Dyplomatyczne spięcie Rumunii i Węgier

The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Dyplomatyczne spięcie Rumunii i Węgier z powodu autonomii dla węgierskiej mniejszości narodowej. Na Węgrzech dziś rozpoczynają się matury. W Niemczech biją dziennikarzy. Między innymi o tym piszemy w poniedziałkowej edycji „The Capitals”.

 

 

BUKARESZT

Sąsiedzkie napięcia. „Ostatnie oświadczenie prezydenta Rumunii Klausa Iohannisa sprzyjało nawoływaniu do nienawiści”, powiedział węgierski minister spraw zagranicznych Péter Szijjártó. Szef MSZ Węgier zwrócił się do rumuńskiej głowy państwa o okazanie większego szacunku Węgrom mieszkającym w Rumunii.

Wymiana dyplomatycznych uprzejmości nastąpiła po przedstawieniu projektu ustawy proklamującego autonomię Seklerszczyzny (Krajowi Seklerów) – regionu w środkowej Rumunii zamieszkałej przez etnicznych Węgrów. 

Ustawę, która zatwierdziła autonomię regionu, przegłosowała w ubiegłym tygodniu rumuńska Izba Deputowanych (izba niższa parlamentu). Projekt zatwierdzono w drodze „milczącej aprobaty”, ponieważ termin jego rozpatrzenia już dawno minął ze względu na trwającą pandemią koronawirusa. Teraz ustawa trafi do Senatu, którego głos będzie decydujący.

Iohannis oskarżył największych politycznych oponentów, Partię Socjaldemokratyczną (PSD), o spiskowanie z węgierską partią mniejszościową – Demokratycznym Związkiem Węgrów Rumunii (UDMR) – o chęć oddania Transylwanii, gdzie położony jest Kraj Seklerów, Węgrom

Przyjęty projekt przewiduje, że Kraj Seklerów będzie dysponował własną strukturą administracyjną: z administracją publiczną i własnymi instytucjami na wszystkich poziomach – w tym prezydentem. Językiem urzędowym będzie język węgierski.

(Bogdan Neagu | EURACTIV.ro)

Rumunia przełoży z powodu koronawirusa jesienne wybory parlamentarne?

Władze Rumunii rozważają przełożenie z powodu pandemii koronwirusa wyborów parlamentarnych. Są one zaplanowane na koniec listopada lub początek grudnia.

BUDAPESZT

Zakwitły kasztany. Od dziś (4 maja) 80 tys. licealistów rozpoczyna matury. Podczas gdy wszystkie szkoły i uczelnie pozostają zamknięte do odwołania, władze zdecydowały o utrzymaniu tych egzaminów. Mimo że 19 kwietnia premier Viktor Orban zaznaczył, że epidemia osiągnie szczyt około 3 maja. W tym roku odbędą się tylko egzaminy pisemne.

Koronawirus: Orbán zapowiada stopniowe znoszenie obostrzeń

Jaki plan odmrażania życia społecznego mają Węgry?

BERLIN

Przepraszam, czy tu biją dziennikarzy? W piątek (1 maja) ekipa satyrycznego programu informacyjnego „Heute Show” została zaatakowana w trakcie demonstracji w Berlinie przeciwko ograniczeniom wprowadzonym na czas pandemii koronawirusa. 

Dziennikarzy miała zaatakować grupa 20-25 zamaskowanych osób, z których niektóre podobno miały metalowe pręty. Czterech z siedmiu członków ekipy zostało hospitalizowanych (w sobotę wszyscy zostali wypisani i wracają do zdrowia.)

Trwa dochodzenie w sprawie, a berlińska policja aresztowała 6 podejrzanych. Wiadomo, że oni należą do grup skrajnie lewicowych. W sobotę (2 maja) wszyscy zostali zwolnieni do domów. 

Niemcy są zaszokowane brutalnością ataku. W wywiadzie dla „Der Spiegel” dyrektor firmy produkcyjnej opisał scenę „nieprawdopodobnej przemocy wobec prasy […] To nie była zwykła awantura”.

Incydent wywołał apele podkreślające znaczenie ochrony wolności prasy. Minister spraw wewnętrznych Horst Seehofer (CSU) opowiadał się za lepszą ochroną dla dziennikarzy, mówiąc, że ci, którzy popełniają lub grożą przemocą prasie, muszą „poczuć siłę naszego państwa konstytucyjnego”. W niedzielę (3 maja) na całym świecie obchodzono Światowy dzień Wolności Prasy. 

(Sarah Lawton | EURACTIV.de)

Media informacyjne potrzebują wsparcia Unii Europejskiej

Posłowie i Posłanki do Parlamentu Europejskiego apelują o wsparcie mediów informacyjnych.

HELSINKI

Jak najlepiej wydać 100 euro? Tradycyjnie pierwszomajowe demonstracje (w tym roku ograniczone do symbolicznego minimum) stały się okazją do głoszenia nowych inicjatyw, obietnic, także tych związanych z koronakryzysem. 

Prawdopodobnie najbardziej konkretny pomysł zaprezentowała przewodnicząca Sojuszu Lewicy Li Andersson. Minister edukacji zasugerowała, że w celu ożywienia gospodarki państwo powinno przekazać wszystkim obywatelom po 100 euro z przeznaczeniem na wydatki w sektorze usług i małych przedsiębiorstw. 

Inicjatywa minister edukacji spotkała się z mieszaną reakcją. Zarówno fińska Izba Handlowa, jak i organizacja reprezentująca przedsiębiorców (Suomen Yrittäjät) uważają pomysł lewicowej minister za interesujący i warty namysłu.

Jednak konfederacja związków zawodowych (SAK) wolałaby wzrostu zasiłków dla bezrobotnych zamiast rozdawnictwa pieniędzy dla wszystkich. Co z pieniędzmi zrobiliby Finowie? Z szybko przeprowadzonego sondażu wynika, że wielu wydałoby dodatkową kwotę na – koszmar ekologów – benzynę, nowe okulary (?!) lub przeznaczyło dla dzieci.

„Musimy mieć odwagę, aby uniknąć bankructwa firm i zwiększyć popyt wewnętrzny. W trakcie kryzysu cięcia budżetowe byłyby jak gwóźdź do trumny fińskiej gospodarki„, powiedziała 1 maja Li Andersson. 

(Pekka Vänttinen | EURACTIV.com)

Bezwarunkowy dochód podstawowy: Czy się stoi, czy się leży, godne życie się należy – Guy Standing

99 proc. ludzi chce poprawiać swoje życie. I z minimalnym dochodem bezwarunkowym nie przestaną tego chcieć – mówi prof. Guy Standing

PRAGA

Nielegalna koncesja? Komisja do Spraw Europejskich i Komisja Środowiska czeskiego parlamentu wezwały rząd do przygotowania analizy prawnej dotyczącej ewentualnego procesu sądowego przeciwko Polsce w sprawie rozszerzenia wydobycia węgla w pobliżu granic z Czechami.

Koncesja na wydobycie węgla kopalni Turów wygasła 30 kwietnia, ale minister klimatu Michał Kurtyka zdecydował 20 marca o przedłużeniu o kolejne sześć lat koncesji na wydobycie węgla brunatnego, pomimo negatywnego oświadczenia wydanego przez rząd Czech.

(Aneta Zachová | EURACTIV.cz)

Węgiel już teraz nierentowny, lepiej inwestować w OZE?

Według think tanku Carbon tracker, w 2020 roku 46 procent pracujących elektrowni węglowych będzie przynosić straty. Do 2030 roku będzie ich już 52 procent.

BRATYSŁAWA

Dzielni Słowacy. W ciągu całego tygodnia Słowacja odnotowała zaledwie kilka nowych zachorowań na koronawirusa. Rząd rozważa otwarcie od środy wszystkich sklepów, poza galeriami handlowymi, dzieci zaś wrócą do szkół.

W niedzielę słowackie ministerstwo zdrowia poinformowało tylko o jednym nowym przypadku koronawirusa. „Szanse na to, że od 6 maja wszystkie sklepy poza galeriami handlowymi zostaną otwarte, radykalnie wzrosły” – przyznał premier Igor Matovic.

(Michał Kokot | Gazeta Wyborcza)

Koronawirus: Jak Słowacja radzi sobie z pandemią?

W ciągu całego tygodnia Słowacy odnotowali zaledwie kilka nowych zachorowań

WIEDEŃ

Przeciwko otwarciu granicy dla turystów. Austriacka minister turystyki Elisabeth Köstinger (ÖVP) ogłosiła plany zawarcia dwustronnego porozumienia z Niemcami, aby umożliwić turystom przekraczanie granicy. Niemiecki rząd wyraził jednak obawy odnośnie szybkiego znoszenia akurat tego obostrzenia.

Dopóki wirus nie wyjedzie na wakacje, będziemy musieli ograniczyć nasze plany podróży”, powiedział szef MSW Horst Seehofer (CSU). Niemieckie MSW utrzymuje, że kontrole graniczne z krajami sąsiedzkimi, w tym z Austrią, zostaną przedłużone.

(Philipp Grüll | EURACTIV.de)

Koronawirus: W tym roku wakacji nie będzie?

Jaka przyszłość czeka branżę hotelarską i całą turystykę?

ATENY/NIKOZJA

Do wakacji dużo czasu. Grecja i Cypr już od poniedziałku (4 maja) znoszą pierwsze epidemiczne restrykcje. Na razie liberalizacja nie dotyczy jeszcze lokali gastronomicznych czy hoteli, ale Grecy i Cypryjczycy liczą na to, że ten sezon turystyczny nie jest jeszcze stracony.

(Anna Wolska | EURACTIV.pl)

Koronawirus: Grecja i Cypr chciałyby latem przyjąć pierwszych zagranicznych turystów

Oba kraje już od jutra (4 maja) znoszą pierwsze epidemiczne restrykcje. Na razie liberalizacja nie dotyczy jeszcze lokali gastronomicznych czy hoteli, ale Grecy i Cypryjczycy liczą na to, że ten sezon turystyczny nie jest jeszcze stracony.

LIZBONA

Stan klęski żywiołowej czas zacząć. Trwający od kilku tygodni stan wyjątkowy zastąpił w sobotę (2 maja) stan klęski żywiołowej. W Portugalii w niedzielę (3 maja) odnotowano najniższą dobową liczę zakażeń koronawirusem SARS-CoV-2. Od poniedziałku (4 maja) otwarte zostaną małe sklepy i zakłady fryzjerskie. W miejscach publicznych: w sklepach i transporcie zbiorowym obowiązkowe jest noszenie masek ochronnych

(Lusa.pt)

Koronawirus: Portugalia przedłuża stan wyjątkowy

Portugalia przedłuża stan wyjątkowy do 2 maja. Wprowadza jednak pierwsze ulgi i stopniowo będzie wybudzać gospodarkę.

LONDYN

Elastyczne godziny. Minister transportu Grant Shapps powiedział, że firmy będą zachęcane do elastycznego organizowania godzin pracy. Członkowie rządu rozmawiali w niedzielę (3 maja) z przedstawicielami środowiska biznesowego i związkami zawodowymi w sprawie planów złagodzenia „lockdownu”.

Rząd chciałby, aby godziny pracy w przedsiębiorstwach były jak najbardziej elastyczne, aby uniknąć tłoku w środkach komunikacji publicznej. „Chodzi o uniknięcie ryzyka nowej fali zachorowań”, powiedział w niedzielę Shapps. 

(Benjamin Fox | EURACTIV.com)

DUBLIN

Współpraca z gigantami. Rząd zdecydował się poprzeć zdecentralizowany model przetwarzania danych dla koronawirusowej aplikacji. Decyzja zapadła po spotkaniach z Apple i Google, które są zaangażowane w tworzenie aplikacji.

„Jeśli chodzi o architekturę projektową, początkowo dążyliśmy do modelu hybrydowego”, ale po rozmowach z innymi krajami i ekspertami RODO zdecydowaliśmy się na postęp w rozwoju na podstawie bardziej zdecentralizowanego modelu”, napisał w piątek (1 maja) minister zdrowia Simon Harris do członków parlamentu.

(Samuel Stolton | EURACTIV.com)

Czy smartfony pomogą w walce z koronawirusem?

Koronawirus dotknął już ponad milion osób na całym świecie. Wiele państw już stosuje lub opracowuje zaawansowane narzędzia do walki z rozprzestrzenianiem się epidemii.

SOFIA

Wakacje kredytowe. Ponad 50 tys. osób prywatnych i firm złożyło wniosek o zawieszenie spłat kredytów, powołując się na negatywny wpływ pandemii koronawirusa. Możliwość sześciomiesięcznego zawieszenia obsługi kredytu została wprowadzona dziesięć dni temu. Szef bułgarskiego banku narodowego Dimitar Radew powiedział, że liczba osób, które wystąpią o ulgę w płatnościach kredytowych jeszcze wzrośnie. 

(Krassen Nikolov | EURACTIV.bg)

Lockdown miast przechodzi do historii. Premier Bojko Borysow zapowiedział w niedzielę (3 maja) dalsze rozluźnienie restrykcji wprowadzonych na czas pandemii koronawirusa. Od poniedziałku (4 maja) będą mogły działać bary i restauracje, które dysponują ogródkami ulicznymi. Obsługa klientów w pomieszczeniach zamkniętych nie będzie na razie możliwa.

Od 6 maja zostaną zniesione ograniczenia wjazdów i wyjazdów z dużych miast. Dozwolone będzie uprawianie sportów na wolnym powietrzu. Rząd uznał jednak, że na organizowanie rozgrywek i zawodów sportowych jest jeszcze za wcześnie.

Koronawirus: Bułgaria zamyka stolicę

Większość państw europejskich znosi kolejne ograniczenia, a Bułgaria zamyka stolicę kraju – Sofię.

LUBLANA

Coraz więcej wolności. Według danych rządowych po raz pierwszy od początku marca w Słowenii w sobotę (2 maja) nie odnotowano żadnych nowych zakażeń koronawirusem. Łączna liczba potwierdzonych przypadków do tej pory wynosi 1439.

Od poniedziałku (4 maja) wznawiają działalność restauracje dysponujące ogródkami na świeżym powietrzu oraz sklepy o powierzchni poniżej 400 metrów kwadratowych. Po długim czasie ponownie otworzą się zakłady fryzjerskie, fotografowie, jubilerzy, krawcy, szewcy. W kościołach wrócą publiczne nabożeństwa.

Jednocześnie Słowenia przygotowuje się do stopniowego przywrócenia od 11 maja transportu publicznego

(Zoran Radosavljevic | EURACTIV.com)