Komunia Bidena tematem tabu w relacjach między USA i Watykanem? Strony deklarują chęć współpracy

Watykan, USA, papież Franciszek, Antony Blinken

Antony Blinken podczas audiencji prywatnej u papieża Franciszka, Watykan, 28 czerwca [Twitter] [@SecBlinken]

Konieczność przeciwdziałania zmianie klimatu była jednym z głównych tematów rozmów Antony’ego Blinkena z papieżem Franciszkiem podczas wizyty sekretarza stanu USA w Watykanie. Dyplomata nie chciał jednak komentować głośnej sprawy listu biskupów w sprawie prawa prezydenta Joego Bidena do przyjmowania komunii.

 

Antony Blinken jest najwyższym jak do tej pory przedstawicielem nowej amerykańskiej administracji, jaki od stycznia odwiedził Stolicę Apostolską. Prezydent Joe Biden miał spotkać się z papieżem Franciszkiem podczas niedawnej podróży do Europy, jednak ostatecznie Watykan odmówił amerykańskiemu przywódcy możliwości uczestnictwa w celebrowanej przez papieża porannej mszy 15 czerwca, po którym miało odbyć się spotkanie.

Powodem odmowy miały być wówczas obawy o wpływ na spotkania rozpoczynające się dzień później rozmowy USCCB (amerykańskiego episkopatu) w sprawie prawa polityków do Eucharystii. Dyskusje na ten temat wywołane zostały przez kontrowersje związane z przyjmowaniem komunii przez Bidena.

Zdaniem niektórych hierarchów amerykański prezydent nie powinien mieć prawa do korzystania z tego sakramentu z powodu jego poparcia dla prawa kobiet do aborcji, uznawanej przez Kościół za grzech ciężki.

Włochy: Watykan domaga się zmian w prawie przeciw homofobii. Powołuje się na konkordat

„Jesteśmy państwem świeckim, a nie religijnym”, zaznaczył premier Mario Draghi. 

Watykan podziela radość UE ze zmiany władzy w USA?

Mimo ciążącej nad amerykańsko-watykańskimi relacjami sprawy prawa Bidena do przyjmowania komunii media zwróciły uwagę na wyjątkowo ciepłe spotkanie spotkania Blinkena z papieżem, różne od zdradzających napięcie po obu stronach wizyt w Watykanie przedstawicieli poprzedników Bidena, w tym prezydenta Donalda Trumpa.

Audiencja trwała 40 minut, czyli – jak zauważa agencja Associated Press – nietypowo długo, zważywszy na fakt, że Antony Blinken nie jest głową amerykańskiej administracji, a jedynie szefem dyplomacji. Przebiegła „w serdecznej atmosferze”, podkreślił watykański rzecznik i tłumacz Matteo Bruni.

Dodał, że dla Franciszka było to „przypomnienie jego wizyty w 2015 r. i okazja do wyrażenia miłości i troski o amerykański naród”. Bruni odwołał się do papieskiej pielgrzymki sprzed sześciu lat, podczas której papież spotkał się m.in. z ówczesnym prezydentem Barackiem Obamą.

O większej sympatii do obecnej amerykańskiej administracji, niż do Trumpa i członków jego rządu, zdaniem AP świadczy fakt, że kiedy w ubiegłym roku Watykan odwiedzał poprzedni sekretarz stanu Mike Pompeo, w przeciwieństwie do Blinkena nie mógł liczyć na prywatną audiencję u papieża. Watykańscy urzędnicy tłumaczyli wówczas odmowę niechęcią papieża podejmowania działań, które mogłyby zostać uznane za faworyzujące którąkolwiek ze stron przed wyborami prezydenckimi.

Pompeo ostro krytykował Stolicę Apostolską za „umniejszanie swojego autorytetu” poprzez podpisanie umowy z Chinami w sprawie nominacji biskupów w tym kraju. Jego zdaniem papież powinien był wykazać bardziej stanowczą postawę wobec ograniczania przez ChRL wolności religijnej.

Inną sprawą dzielącą papieża i administrację Trumpa było podejście do kwestii kryzysu klimatycznego. Papież krytycznie odnosił się do decyzji ówczesnego amerykańskiego przywódcy o wystąpieniu z porozumienia klimatycznego z Paryża. Watykan wyrażał zadowolenie z powrotu Joego Bidena do tej umowy.

Pierwsza decyzja Joego Bidena: USA wracają do porozumienia klimatycznego z Paryża

Joe Biden – zgodnie z zapowiedzią z kampanii wyborczej – odwrócił decyzję Donalda Trumpa z 2017 r.

USA chcą współpracować z papieżem w sprawie globalnych wyzwań

Tematem rozmów między obecnym sekretarzem stanu i głową Kościoła Katolickiego były tymczasem pola do współpracy między USA a Watykanem. Blinken wyraził wdzięczność za „silne przywództwo Jego Świątobliwości w takich kwestiach, jak pandemia i zmiana klimatu”, jak również „wyzwania związane z nieuregulowaną migracją i uchodźcami”.

Przypomniał też o wezwaniu papieża dotyczącym „konieczności obrony godności człowieka wszelkimi możliwymi wysiłkami”. Jak przekazał rzecznik Departamentu Stanu Ned Price, Blinken zapewnił też papieża o woli Waszyngtonu współpracy ze Stolicą Apostolską nad „odpowiedzią na globalne wyzwania i potrzeby najbardziej poszkodowanych i potrzebujących, w tym uchodźców i migrantów”.

Nie oznacza to, że temat chiński został podczas wizyty zupełnie pominięty. Według Departamentu Stanu o prawach człowieka i wolności religijnej w Chinach Antony Blinken rozmawiał nie tylko z Franciszkiem, ale przede wszystkim ze swoimi watykańskimi odpowiednikami – sekretarzem stanu Stolicy Apostolskiej kard. Pietro Parolinem i odpowiadającym za relacje z państwami abpem Paulem Gallagherem. Zapewnił ich też o amerykańskim wsparciu dla Wenezueli i jej powrotu do demokracji i „pragnieniu pomocy Wenezuelczykom w odbudowaniu swojego kraju”.

Dowodem na chęć obu stron ścisłej współpracy były nawet prezenty, zwraca uwagę agencja Reutera. Papież wręczył Blinkenowi m.in. egzemplarz swojej encykliki Laudado si’, poświęconej, wśród innych tematów, sprawie ochrony środowiska, zaś sekretarz stanu USA podarował Franciszkowi wykonaną ze złota i srebra symbolizującą dążenie do pokoju figurę gołębia z gałązką oliwną.

Blinken przyjmowany "niczym gwiazda rocka", czyli jak Europa odetchnęła po dyplomacji Trumpa

Europa z nieskrywanym entuzjazmem reaguje na Antony’ego Blinkena.

Franciszek nie zabiera głosu w sprawie prawa Bidena do komunii

Nie wiadomo natomiast, czy Blinken rozmawiał z papieżem na temat prawa prezydenta Bidena do korzystania z komunii i sprzeciwu części amerykańskich biskupów w tej sprawie. Podczas konferencji prasowej dyplomata był wyraźnie niechętny, by o tym mówić.

„Jedną z zalet mojej funkcji jest to, że nie muszę zajmować się polityką wewnętrzną”, skwitował humorystycznie, zapewniając, że jego rozmowy z Franciszkiem były „niezwykle ciepłe i obejmowały różne kwestie”.

Wielu konserwatywnych biskupów w USA domaga się jasnej dyrektywy w kwestii tego, czy amerykańscy politycy wyznania rzymskokatolickiego, którzy popierają aborcję, powinni mieć możliwość przyjmowania komunii. Według nauki Kościoła aborcja jest grzechem śmiertelnym przeciwko piątemu przykazaniu Dekalogu („Nie zabijaj”).

USCCB zamierza wypracować specjalny dokument o „koherencji eucharystycznej”, by określić takie kwestie jak to, czy nie tylko dokonanie aborcji, ale również jej popieranie powinno uniemożliwiać korzystanie z Eucharystii. Papież nie zabiera głosu w dyskusji, ale Watykan zaapelował wcześniej do biskupów, aby ich dyskusja była wyważona i nie przyczyniła się do pogłębienia podziałów wśród amerykańskiego społeczeństwa na tle polityczno-religijnym.

Joe Biden jest drugim w historii katolikiem wybranym na urząd prezydenta Stanów Zjednoczonym, po Johnie Kennedym. Choć deklaruje on, że prywatnie nie jest zwolennikiem aborcji, to uważa, że kobiety powinny mieć prawo do tego zabiegu.