Macedonia Północna: Nowy rząd z wotum zaufania. Zoran Zaew ponownie premierem

Nowy rząd Republiki Macedonii Północnej na czele z premierem Zoranem Zaewem [Twitter, @Zoran_Zaev]

Nowy rząd Republiki Macedonii Północnej na czele z premierem Zoranem Zaewem [Twitter, @Zoran_Zaev]

W nocy z niedzieli na poniedziałek (30/31 sierpnia) parlament Macedonii Północnej zatwierdził nowy koalicyjny rząd na czele Zoranem Zaewem, premierem w latach 2017-2020. Debata w sprawie wotum zaufania dla nowego gabinetu trwała dwa dni.

 

W lipcowych wyborach parlamentarnych Socjaldemokratyczny Związek Macedonii (SDMS) Zorana Zaewa zdobył 36 proc. głosów, co zapewniło byłemu premierowi zwycięstwo wyborcze, nie wystarczyło jednak do samodzielnego rządzenia.

Po dwutygodniowych negocjacjach socjaldemokraci ogłosili powstanie koalicji z Demokratycznym Związkiem na rzecz Integracji (BDI), największą albańską partią w Macedonii Północnej. Ugrupowanie BDI, któremu przewodzi Ali Ahmeti, wchodziło już w skład koalicji rządzącej z socjaldemokratami w latach 2017-2020.

Macedonia Płn: Zawarto umowę koalicyjną. Jakie są priorytety nowego rządu?

Zoran Zaew pozostanie premierem na kolejną kadencję dzięki wsparciu ugrupowania reprezentującego mniejszość albańską.

Umowa koalicyjna. Zmiana premiera na sto dni prze wyborami

Kością niezgody między obiema partiami okazał się postulat BDI, by premierem w nowym rządzie była osoba o albańskim pochodzeniu etnicznym. SDMS wykluczył taki scenariusz już przed lipcowymi wyborami.

Aby przełamać impas, socjaldemokraci wypracowali z Albańczykami umowę, według której premierem w nowym rządzie pozostanie Zoran Zaew. Sto dni przed następnymi wyborami (przewidywanymi na 2024 r.) odda on jednak stanowisko politykowi albańskiego pochodzenia, wskazanemu przez BDI. Będzie to pierwszy w historii kraju przypadek, gdy pozycję szefa rządu obejmie etniczny Albańczyk.

Wynegocjowane przez koalicjantów porozumienie narusza funkcjonującą od pięciu lat zasadę, według której sto dni przed wyborami parlamentarnymi władzę w kraju przejmuje rząd technokratyczny. Taki mechanizm został wprowadzony w 2015 r. z inspiracji Unii Europejskiej, by umożliwić wówczas Macedonii wyjście z kryzysu politycznego. Bruksela nie skomentowała dotychczas umowy dwóch macedońskich partii.

Albańczycy według oficjalnych danych stanowią ok. 1/4 populacji kraju. Szacuje się jednak, że w rzeczywistości może ich być nawet 35-40 proc.

Macedonia Północna: Lewica wygrywa wybory, ale samodzielnie nie porządzi

Proeuropejski Socjaldemokratyczny Związek Macedonii (SDSM) zdobył najwięcej głosów w środowych (15 lipca) przedterminowych wyborach parlamentarnych w Macedonii Północnej. Ale uzyskanie poparcie nie wystarczy tej partii do samodzielnych rządów.

Nowy gabinet

Nowy gabinet Zaewa składa się z czterech wicepremierów i 15 ministrów. Liczba ministerstw w porównaniu z poprzednim rządem została zmniejszona o 7. Pierwszym wicepremierem zostanie Artan Grubi, wicepremierem ds. walki z korupcją będzie Ljubco Nikołowski, wicepremierem ds. gospodarki – Fatmir Bitiqi, zaś wicepremierem ds. europejskich Nikola Dimitrow, który w poprzednim rządzie stał na czele resortu dyplomacji.

Na stanowisku ministra obrony pozostanie Radmiła Szekerinska, zaś Kresznik Bekteszi pozostanie ministrem gospodarki. Były wicepremier i szef resortów gospodarki i obrony Fatmir Besimi obejmie tym razem ministerstwo finansów. Ministrem spraw zagranicznych zostanie Bujar Osmani, a resortem spraw wewnętrznych, podobnie jak w poprzednim gabinecie, pokieruje Oliwer Spasowski. Po ustąpieniu Zorana Zaewa ze stanowiska premiera na początku tego roku Spasowski sprawował dotychczas funkcję szefa rządu.

Macedonia Północna: Wybory parlamentarne odbędą się 15 lipca

Macedonia Północna: Wybory parlamentarne odbędą się 15 lipca.

Priorytety nowego rządu

Na 115 obecnych deputowanych w 120-osobowym macedońskim parlamencie (Sobranje) za udzieleniem nowej radzie ministrów wotum zaufania zagłosowało 62 posłów. Przeciwnych było 51 posłów.

W swoim wystąpieniu w parlamencie premier zadeklarował, że jego nowy gabinet skupi się na ożywieniu gospodarki, zwalczaniu korupcji, a także minimalizacji skutków pandemii COVID-19. Zapowiedział ponadto podwyżkę emerytur i płacy minimalnej oraz reformę sądownictwa.

Nie mniej ważna dla rządu będzie jednak polityka zagraniczna, której głównym celem jest obecnie przystąpienie do Unii Europejskiej. „Będę przewodził rządowi, który nie zboczy z drogi prowadzącej do członkostwa w Unii Europejskiej po naszej akcesji NATO”, powiedział Zaew.

Przeciwko rządowi szczególnie opowiadała konserwatywna opozycja, podważając jego zdolności do uporania się ze skutkami pandemii i spełnienia złożonych obietnic.

Macedoński parlament dokonał samorozwiązania w lutym w wyniku kryzysu politycznego, który wybuchł, gdy UE na jesieni odmówiła wyznaczenia terminu rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych ze Skopje. Dwa miesiące wcześniej ze stanowiska premiera ustąpił Zaew.

Podczas gdy w parlamencie trwała debata, kilkaset osób zgromadziło się przed biurem Unii Europejskiej i budynkiem parlamentu. Demonstrowali oni przeciwko zmianie nazwy kraju oraz „dyskredytowaniu” macedońskiej tożsamości narodowej.

Macedonia Północna oficjalnie 30. członkiem NATO

Macedonia Północna stała się oficjalnie 30. członkiem Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (NATO). Akcesja nastąpiła po 25 latach starań o członkostwo.

 

„Witamy w NATO! To była długa droga, ale wysiłek się opłacił. Zakończyliśmy formalny proces akcesyjny i cieszymy się, że trzydziesty członek naszego …

Zmiana oficjalnej nazwy państwa w 2019 r. Porozumienie z Prespy

Zmiana nazwy kraju z „Byłej Jugosławiańskiej Republiki Macedonii” na „Macedonię Północną” była efektem rozwiązania wieloletniego sporu z Grecją, roszczącą sobie prawa do nazwy Macedonia z przyczyn historycznych.

12 czerwca 2018 r. premier Zoran Zaew i jego ówczesny grecki odpowiednik Aleksis Tsipras zawarli porozumienie nad jeziorem Prespa pod egidą Unii Europejskiej. Skopje zadecydowało wówczas o zmianie oficjalnej nazwy państwa na Republika Macedonii Północnej, a w zamian Ateny odstąpiły od blokowania integracji sąsiada z NATO i UE. Zmiana nazwy weszła w życie w lutym 2019 r.

Za spektakularne zakończenie wieloletniego konfliktu i osiągnięcie trwałego porozumienia Zoran Zaew i Aleksis Tsipras byli dwukrotnie nominowani do Pokojowej Nagrody Nobla: w latach 2018 i 2019.

Albania i Macedonia Północna bliżej Unii Europejskiej

W cieniu pandemii koronawirusa w Europie unijni ministrowie ds. europejskich osiągnęli polityczne porozumie w sprawie rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych z dwoma bałkańskimi państwami.

 

 

Podczas dzisiejszej telekonferencji ministrowie ds. europejskich państw członkowskich doszli do porozumienia w sprawie otwarcia negocjacji członkowskich z Albanią i …

Osiągnięcia poprzedniego rządu: akcesja do NATO i rozpoczęcie rozmów z UE

Dzięki dyplomatycznym zabiegom premiera Zorana Zaewa na rzecz uregulowania sporu z Atenami możliwe było zakończenie rozmów dotyczących przystąpienia państwa macedońskiego do NATO. Macedonia Północna oficjalnie przystąpiła do Sojuszu Północnoatlantyckiego 27 marca br., stając się 30. członkiem organizacji.

Rada Europejska w październiku ubiegłego roku ku niezadowoleniu ówczesnych przywódców unijnych instytucji nie udzieliła jednomyślnej zgody na rozpoczęcie rozmów akcesyjnych z Macedonią Północną i Albanią. Przeciwne były wówczas Francja, Holandia i Dania. Zielone światło dla negocjacji RE dała w marcu tego roku, na kilka dni przed oficjalnym przyjęciem Macedonii Północnej do NATO,