Szansa na normalizację relacji Kosowa z Serbią?

Premier Kosowa Albin Kurti oraz wysoki przedstawiciel UE ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Josep Borrell / Zdjęcie via twitter @albinkurti

Nowy rząd Kosowa ogłosił tymczasowe zniesienie ceł importowych na serbskie produkty. Krok ten ma posłużyć normalizacji stosunków z Serbią. Jakie są warunki Kosowa?

 

 

Rząd premiera Albina Kurtiego poinformował, że 15 marca zniesie cła importowe na serbskie surowce. Natomiast 1 kwietnia tymczasowo znikną cła na wszystkie serbskie produkty. To propozycja, która ma na celu normalizację stosunków między tymi państwami. Czego Prisztina oczekuje w zmian od Belgradu?

Premier Serbii: Współpraca z Kosowem zależy od rządu w Prisztinie

Po tym, jak w Kosowie po prawie 5 miesiącach od wyborów powstał rząd, premier Serbii Ana Brnabić ogłosiła, że Belgrad jest gotów kontynuować rozmowy z nowym premierem Albinem Kurtim.
 

W niedzielę (2 stycznia) dwie największe partie Kosowa osiągnęły porozumienie ws. utworzenia …

Półtoraroczna blokada

Cła na wszystkie serbskie produkty rząd Ramusha Haradinaja wprowadził w listopadzie 2018 r. Decyzja zbiegła się z odrzuceniem wniosku Interpolu odnośnie akcesu Kosowa do tej organizacji. Prisztina argumentowała, że to Serbia przyczyniła się do blokady aspiracji Kosowa poprzez prowadzenie „agresywnej kampanii międzynarodowej”. Rząd przekonywał, że Belgrad zakulisowo próbował wpłynąć na zablokowanie wniosku.

W odpowiedzi Prisztina sięgnęła po radykalne kroki. Najpierw wprowadzono 10 proc. cło na import towarów z Serbii oraz Bośni i Hercegowiny. Po kilku dniach rozszerzono zakres ceł na 100 proc. na wszystkie importowane towary z obu państw. Ruch Prisztiny spotkał się z krytyką UE, która zarzuciła rządowi „narażanie regionalnej współpracy i niweczenie osiągniętych postępów na drodze ku integracji europejskiej”.

Serbia i Kosowo: Wizyta specjalnego wysłannika USA

Specjalny wysłannik USA ds. dialogu Belgrad-Prisztina Richard Grenell (który jest również amerykańskim ambasadorem w Niemczech) złożył wizytę w stolicach Serbii i Kosowa. Spotykał się z przedstawicielami władz i rozmawiał m.in. o wznowieniu połączenia lotniczego.

 

Specjalny wysłannik USA Richard Grenell najpierw odwiedził …

Jakie warunki?

Rząd Albina Kurtiego powstał po pięciu miesiącach trudnych negocjacji koalicyjnych na początku lutego br. Lider lewicowego Samostanowienia od początku zapowiedział prowadzenie twardych negocjacji z Serbią. Kurti, który w przeszłości spędził 2,5 roku w serbskim więzieniu za swoją działalność niepodległościową, od samego początku deklarował wolę przewodzenia delegacji Kosowa w rozmowach z sąsiadem. Polityk utrzymywał, że nie ma szans na zniesienie 100 proc. ceł na serbskie towary. Rozwiązaniem miał być powrót do tzw. zasady wzajemności. – to jest do wprowadzenia w życie ponad trzydziestu umów handlowych podpisanych między obydwoma krajami począwszy od 2011 r.

Przez cały czas wysłannicy Unii Europejskiej oraz USA próbowali pośredniczyć w osiągnięciu kompromisu między Serbią i Kosowem. Po miesiącu urzędowania rząd Kosowa zmienił strategię, zapowiadając zniesienie od 15 marca ceł importowych na serbskie surowce, a już od 1 kwietnia na okres 90 dni zapowiedziano zniesienie wszystkich pozostałych ceł wprowadzonych w listopadzie 2018 r. Kosowo formułuje pod adresem Belgradu jeden warunek dotyczący zakończenia kampanii, która polega na namawianiu innych państw do wycofania uznania niepodległości tego kraju. Prisztina chce także usunięcia barier handlowych.

UE zbierze pieniądze dla Albanii po trzęsieniu ziemi

Unia Europejska zorganizuje w lutym konferencję darczyńców na rzecz Albanii, którą w listopadzie ubiegłego roku nawiedziło trzęsienie ziemi. Chodzi nie tylko o odbudowę zniszczeń, ale także lepsze przygotowanie kraju do ewentualnych przyszłych katastrof.

 

Zorganizowanie konferencji darczyńców 17 lutego zapowiedziała dziś przewodnicząca …

Nadzieja na ułatwienia wizowe

Albin Kurti podkreślił podczas zorganizowanej 27 lutego konferencji prasowej, że jeżeli Serbia nie weźmie pod uwagę propozycji Kosowa, cła wrócą od 15 czerwca. Kurti ma nadzieję, że decyzja jego gabinetu wpłynie nie tylko na poprawę relacji z sąsiadem, ale przede wszystkim zachęci Unię Europejską do złagodzenia lub zniesienia reżimu wizowego dla obywateli jego kraju. Starania Kosowa wspiera Chorwacja, która sprawuje rotacyjną prezydencję w Radzie UE.

Na początku maja w Zagrzebiu odbędzie się szczyt UE-Bałkany Zachodnie. Kosowo jest ostatnim państwem regionu, które czeka na ułatwienia dla obywateli związane z wjazdem na terytorium Unii. Komisja Europejska już w 2018 r. poinformowała, że kraj ten spełnia wszystkie kryteria dla wprowadzenia liberalizacji systemu wizowego, jednak zgoda musi zostać potwierdzona przez wszystkie 27 państw wspólnoty.

Chorwacka prezydencja w UE: Nie tylko rozszerzenie na Bałkany Zachodnie

„W styczniu Chorwacja przejmuje prezydencję w Radzie UE i wyjdzie z własną propozycją nowego budżetu unijnego. Chcemy, aby znalazło się więcej środków na politykę spójności i Wspólną Politykę Rolną” – mówi w rozmowie z EURACTIV minister spraw zagranicznych Chorwacji Gordan Grlić-Radman.

 

 

Zoran …

Sprzeczne reakcje

Propozycję premiera skrytykował jeden ze współkoalicjantów z Demokratycznej Ligi Kosowa. Lider ugrupowania Avdullah Hoti podkreślił, że stanowisko Prisztiny powinno najpierw zostać uzgodnione z Waszyngtonem. Tymczasem specjalny wysłannik USA ds. dialogu Belgrad-Prisztina Richard Grennel (jednocześnie ambasador USA w Berlinie oraz od niedawna p.o. Dyrektora Wywiadu Narodowego w Białym Domu) poinformował za pośrednictwem mediów społecznościowych, że „premier Kurti popełnia poważny błąd”. Grennel argumentuje, że tylko „całkowite zniesienie taryf” może przynieść pożądane skutki, o czym miał zostać poinformowany prezydent kraju Hashim Thaçi w trakcie ubiegłotygodniowej wizyty w Waszyngtonie.

Prezydent Serbii również skrytykował propozycję szefa rządu Kosowa. Aleksandar Vuczić uznał, że tymczasowe zniesienie ceł eksportowych jest niewystarczające. Z kolei były premier Ramush Haradinaj w czwartek wyraził obawę, że zniesienie taryf „doprowadzi do odzyskania kontroli gospodarczej Serbii nad Kosowem”. Przeciwnego zdania jest z kolei Unia Europejska. W komunikacie prasowym z 28 lutego Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) napisano, że „krok ten może mięć pozytywny wpływ na przywrócenie handlu w regionie oraz stanowić fundament dla wznowienia dialogu między Belgradem a Prisztiną”.

Bałkany Zachodnie nadal ważne dla UE?

Z wizytą do państw Bałkanów Zachodnich wkrótce uda się nowy szef unijnej dyplomacji Josep Borrell. To będzie jedna z pierwszych zagranicznych wizyt Hiszpana. Ma stanowić potwierdzenie zainteresowania Brukseli regionem.

 

 

Nowy wysoki przedstawiciel UE ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa odwiedzi wkrótce Belgrad …