Wybrano specjalnego przedstawiciela UE ds. dialogu Serbii i Kosowa

Miroslav Lajčák, źródło: Flickr/UN Geneva, fot. Elma Okic (CC BY-NC-ND 2.0)

Były minister spraw zagranicznych Słowacji Miroslav Lajčák został mianowany specjalnym przedstawicielem Unii Europejskiej ds. dialogu serbsko-kosowskiego oraz innych problemów regionalnych Bałkanów Zachodnich.

 

Rada Europejska oficjalnie wskazała słowackiego dyplomatę Miroslava Lajčáka na stanowisko Specjalnego Przedstawiciela UE ds. Dialogu Belgrad-Prisztiny, a także innych zagadnień dotyczących Bałkanów Zachodnich.

W komunikacie prasowym oświadczono, że ​​„zadaniem nowego Specjalnego Przedstawiciela UE będzie wypracowanie kompleksowej normalizacji stosunków między Serbią a Kosowem, poprawa stosunków dobrosąsiedzkich i pojednanie między partnerami na Bałkanach Zachodnich, co pomoże im przezwyciężyć trudną spuściznę przeszłości oraz przyczyni się do większej spójności i skuteczności działań UE na Bałkanach Zachodnich”.

Specjalni Przedstawiciele promują unijną polityki i unijne interesy we wskazanych regionach i krajach, a także zajmują się tam kwestiami o szczególnym znaczeniu dla UE. Odgrywają także aktywną rolę w wysiłkach na rzecz konsolidacji reform, stabilności i praworządności. Pierwszych specjalnych przedstawicieli UE powołano w 1996 r. Obecnie prace Wysokiego Przedstawiciela UE do spraw międzynarodowych i polityki bezpieczeństwa Josepa Borrella wspiera dodatkowo 9 Specjalnych Przedstawicieli zajmujących się poszczególnymi regionami.

Bałkańskie doświadczenie

Miroslav Lajčák objął swoje obowiązki z chwilą mianowania, a jego mandat będzie na razie obowiązywać przez 12 miesięcy. To doświadczony dyplomata, który wcześniej był ministrem spraw zagranicznych Słowacji i przewodniczącym Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych w latach 2017–2018.

Posiada doświadczenie w pracy w regionie Bałkanów Zachodnich. Był już Specjalnym Przedstawicielem UE w Bośni i Hercegowinie w latach 2007-2009. Jako unijny wysłannik Lajčák wynegocjował, a potem nadzorował w 2006 r. referendum w sprawie niepodległości Czarnogóry.

„Bałkany Zachodnie zawsze były mi bliskie, ponieważ pracowałem w regionie już od dłuższego czasu. Nie mogę się doczekać współpracy z przedstawicielami Serbii i Kosowa” – ogłosił Lajčák po swoim wyborze w oficjalnym komunikacie.

Nominacja Lajčáka wywołała jednak dyskusję w UE i kontrowersje w Prisztinie, ponieważ Słowacja jest jednym z 5 krajów członkowskich, które jeszcze nie uznały niepodległości Kosowa. Kandydatura Słowaka na unijne stanowisko ds. Bałkanów została skrytykowana przez prezydenta Kosowa Hashima Thaçiego, który kilka dni temu napisał, że „nowa misja Lajčáka nie powiedzie się z powodu sprzeciwu Słowacji wobec uznania Kosowa oraz głosowania przeciwko członkostwu Kosowa w UNESCO”.

Rola wysłanników na Bałkanach

Na początku 2019 r. Stany Zjednoczone mianowały Mathew Palmera na swojego specjalnego przedstawiciela ds. Bałkanów Zachodnich, a później ambasadora w Berlinie Richarda Grenella na specjalnego przedstawiciela ds. rozmów pokojowych Kosowo-Serbia.

W lutym 2020 r. Grenell wynegocjował porozumienie między Kosowem a Serbią w sprawie współpracy lotniczej, kolejowej i towarowej. Doszło do tego w czasie, gdy rozpoczynał się  właśnie drugi rok zawieszenia negocjacji toczonych z udziałem UE z powodu zaporowych ceł jakie Kosowo nałożyło na serbskie towary.

Kosowo: Rząd odwołany w związku z pandemią koronawirusa

Prezydent Kosowa Hashim Thaci i premier Albin Kurti spierają się w sprawie ogłoszenia w kraju stanu wyjątkowego związanego z pandemią koronawirusa. Spór doprowadził też do rozpadu koalicji rządzącej i upadku rządku.

 

Prezydent Kosowa Hashim Thaci od kilkunastu dni nalega na ogłoszenie stanu …