Blisko umowy ws. brexitu. Jest porozumienie dot. okresu przejściowego

David Davis i Michel Barnier, źródło: EC Audiovisual Services

David Davis i Michel Barnier, źródło: EC Audiovisual Services

Kierujący unijnym zespołem negocjacyjnym Michel Barnier ogłosił na zakończenie rozmów z brytyjskim zespołem negocjacyjnym, że stronom udało się porozumieć nie tylko co do okresu przejściowego po 29 marca 2019 r., ale także w kwestii praw obywateli oraz rozliczeń finansowych. Wciąż sporna pozostaje jednak kwestia granicy irlandzkiej.

 

Michel Barnier nazwał zaprezentowany przez siebie 129-stronicowy dokument „decydującym krokiem w naszych negocjacjach, który obejmuje znaczną część przyszłej umowy”. „Pozwala mi to uspokoić cztery i pół miliona obywateli – unijnych i brytyjskich, których brexit dotyka bezpośrednio i którzy mają w związku z tym wiele obaw. Mogę też uspokoić tych, którzy uczestniczą w projektach finansowanych w ramach budżetu ustalonego na lata 2014-2020, bądź z nich korzystają” – mówił szef zespołu negocjacyjnego UE.

Również brytyjski minister ds. brexitu David Davis tryskał optymizmem. „Ostateczne porozumienie w sprawie wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej jest bliżej niż kiedykolwiek wcześniej” – powiedział. Okres przejściowy pomiędzy formalnym wyjściem Londynu z UE a momentem wejścia w życie wszystkich jego prawnych i międzynarodowych skutków ma mieć jasno określone granice czasowe. Ma to pozwolić nie tylko obywatelom UE i Wielkiej Brytanii, ale także biznesowi, przygotować się brexitu. Prawdopodobnie okres przejściowy będzie trwał dwa lata. O tyle od dawna wnioskuje brytyjska premier Theresa May.

Jak przypomniał Barnier, podczas obowiązywania okresu przejściowego Wielka Brytania wciąż będzie mogła korzystać ze wspólnego rynku, wszystkich europejskich polityk i obecności w unii celnej, a jednocześnie w pełni podlegać będzie wszystkim unijnym procedurom prawnym. Przedstawiciele Londynu nie będą już jednak uczestniczyć w procesie decyzyjnym wewnątrz UE. Według projektu porozumienia, unijni obywatele, którzy przeprowadzą się do Wielkiej Brytanii w okresie przejściowym mają mieć też zagwarantowane te same prawa co osoby, które trafiły tam wcześniej. Jest też już bardzo blisko zgody w kwestiach procedur celnych, monitorowania przepływu towarów czy ochrony na terenie Wielkiej Brytanii unijnych znaków towarowych. Niewiele brakuje również do porozumienia w zakresie ochrony danych osobowych oraz automatycznego uznawania wyroków europejskich sądów. „W tych dwóch ostatnich obszarach pozostały już tylko do ustalenia techniczne szczegóły” – powiedział Michel Barnier.

Holandia chce być gotowa na twardy brexit

Holenderskie Ministerstwo Finansów przesłało do parlamentarzystów list, w którym przekonuje, że należy poważnie zwiększyć zatrudnienie w służbie celnej. Miałby to być element przygotowań na tzw. twardy brexit, czyli sytuację, w której UE i Wielkiej Brytanii nie udałoby się wynegocjować nowego …

Brak zgody co do granicy irlandzkiej

Nie udało się natomiast osiągnąć porozumienia w kwestii przyszłości granicy między Irlandią a Irlandią Północną. Co więcej, strony spodziewają się, że może być ono bardzo trudne do osiągnięcia. Dlatego – jak podkreślił Barnier – musi zostać uzgodnione dodatkowe rozwiązanie zabezpieczające na wypadek gdyby negocjacje w tej kwestii zakończyły się fiaskiem. Londyn oraz Bruksela zapewniają jednak, że wciąż wierzą, iż uda im się w tym obszarze porozumieć i nie będą potrzebne żadne dodatkowe umowy.

Londyn już od dawna zapewnia, że nie dojdzie do powrotu tzw. twardej granicy. Nie wiadomo jednak jak dalece zmieniłaby się obecna sytuacja. Dziś istnienie lądowej granicy irlandzko-brytyjskiej jest niemal niezauważalne. Eksperci podkreślają, że to właśnie praktyczne zniesienie granicznych regulacji walnie przyczyniło się do uspokojenia sytuacji w Irlandii Północnej oraz utrzymania się pokoju opartego na Porozumieniu Wielkopiątkowym z 1998 r.

UE niedawno zaproponowała rozwiązanie kwestii granicy poprzez ustanowienie na terenie Irlandii Północnej specjalnej strefy, dzięki czemu północna część irlandzkiej wyspy pozostałaby de facto w unii celnej. Takie rozwiązanie nie podoba się jednak ani Wielkiej Brytanii, ani wspierającym w Izbie Gmin torysów północnoirlandzkim lojalistom z Demokratycznej Partii Unionistycznej (DUP). Londyn nie chce słyszeć jednak o takim rozwiązaniu ponieważ obawia się odizolowania Irlandii Północnej od reszty Zjednoczonego Królestwa. DUP wprost zarzuca  Dublinowi plany przyszłej aneksji.

Irlandia: Premier odrzuca brytyjską propozycję granicy w "stylu kanadyjskim"

Irlandzki premier skrytykował przedstawiony przez szefową brytyjskiego rządu pomysł na ustanowienie zasad granicznych między Irlandią a Irlandią Północną, który opiera o się o reguły na jakich funkcjonuje granica między USA a Kanadą. Wykluczył również przeprowadzenie w tej sprawie bezpośrednich rozmów …

Co dalej?

W planie negocjacji są jeszcze oprócz kwestii handlowych obszary bezpieczeństwa i polityki międzynarodowej. Jak zapewnił David Davis, Londynowi zależy na ambitnym porozumieniu dotyczącym tych tematów, ale brexit to także „nowe możliwości dla Wielkiej Brytanii”. Obaj negocjatorzy przypominali również, że przedstawione rozwiązania to wciąż jeszcze projekt, który musi być zatwierdzony na wielu szczeblach. „Dopóki wszystko nie jest uzgodnione, to nic nie jest tak naprawdę uzgodnione” – podkreślił Michel Barnier.

Dziś projekt porozumienia zostanie oficjalnie zaprezentowany ministrom ds. europejskich podczas ich spotkania w Brukseli. Następne zapoznają się z nim członkowie komitetu sterującego ds. brexitu w Parlamencie Europejskim. Ostateczna jego wersja zostanie natomiast przedstawiona unijnym przywódcom w najbliższy piątek podczas szczytu UE.

Zainspirowana Macronem, w Wielkiej Brytanii powstała nowa anty-brexitowa partia

Nowa partia, która sprzeciwia się brexitowi została założona 19 lutego. Choć brakuje w niej znanych nazwisk, obiecuje odnowę politycznego centrum na brytyjskiej scenie politycznej. Powstała z inspiracji ruchem politycznym prezydenta Francji Macrona o nazwie En Marche.
 

Renew, bo tak nazywa …