Finlandia: Lewica wraca do władzy z ambitnym programem społecznym

Premier Antti Rinne (czwarty od lewej). Podczas kampanii wyborczej do Parlamentu Europejskiego. / Zdjęcie via twitter @SDP Helsinki

Po 16 latach przerwy fińscy socjaldemokraci wracają do władzy. Nowy rząd zapowiada wzrost wydatków publicznych na cele społeczne oraz osiągnięcie bezemisyjnej gospodarki do 2035 r.

 

Półtora miesiąca trwały rozmowy na temat utworzenia nowego gabinetu. W jego skład wejdzie aż 5 ugrupowań. Dominować będą partie lewicowe. Premierem zostanie 56-letni Antti Rinne, którego formacja zwyciężyła w kwietniowym głosowaniu (o 0,2 proc. przed eurosceptycznymi Prawdziwymi Finami. Wczoraj zaprezentowano ogólne założenia uzgodnionego między koalicjantami programu nowego gabinetu.

Finlandia: Socjaldemokraci wygrywają wybory, skrajna prawica tuż za nimi

Najwięcej głosów w niedzielnych (14 kwietnia) wyborach parlamentarnych w Finlandii zdobyła Socjaldemokratyczna Partia Finlandii (SDP), ale zanotowała zaledwie 0,2 p.p. przewagi nad skrajnie prawicową partią Finowie. Rozkład głosów pokazuje, że będzie bardzo trudno o sformowanie koalicji rządowej.
 

Na SDP według wstępnych …

Powrót do korzeni

Rządząca koalicja będzie dysponowała 117 mandatami w 200 osobowym jednoizbowym parlamencie. W jej skład wejdą reprezentanci zwycięskiej Partii Socjaldemokratycznej (SP) Partii Centrum ustępującego premiera Juha Sipilä, fińscy Zieloni (VIHR), Sojusz Lewicy (VAS) oraz Szwedzka Partia Ludowa (SFP-RKP). 

Nowy premier zapowiedział koniec z polityką cięć poprzednich gabinetów kierowanych przez konserwatywno-neoliberalną Koalicję Narodową oraz centrystów. Rinne ogłosił konieczność „inwestycji w przyszłość” oraz potrzebę „zmniejszenia różnic dochodowych fińskiego społeczeństwa”. 

Poprzednikom udało się obciąć wydatki państwowe o 4 mld euro. Stało się to jednak kosztem fińskiego państwa opiekuńczego. Ucierpiały służba zdrowia oraz chwalony na całym świecie system edukacji. Zdaniem lokalnej prasy niepopularne reformy przyczyniły się do spadku notowań Partii Centrum.

Finlandia kończy najsłynniejszy eksperyment społeczny. Dochód podstawowy się nie udał?

Fiński rząd odmówił dalszego finansowania programu, w którym bezrobotni obywatele dostawali pieniądze „za nic”. Stawia na alternatywne programy socjalne.
 
Od stycznia zeszłego roku 2 tys. losowo wybranych osób bezrobotnych otrzymywało  560 euro miesięcznie świadczenia nazywanego dochodem podstawowym. Nie musieli w tym …

Podatki i aktywność zawodowa kluczem do sukcesu

Przywódca socjaldemokratów obiecał zwiększyć wydatki o 1,23 mld euro do 2023 r. Dodatkowo rząd przeznaczy 3 mld euro na różnego rodzaju projekty społeczne, w tym na edukację. Skąd zdobędzie środki na prowadzenie polityki? Przede wszystkim z podwyższenia podatków. Z zaprezentowanego dziś programu nowego rządu wynika, że ich wzrost jest szacowany na 730 mln euro, w tym m. in. uwzględniono wyższe daniny od alkoholu, tytoniu, słodzonych napojów oraz podatek ekologiczny. Rząd ponadto planuje opodatkować zagraniczne fundusze inwestycyjne oraz duże korporacje.

Pomimo zwiększenia wydatków rząd zamierza utrzymać w ryzach finanse państwa. Jednym z głównych celów będzie zwiększenie poziomu aktywności zawodowej obywateli. Obecnie wynosi on 72,4 proc. Rząd zamierza osiągnąć 75 proc., tworząc 60 tys. nowych miejsc pracy. Kwestia aktywności zawodowej jest jednym z głównych tematów debaty publicznej w Finlandii. Posiadający 5,5 mln mieszkańców kraj zmaga się z problemem starzenia się społeczeństwa.

Na miesiąc przed kwietniowymi wyborami symboliczną dymisję złożył poprzedni premier z powodu fiaska przeforsowania reformy służby zdrowia i opieki społecznej. Rinne zobowiązał się do wznowienia prac nad projektem. Do końca sierpnia partnerzy społeczni mają czas do przestawienia propozycji rozwiązań aktywizacji zawodowej Finów.

Finlandia: Premier podał się do dymisji

Fiński premier Juha Sipilä podał się do dymisji po tym, jak nie udało mu się przeforsować reformy systemu opieki zdrowotnej. Ponieważ wybory parlamentarne w Finlandii odbędą się już w połowie kwietnia, obecny gabinet funkcjonował będzie tylko jako rząd techniczny.
 

Reforma systemu ochrony …

Zielona agenda

Partii Socjaldemokratycznej przypadnie 7 tek ministerialnych, w tym spraw europejskich, pracy i rozwoju. Partii Centrum pięć, w tym finanse, gospodarka i obrona. Jednak żadnego z nich nie zajmie ustępujący premier Sipilä. Z kolei Zieloni będą odpowiadali za sprawy zagraniczne, wewnętrzne i środowisko. Za namową koalicjanta rząd zobowiązał się do osiągnięcia neutralności emisyjnej do 2035 r. Jednak, jak dotąd, nie przedstawił konkretnych rozwiązań.

Finlandia obejmie od 1 lipca prezydencję w pracach Rady Unii Europejskiej. Nowy rząd nie przedstawił priorytetów polityki zagranicznej. Wiadomo jednak, że planowane jest zwiększenie o 100 osób do 850 rocznie, limitu przyjmowanych uchodźców. Zapowiedź ta spotkała się z krytyką Jussiego Halla-aho – europarlamentarzysty i lidera Prawdziwych Finów.

Wśród innych postulatów znalazł się plan wprowadzenia obowiązku szkolnego do 18 r. życia oraz przeznaczenie znacznych środków na szkolnictwo: na badania, szkolenia zawodowe i edukację uniwersytecką. Rząd planuje ponadto skrócić do 7 dni oczekiwanie na wizytę u lekarza w przypadkach niewymagających natychmiastowej interwencji medyka. Szacuje się, że obecnie brakuje ok. 1000 lekarzy w całej Finlandii.

Krajom UE daleko do bezemisyjnej gospodarki. Zagrożona perspektywa 2050?

Żadne z 28 państw UE nie jest na dobrej drodze, by osiągnąć bezemisyjną gospodarkę do 2050 r. Nawet Hiszpania, która wypadła najlepiej w ocenie European Climate Foundation, osiągnęła zaledwie 52 proc. realizacji celu w odniesieniu do całej gamy wskaźników.
 

O tym jak …