UE zapowiada wdrożenie nowej strategii dla Afryki

Zdjęcie via unsplash.com @joaosilas

Coraz większe ambicje Chin skłaniają Unię Europejską do zmiany podejścia wobec Afryki. Strategia ma zostać omówiona z państwami kontynentu. W jakich dziedzinach Komisja Europejska zapowiada aktywność?

 

 

W poniedziałek (9 marca) szef unijnej dyplomacji Josep Borrell zaprezentował pięciopunktową strategię dla Afryki, która zostanie poddana pod dyskusję szefom rządów państw członkowskich UE. „Stawką sytuacji w Afryce jest część przyszłości Europy”, powiedział Hiszpan. Dodał, że „aby stawić czoła wspólnym wyzwaniom, potrzebujemy silnej Afryki, a Afryka potrzebuje silnej Europy”.

Sto dni nowej Komisji Europejskiej: sukces czy porażka?

Ursula von der Leyen świętuje sto pierwszych dni na stanowisku szefowej Komisji Europejskiej. Co udało się zrobić, a gdzie są niedociągnięcia? Odpowiadają europosłowie Krzysztof Jurgiel, Bogusław Liberadzki, Radosław Sikorski, Sylwia Spurek i Kosma Złotowski.

 

 
„Unia, która mierzy wyżej” – w ten …

Wielobiegunowy świat

Budowanie silnych sojuszy stało się coraz trudniejsze w wielobiegunowym świecie. Na Zachodzie UE boryka się ze zmiennymi decyzjami prezydenta USA Donalda Trumpa. Z drugiej strony prezydenci Rosji i Turcji Władimir Putin oraz Recep Tayyip Erdogan są dla niej niejednokrotnie źródłem problemów i konfliktów. Nie lepiej jest na Bliskich Wschodzie, gdzie nie widać końca konfliktu w Syrii, skąd pochodzi znaczna część migrantów i uchodźców, którym przychodzi boleśnie zderzyć się z rzeczywistością u wrót Europy. 

Współpraca z Indiami i Chinami także nie należy do najłatwiejszych. Wszak to poważni rywale gospodarczy o ogromnych ambicjach geopolitycznych w różnych częściach świata – także w Afryce, kontynencie o trzykrotnie większej powierzchni od Europy, który dysponuje atutami już dawno niewidzianymi nad Sekwaną, Tybrem, Wisłą czy Dunajem: potencjałem gospodarczym i demograficznym. Jednak w Afryce mieszka ponad 500 mln ludzi (populacja UE bez Wielkiej Brytanii wynosi 446 mln mieszkańców), którzy doświadczają chronicznej biedy. Unia Europejska zamierza pomóc przezwyciężyć największe trudności z jakimi się borykają poprzez nową strategię, zmniejszając jednocześnie presję migracyjną na Południe Starego Kontynentu.

Josep Borrell: Na bierności UE skorzystają inne państwa

„Kraje UE muszą wziąć większą odpowiedzialność za swoje bezpieczeństwo. W najbliższym sąsiedztwie Europy rozgrywa się wiele konfliktów. Wymaga to od nas działania. Na naszej bierności skorzystają inni gracze międzynarodowi” – mówi w rozmowie z EURACTIV Josep Borrell, wysoki przedstawiciel Unii …

Więcej niż tysiąc słów

Propozycje w sprawie nowej strategii będą konsultowane w najbliższych miesiącach z państwami afrykańskimi. Ma ona zostać zatwierdzona na szczycie Unii Europejskiej i Unii Afrykańskiej zaplanowanym na październik 2020 r. „Nasze kontynenty potrzebują się nawzajem, aby rosnąć w siłę, umacniać się wzajemnie i osiągnąć swój wspólny cel: lepszy świat i międzynarodowy ład oparty na zasadach”, podkreślił w poniedziałek Borrell.

Niejednokrotnie gesty w polityce międzynarodowej mają większe znaczenie niż rytualne wypowiadane słowa przy okazji kolejnych spotkań przywódców. Ursula von der Leyen w pierwszą podróż po objęciu mandatu szefowej Komisji Europejskiej wybrała się do Afryki, do stolicy Etiopii Addis Abeby. W to samo miejsce zawitali także przedstawiciele KE przed dwoma tygodniami – na spotkanie z reprezentantami Unii Afrykańskiej, a na maj tego roku zaplanowano posiedzenie ministerialne UE i UA z udziałem ministrów spraw zagranicznych obu kontynentów. Bruksela wciąż wspiera finansowo poszczególne państwa i regiony kontynentu afrykańskiego, podczas gdy Chiny są coraz bardziej obecne w regionie – nie tylko poprzez inwestycje w infrastrukturę, ale także dzięki soft power – fundując muzea, stypendia dla studentów czy poprawiając zaplecze ośrodków akademickich. W Afryce nie próżnują również Japonia i Indie, których wspólna inicjatywa z 2017 r. zakłada szeroko zakrojoną współpracę gospodarczą z państwami południowo-wschodniej Afryki. Mimo że jest ona bezpośrednią odpowiedzią na działania Chin w Afryce, to w przyszłości może ograniczać pole manewru również Europejczykom.

Komisja Geopolityczna: Globalne wyzwania przed drużyną Ursuli von der Leyen

Z miesięcznym opóźnieniem i w składzie 27 komisarzy – bez brytyjskiego delegata – nowa Komisja Europejska pod wodzą Ursuli von der Leyen rozpoczęła pracę 1 grudnia. Nowa przewodnicząca określiła ją mianem geopolitycznej. Co to znaczy?
 

Żyjemy w ciekawych czasach. Liberalna demokracja …

UE wciąga Afrykę do współpracy

Europa pozostaje jednak największym inwestorem w Afryce, pięciokrotnie wyprzedzając Chiny i USA. Rzeczywistość jest jednak taka, że to Pekin coraz szybciej powiększa swoje wpływy na kontynencie, podczas gdy cieniem na relacjach Europy z Afryką kładzie się kwestia migracyjna. Josep Borrell powiedział w poniedziałek, że celem jest taka zmiana w stosunkach obu kontynentów, która pozwoli zbudować relacje na wspólnym poziomie. „UE nie może stwarzać wrażenia, że jest wyłącznie miłosiernym Samarytaninem, który daje prezenty, ale nie angażuje się w politykę”, powiedział Hiszpan, dodając, że UE „nie powinna traktować pomocy finansowej dla Afryki jako łapówki za blokowanie nielegalnej imigracji do Europy”.

Jakie w takim razie UE widzi najważniejsze pola do współpracy? W unijnej propozycji kładzie się nacisk na kooperacje w pięciu kluczowych obszarach: transformacji ekologicznej, transformacji cyfrowej, zrównoważonego wzrostu gospodarczego i zatrudnienia; pokoju i budowy instytucji a także migracji i mobilności. Dobór zagadnień nie powinien nikogo dziwić. Większość z nich pokrywa się z inicjatywami świętującej 9. marca sto dni nowej Komisji Europejskiej. Unijna egzekutywa przedstawiła w ciągu trzech pierwszych miesięcy funkcjonowania szereg propozycji krótko i długoterminowych, które mają doprowadzić m.in. do osiągnięcia przez kraje wspólnoty neutralności klimatycznej do 2050 r.

Josep Borrell: Najbliższy rok będzie kluczowy dla relacji z Afryką

„Obecny rok będzie kluczowy dla relacji Unii Europejskiej z Afryką”, twierdzi wysoki przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa. Josep Borrell odwiedził Afrykę po raz pierwszy od czasu objęcia swojego urzędu.

 

 

Wizyta Josepa Borrella została podzielona na dwie części: …

Największa elektrownia i Tama Odrodzenia

Połowa stulecia stała się kluczową datą dla Unii, a ochrona środowiska stała się także osią zawieranych przez wspólnotę relacji gospodarczych i handlowych, a także dyplomatycznych. Bruksela zamierza w podpisywanych przez siebie traktatach uwzględniać respektowanie paryskiego porozumienia klimatycznego z 2015 r. Dla Afryki z pewnością nie będzie wyjątku. W 18-stronicowym dokumencie, który posłuży jako podstawa do negocjacji, ostrzega się przed nadmiernymi połowami, pustynnieniem i wylesianiem oraz wzywa się do inwestowania w energię odnawialną. 

Jak połączyć założenia strategii z afrykańską rzeczywistością? Wiele państw kontynentu wygląda jak wielkie place budowy, a ambitne projekty infrastrukturalne będą wymagały coraz więcej surowców i energii. Poszczególne państwa mają świadomość wyzwań. W Maroku pod koniec 2019 r. uruchomiono największą elektrownię słoneczną świata. Kompleks Noor-Ourzazate zajmuje obszar 3 tys. ha. Instalacja jest w stanie wytworzyć 580 MW energii, dwukrotnie więcej niż wynosi zapotrzebowanie dwumilionowej stolicy kraju. Z kolei w Etiopii trwa budowa Tamy Wielkiego Odrodzenia na Nilu Błękitnym przy granicy z Sudanem. Elektrownia ma skończyć z niedoborami energii elektrycznej w kraju, a w przyszłości wspomóc sąsiednie państwa, ale to dopiero początek zmian.

Von der Leyen wzywa do zacieśnienia współpracy z Afryką

Przewodnicząca Komisji Europejskiej w pierwszą swoją oficjalną podróż poza terytorium Unii Europejskiej udała się do Etiopii. Podkreślała wagę solidarności – zarówno tej europejsko-afrykańskiej, jak i wewnątrz afrykańskiej.

 

Ursula von der Leyen w etiopskiej stolicy Addis Abebie spotkała się z premierem Etiopii …

Rozwój i nowe miejsca pracy

Pozostałe składniki nowej agendy dla Afryki, dotyczące rozwoju gospodarczego, imigracji czy zapewnienia pokoju i stabilności na kontynencie wychodzą naprzeciw najważniejszym wyzwaniom kontynentu. Szacuje się, że w ciągu następnych 15 lat na rynek pracy w Afryce wejdzie 385 mln młodych ludzi. Przed poszczególnymi krajami stoi więc wyzwanie zapewnienia im stabilnych warunków pracy. W przeciwnym wypadku najzdolniejsi poszukają sobie lepszego miejsca do życia, np. w Europie. W 2018 r. według Międzynarodowego Funduszu Walutowego sześć z dziesięciu najszybciej rozwijających się gospodarek świata znajdowało się w Afryce (m.in. Rwanda, Etiopia, Wybrzeże Kości Słoniowej).

Innym z wyzwań jest zapewnienie stabilności i pokoju, np. w regionie Sahelu, Wielkich Jezior lub Rogu Afryki. Stabilność znajduje się w interesie państw UE, gdyż integracja i rozwój gospodarek państw afrykańskich, poprawa jakości usług społecznych oraz lepsza redystrybucja zasobów przyczynią się do zmniejszenia migracji do Europy, chociaż w ostatnich latach najwięcej migrantów i uchodźców dociera do Europy z Syrii.

Kryzys migracyjny w Europie: Co dalej z umową UE-Turcja?

W poniedziałek wieczorem w Brukseli prezydent Turcji Recep Tayyip Erdoğan będzie rozmawiał z przedstawicielami Unii Europejskiej w sprawie kryzysu migracyjnego. Czy utrzymanie porozumienia z Ankarą jest najlepszym rozwiązaniem dla państw Wspólnoty?

 

 

Ubiegłotygodniowe jednostronne otwarcie granic dla uchodźców przez Turcję przyczyniło się …