Trump ogłasza sukces. Serbia i Kosowo zdecydowały się na normalizację stosunków gospodarczych

Prezydent USA Donald Trump, źródło: Flickr, fot. Gage Skidmore (CC BY-SA 2.0)

Prezydent USA Donald Trump, źródło: Flickr, fot. Gage Skidmore (CC BY-SA 2.0)

Serbia i Kosowo po wielu latach wrogich relacji zgodziły się na normalizację stosunków gospodarczych, poinformował w piątek prezydent USA. Trump określił tę decyzję jako „wielki przełom” w stosunkach między Belgradem a Prisztiną.

 

„To naprawdę historyczne wydarzenie”, stwierdził Donald Trump w Gabinecie Owalnym, gdzie w piątek (4 września) wraz z prezydentem Serbii Aleksandarem Vučiciem i premierem Kosowa Avdullahem Hotim ogłosił zawarcie umowy między dwoma państwami.

„Po brutalnej i tragicznej przeszłości i latach nieudanych negocjacji moja administracja zaproponowała nową drogę załagodzenia sporu (między Serbią a Kosowem – red.)”, stwierdził Trump, dodając, że dzięki koncentracji na kwestiach gospodarczych „oba państwa zdołały osiągnąć wielki przełom”.

„Z przyjemnością oczekuję podróży do obydwu krajów w niedalekiej przyszłości”, podkreślił Trump.

Amerykański przekazał także, że Serbia jest ponadto zdecydowana przenieść swoją ambasadę w Izraelu do Jerozolimy, co w 2018 r. zrobiły także Stany Zjednoczone, a po nich kilka innych (także europejskich) państw.

Aleksandar Vuczić, cytowany przez agencję Associated Press, nazwał piątkową umowę „krokiem naprzód” w stosunkach z Kosowem, choć przyznał, że wciąż pozostają liczne kwestie sporne między Prisztiną a Belgradem. „Rozmowy były trudne, ale jestem zadowolony”, powiedział serbski prezydent.

Avdullah Hoti wyraził z kolei nadzieję, że porozumienie gospodarcze doprowadzi w konsekwencji do pełnej normalizacji stosunków między oboma skonfliktowanymi krajami. Stwierdził także, że inicjatywy podjęte w ramach umowy przyniosą znaczący wzrost gospodarczy Kosowa w ciągu najbliższych pięciu lat.

Rozmowy o normalizacji stosunków gospodarczych między oboma państwami rozpoczęły się w amerykańskiej stolicy w czwartek. Oprócz przywódców Serbii i Kosowa uczestniczył w nich także wysłannik USA do spraw serbsko-kosowskich Richard Grenell.

Serbia zacieśnia współpracę z Niemcami. Jakie są szczegóły?

Spotkanie niemieckiego ministra gospodarki i energii Petera Altmaiera z prezydentem Serbii Aleksandrem Vučiciem miało być kolejnym krokiem ku integracji Serbii z UE.

Kosowo i Izrael nawiążą stosunki dyplomatyczne

Prezydent USA poinformował także, że Kosowo planuje nawiązanie stosunków dyplomatycznych z Izraelem.

Informacje o relokacji serbskiej ambasady, jak i planowanym nawiązaniu relacji potwierdził jeszcze tego samego dnia premier Izraela Benjamin Netanjahu. „Dziękuję mojemu przyjacielowi prezydentowi Serbii (…) za decyzję o uznaniu Jerozolimy za stolicę Izraela”, napisał Netanjahu w wydanym oświadczeniu „Chcę również podziękować mojemu przyjacielowi prezydentowi Trumpowi za jego wkład w tę inicjatywę”, dodał.

Szef izraelskiego rządu przekazał ponadto, że nie tylko Serbia, ale i Kosowo zdecydowało się na przeniesienie ambasady do Jerozolimy. „Kosowo będzie pierwszym państwem zdominowanym przez ludność muzułmańską, które otworzy swoją ambasadę w Jerozolimie”, zauważył izraelski premier.

Netanjahu z zadowoleniem odnotował także zwiększającą się w ostatnim czasie liczbę państw, które nawiązują stosunki z Izraelem. Wyraził przekonanie, że krąg tych krajów w najbliższym czasie będzie się dalej rozszerzać.

Dzieje się tak w znacznym stopniu dzięki inicjatywie Stanów Zjednoczonych. W ubiegłym miesiącu działania mediacyjne USA doprowadziły do zawarcia porozumienia w sprawie nawiązania stosunków dyplomatycznych między Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi a Izraelem. W tym tygodniu miał miejsce pierwszy lot pasażerski z Izraela do ZEA.

Wśród państw, które również mogą podjąć decyzję o normalizacji relacji z Izraelem, wymienia się inne kraje arabskie, takie jak Sudan, Oman czy Bahrajn.

Historyczny pierwszy lot z Izraela do ZEA po nawiązaniu stosunków dyplomatycznych

W poniedziałek z lotniska w Tel-Awiwie wystartował pierwszy lot pasażerski do Zjednoczonych Emiratów Arabskich, będący symbolicznym zakończeniem napięć między Izraelem a ZEA. Na pokładzie znalazły się delegacje USA i Izraela.

Relacje Belgrad – Prisztina

Serbia utraciła kontrolę nad Kosowem po bombardowaniach NATO w 1999 roku, będących reakcją na toczącą się tam wojnę, w której zginęło 13 tys. osób. Od ponad 20 lat stosunki między oboma państwami pozostają napięte.

Kosowo oficjalnie ogłosiło niepodległość w 2008 r. Większość zachodnich państw uznało suwerenność tego państwa. Wśród krajów na świecie, które odmówiły takiego kroku, oprócz Serbii są także m.in. Rosja i Chiny. Normalizacja relacji między oboma krajami jest jednak warunkiem wstąpienia przez nie w przyszłości do Unii Europejskiej, co pozostaje celem zarówno Serbii, jak i Kosowa.

Od 2011 r. Serbia i Kosowo oficjalnie prowadzą dialog pod egidą UE, który nie przynosi jednak znaczących rezultatów.