Kto zostanie prezydentem Chorwacji?

Prezydent Chorwacji Kolinda Grabar-Kitarović, źródło: en.kremlin.ru (CC BY 2.0)

Chorwaci pójdą w niedzielę (22 grudnia) do urn, aby wybrać prezydenta. Sondaże najwyższe poparcie dają urzędującej obecnie centroprawicowej pani prezydent. Ale tuż za nią plasuje się dwójka innych kandydatów – były socjaldemokratyczny premier oraz znany z prawicowych poglądów gwiazdor muzyki folkowej, który startuje jako kandydat niezależny.

Jednocześnie, Chorwacja 1 stycznia obejmie swoją pierwszą w historii rotacyjną prezydencję w Radzie Unii Europejskiej.

Urzędująca prezydent chce reelekcji

Urzędująca prezydent Kolinda Grabar-Kitarović to kandydatka kontrolującej obecnie także rząd i parlament centroprawicowej Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej (HDZ). Ta partia dominuje na chorwackiej scenie politycznej od ogłoszenia przez ten kraj niepodległości w 1991 r. Grabar-Kitarović jest także pierwszą kobietą na stanowisku prezydenta w historii Chorwacji. Chęć ubiegania się o reelekcję ogłosiła oficjalnie na początku października.

„Dzieci i młodzież muszą się stać dla nas priorytetem. Edukacja musi zostać tak zorganizowana, aby najmłodsi obywatele wyrastali na dorosłych obywateli, którzy są w stanie równać się ze swoimi równieśnikami z bardziej rozwiniętych krajów – osiągać takie same wyniki w nauce oraz zdobywać dobrą pracę. To ważne nie tylko dla całego społeczeństwa i naszego państwa, ale także dla przetrwania naszej tożsamości. Nasza gospodarka musi w tym celu odetchnąć pełną piersią. Musimy uwolnić kreatywność naszego społeczeństwa i wykorzystać potencjał młodzieży, aby przyspieszyć rozwój kraju” – mówiła wówczas pani prezydent.

Grabar-Kitarović nie bez powodu skoncentrowała się na młodzieży. Emigracja młodych Chorwatów to obecnie jeden z największych problemów kraju. Często wyjeżdżają oni do innych krajów Unii Europejskiej w poszukiwaniu lepszych zarobków i wyższego standardu życia. Choć Chorwacja to dla wielu Europejczyków turystyczny adriatycki raj, to jednak wciąż boryka się z wieloma problemami takimi jak niskie pensje, wysokie koszty życia czy korupcja.

Dlatego prezydenckie wybory w Chorwacji stały się wielkim plebiscytem poparcia dla całej formacji rządzącej.

Prezydent Grabar-Kitarović zaczynała swoją kampanię z dużo wyższym poparciem niż jej kontrkandydaci, ale im bliżej do wyborów, tym jej przewaga szybciej topnieje. Obecnie na urzędującą panią prezydent chce oddać głos ok. 27 proc. wyborców, choć różne sondaże pokazują rozbieżne wyniki. Rywale depczą jej już po piętach.

Chorwacka prezydencja w UE: Nie tylko rozszerzenie na Bałkany Zachodnie

„W styczniu Chorwacja przejmuje prezydencję w Radzie UE i wyjdzie z własną propozycją nowego budżetu unijnego. Chcemy, aby znalazło się więcej środków na politykę spójności i Wspólną Politykę Rolną” – mówi w rozmowie z EURACTIV minister spraw zagranicznych Chorwacji Gordan Grlić-Radman.

 

 

Zoran …

Kto może odebrać władzę urzędującej prezydent?

Jednym z takich rywali jest bardzo popularny piosenkarz Miroslav Škoro, na którego chce zagłosować między 18 a 23 proc. wyborców. Startuje jako kandydat niezależny, ale ponieważ prezentuje konserwatywne i prawicowe poglądy, to podbiera poparcie centroprawicowej pani prezydent. prezentuje się on jako kandydat spoza głównego nurtu.

„Trzeba zabrać ten kraj politykom i oddać ludziom. Chorwaci po wielu latach wreszcie mają prawdziwy wybór. Wierzę, że 22 grudnia pokażemy całej Europie naszą jedność. Wierzę, że wygram te wybory i nie będzie już potrzebna ich druga tura. Ja się o nic nie boję” – mówił Škoro na jednym ze swoich wieców.

Większe jednak szanse na pokonanie obecnej pani prezydent ma były socjaldemokratyczny premier Zoran Milanović. W ostatnim sondażu IPSOS PULS z tego piątku (20 grudnia) wyprzedził ją – co prawda tylko o 0,1 proc., jednak ten sam sondaż sprzed dwóch tygodni dawał Grabar-Kitarović przewagę 3 pp.

„Rozumiem, że naród przede wszystkim chce poprawy sytuacji gospodarczej. Już raz w 2011 roku stanęliśmy na skraju gospodarczej przepaści. Nie możemy sobie pozwolić na powtórkę. Dosyć tych nieudolnych rządów. Inaczej znajdziemy się na drodze ku autokracji i dyktaturze” – mówił Milanović.

TSUE nie rozpatrzy sporu granicznego między Chorwacją a Słowenią?

Od 1991 r. Słowenia i Chorwacja spierają się o niewielki fragment granicy w okolicy Zalewu Pirańskiego na Adriatyku. Rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości UE uznał jednak, że reprezentowana przez niego instytucja nie jest władna, aby tę sprawę rozstrzygnąć.

 

To byłoby rozwiązanie korzystne …

Co może się zmienić w chorwackiej polityce europejskiej?

Ciężko zatem przewidzieć kto jutro zwycięży. Wiele wskazuje na to, że potrzebna będzie druga tura wyborów, która zaplanowana jest na 5 stycznia. Jeśli wygra Kolinda Grabar-Kitarović w chorwackiej polityce zagranicznej nic się nie zmieni. Pod rządami polityków Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej Zagrzeb dał się poznać jako stolica zainteresowana rozwojem współpracy w ramach NATO czy inicjatywy Trójmorza.

Jednak zarówno Miroslav Škoro, jak i Zoran Milanović nie są już tak proamerykańscy jak obecna pani prezydent i nie wyrażają aż tak dużego zainteresowania zacieśnianiem współpracy z krajami Europy Środkowej i Wschodniej.

Chorwacja gotowa do członkostwa w strefie Schengen

Chorwacja spełniła wszystkie warunki konieczne do przystąpienia do strefy Schengen – stwierdziła wczoraj Komisja Europejska. Do członkostwa w strefie potrzebna jest jednak jeszcze jednomyślna zgoda państw UE.