowanych później jako oficerowie rosyjskiego wywiadu wojskowego GRU, użyło wobec byłego rosyjskiego szpiega, który przeszedł na stronę Brytyjczyków Siergieja Skripala gazu paraliżującego z grupy tzw. nowiczoków. Skripal przeżył, ale wciąż dochodzi do zdrowia.

May chłodna dla Putina

Przed spotkaniem May i Putin wymienili grzecznościowy uścisk dłoni przed fotoreporterami, ale media od razu zwróciły uwagę na to, że brytyjska premier jest poważna, a wręcz okazuje swojemu rozmówcy chłód, podczas gdy Putin próbował się uśmiechać. Jak potem poinformowało biuro prasowe kancelarii May, szefowa brytyjskiego rządu miała przekazać rosyjskiemu prezydentowi, że w stosunkach między Londynem a Moskwą nic się nie zmieni i nie ma mowy o ich poprawie, dopóki „Rosja nadal będzie atakować Wielką Brytanię oraz jej sojuszników”.

Tymczasem przed spotkaniem Putin wyrażał nadzieje w wywiadzie dla „Financial Timesa” na pozytywną zmianę w brytyjsko-rosyjskich relacjach. „Myślę, że Rosja i Wielka Brytania są zainteresowane pełnym odnowieniem naszych relacji. Przynajmniej mam nadzieję, że wykonamy kilka wstępnych kroków w tym kierunku” – powiedział rosyjski prezydent. Odrzucił też oskarżenia o to, że to Moskwa stała za zamachem na Skripala, którego Putin nazwał przy okazji „zdrajcą”. „Zdrada to najcięższe przestępstwo i jako takie musi być surowo ukarana” – stwierdził jednak Putin.

Z kolei May w rozmowie z BBC stwierdziła, że Wielka Brytania nie zaprzestanie ścigania sprawców ataku na Skripala. „Rosja nie chce wydać swoich obywateli, ale wobec obydwu obwiązuje europejski nakaz aresztowania, więc jeśli którykolwiek z nich wychyli się poza Rosję, dołożymy wszelkich starań, żeby postawić ich przed sądem” – powiedziała. Dodała, że „Rosja musi się przyznać do odpowiedzialności za to zdarzenie i zaprzestać prowadzenia destabilizacyjnej polityki na całym świecie.”

Spotkanie Trump-Putin na szczycie G20

Prezydenci USA i Rosji rozmawiali ze sobą w kuluarach szczytu G20 w Osace w Japonii. Poruszyli tematy związane z wzajemnymi relacjami, a także sytuację na Bliskim Wschodzie, w Europie Wschodniej oraz w Ameryce Południowej.
 

Szczyt G20 w Osace rozpoczął się dziś …

Tusk krytykuje słowa Putina o „zbędności liberalnych wartości”

Tymczasem cytowany wyżej wywiad Putina dla „FT” miał jeszcze inne echa. Rosyjski prezydent stwierdził w nim, że „liberalne idee nie są już potrzebne, bo weszły w konflikt z interesami przytłaczającej większości populacji.” Skrytykował też kraje Zachody za „zbytnią otwartość na multikulturalizm oraz tolerancję, w tym dla mniejszości seksualnych”. „Te liberalne idee zakładają, że nic nie należy robić. Migranci mogą zabijać, grabić, gwałcić i są bezkarni, bo ich prawa jako migrantów muszą być chronione. Czy zapomnieliśmy, że wszyscy żyjemy w świecie opartym o biblijne wartości? Liberałowie po prostu nie mogą już dłużej dyktować ludziom tego, czego chcą, tak jak robili w ostatnich dekadach” – powiedział Putin.

Na te słowa zareagował przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk. „Chciałbym powiedzieć, że stanowczo nie zgadzam się z głównym argumentem Putina, jakoby liberalizm był przestarzały. My, Europejczycy, będziemy twardo i jednoznacznie bronić i promować liberalną demokrację” – napisał Tusk w specjalnym oświadczeniu. „Ktokolwiek uważa, że demokracja jest przestarzała, uważa też, że wolność jest przestarzała, że rządy prawa są przestarzałe i że prawa człowieka są przestarzałe. Myślę, że tak naprawdę przestarzałe są: autorytaryzm, kult jednostki i rządy oligarchów. Nawet jeśli czasem wydają się być efektywne” – dodał przewodniczący Rady Europejskiej.

Merkel z Trumpem i Macronem

Kanclerz Niemiec Angela Merkel spotkała się z prezydentem USA Donaldem Trumpem. Ta rozmowa w dużej mierze dotyczyła sytuacji wokół Iranu. Trump próbował przekonać Merkel do „przyłączenia się do wywieranej przez Waszyngton presji na Teheran”. Iran, w odpowiedzi na amerykańskie wycofanie się z umowy nuklearnej oraz nałożenie nowych sankcji, zapowiedział wznowienie wzbogacani uranu. Kraje europejskiej próbują przekonać Teheran, aby tego nie robił i obiecują w zamian zwiększenie współpracy gospodarczej.

Trump postanowił z kolei kusić Niemcy zwiększeniem wymiany handlowej z USA, co jest swego rodzaju zmianą taktyki, bo wcześniej groził nałożeniem ceł na europejski przemysł motoryzacyjny, co uderzyło głównie w koncerny niemieckie. „Handel USA-Niemcy już osiągnął bardzo wysoki poziom, a w przyszłości może być on jeszcze wyższy” – mówił Trump, nazywając Merkel „swoją drogą przyjaciółką”. Niemiecka kanclerz odparowała, że niemieckie firmy też dużo inwestują w USA.

Dziennikarze zauważyli też, że Merkel przez chwilę intensywnie rozmawiała z prezydentem Francji Emmanuelem Macronem. Francuska prasa podejrzewa, że tematem tej rozmowy mogła być kwestia obsady najważniejszych stanowisk w UE. Merkel forsuje bowiem na przewodniczącego Komisji Europejskiej spitzenkandydata Europejskiej Partii Ludowej Niemca Manfreda Webera, podczas gdy Macron mocno się tej kandydaturze sprzeciwia. Francuski prezydent sugerował, że poparłby natomiast samą Merkel na to stanowisko.

Przywódcy państw członkowskich UE powrócą do rozmowy o obsadzie unijnych stanowisk na specjalnie zwołanym szczycie, który odbędzie się w Brukseli w niedzielę 30 czerwca.

Szczyt UE: Dyskusja o obsadzie najważniejszych stanowisk jeszcze potrwa

Przywódcy państw członkowskich zgromadzeni na szczycie w Brukseli dyskutowali o obsadzie najważniejszych stanowisk w UE, a przede wszystkim o tym kto pokieruje nową Komisją Europejską. Rozmowy prowadzono oficjalnie podczas roboczej kolacji oraz zakulisowo. Nie udało się jednak ustalić żadnych nazwisk.
 

Jeszcze …