Białoruś: Od jutra ćwiczenia wojskowe z udziałem Rosji przy granicy z Polską. List otwarty do Tuska ws. premiera Bułgarii / STOLICE

Już ponad 60 dni trwają antyrządowe protesty na Białorusi. Wśród postulatów demonstrujących jest m.in. dymisja premiera Bojko Borysowa.

Już ponad 60 dni trwają antyrządowe protesty na Białorusi. Wśród postulatów demonstrujących jest m.in. dymisja premiera Bojko Borysowa. / The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Słowiańskie Braterstwo – ćwiczenia trzech państw, w tym Rosji, przy granicy z Polską. List otwarty do Donalda Tuska ws. wycofania wsparcia dla premiera Bułgarii. Między innymi o tym piszemy w środowej edycji „Stolic Europy”.

 

 

WARSZAWA

Liderka białoruskiej opozycji, kontrkandydatka w wyborach prezydenckich Aleksandra ŁukaszenkiSwiatłana Cichanouska w środę (9 września) i czwartek (10 września) będzie przebywać z wizytą w Polsce. Więcej o szczegółach piszemy poniżej.

(EURACTIV.pl)

MIŃSK

Wspólne ćwiczenia. Żołnierze Rosji i Serbii przybędą na Białoruś w dniach 10-15 września, by wziąć udział w manewrach Słowiańskie Braterstwo 2020 – poinformowało we wtorek (8 września) ministerstwo obrony w Mińsku. Ćwiczenia odbędą się w obwodzie brzeskim, przy granicy z Polską.

Żołnierze przećwiczą podczas manewrów kwestie wspólnych działań jednostek podczas wykonywania zadań dotyczących walki z terroryzmem – podał resort obrony. Jak dodał, oddziały sił zbrojnych Białorusi, Rosji i Serbii utworzą wielonarodową grupę taktyczną.

Ćwiczenia odbywać się będą na poligonie pod Brześciem na zachodzie Białorusi. Przebiegać będą w czasie, gdy w kraju tym trwają protesty przeciwko prezydentowi Alaksandrowi Łukaszence, a Rosja sygnalizowała, że w razie konieczności jest gotowa wysłać tam siły porządkowe.

Tydzień temu Łukaszenka na spotkaniu z rosyjskim premierem Michaiłem Miszustinem poinformował o rozmieszczeniu „praktycznie połowy armii”. „Faktycznie kontrolujemy zachodnie granice z Litwą i Polską i okrążyliśmy Grodno”, podkreślił prezydent Białorusi.

Łukaszenka powiedział też, że na sytuację na Białorusi w znacznej mierze wpływa zagraniczna ingerencja w wewnętrzne sprawy kraju i kierowanie protestami z zagranicy. „Dzieje się to z Polski, Czech, Litwy i Ukrainy, co nas najbardziej niepokoi”, wskazał białoruski prezydent. „Reagujemy na wszelkie negatywne ruchy pod adresem Białorusi. Najważniejsze jest dla nas, by nie dopuścić do rozniecenia w Mińsku jakiegoś pożaru. Bo tak zawsze bywa: zaczyna się ze stolicy i przechodzi na cały kraj”, zaznaczył.

(EURACTIV.pl)

Białoruś: Maryja Kaleśnikawa odnaleziona na granicy z Ukrainą. Nie dała się wyrzucić z kraju

Jedna z liderek białoruskiej opozycji została 7 września zatrzymana i wywieziona w nieznane miejsce przez zamaskowanych, ale nieumundurowanych mężczyzn.

SOFIA

List otwarty. Już ponad 60 dni trwają antyrządowe protesty w Bułgarii. Wśród postulatów demonstrujących jest m.in. dymisja premiera Bojko Borysowa. Polityk, jak dotąd, wykluczył tę ewentualność, ograniczając się do zmian poszczególnych ministrów.

Jednocześnie rośnie presja na Europejską Partię Ludową ws. wycofania poparcia dla ugrupowania Borysowa – Obywateli na rzecz Europejskiego Rozwoju Bułgarii (GERB). GERB jest członkiem frakcji chadeków w Parlamencie Europejskim.

Europoseł Radan Kanev z Demokratów na rzecz Silnej Bułgarii (DSB; EPL), opublikował list otwarty do szefa EPL Donalda Tuska i przewodniczącego frakcji chadeków w PE Manfreda Webera, w którym ostrzega przed ryzykiem utraty poparcia młodych Bułgarów, którzy masowo protestują przeciwko Borysowowi.

Tymczasem organizatorzy trwających od 62 dni antyrządowych protestów wystosowali we wtorek apel do ambasad państw Unii Europejskiej, Wielkiej Brytanii i USA w Sofii, w którym zwracają uwagę na liczne naruszenia podstawowych zasad demokracji przez władze Bułgarii.

(Georgi Gotev | EURACTIV.bg and EURACTIV.com)

Bułgaria: Uliczne starcia po antyrządowej demonstracji w Sofii

Domagający się już od 57 dni dymisji rządu opozycyjni manifestanci starli się z policjantami. Do najpoważniejszych incydentów doszło pod budynkiem parlamentu. Jest co najmniej 55 poszkodowanych osób i ponad 100 aresztowanych.

BRUKSELA | BUDAPESZT

PKB ostro w dół. PKB w strefie euro spadł w drugim kwartale tego roku o 11,8 proc., a w całej UE – 11,4 proc. Natomiast zatrudnienie w strefie euro było mniejsze o 2,9 proc., a w całej UE – o 2,7 proc. – podał wczoraj Eurostat. Polska z PKB pomniejszonym o 8,9 proc. lokuje się mniej więcej w połowie stawki.

Europejski Urząd Statystyczny konstatuje w opublikowanym we wtorek (8 września) komunikacie, że to największe załamanie w historii prowadzonych od 1995 roku pomiarów.

Największy spadek Produktu Krajowego Brutto w drugim kwartale (kwartał do kwartału) tego roku odnotowała Hiszpania. Niewiele mniejsze (procentowo) spadki PKB odnotowały: Chorwacja (-14,9 proc.); Węgry (-14,5 proc.); Grecja (-14 proc.); Portugalia (-13,9 proc.) oraz Francja (-13,8 proc.).

Bezrobocie na Węgrzech wzrosło o 5,3 proc. w porównaniu ze średnią unijną – 2,7 proc., przy czym tylko Hiszpania i Irlandia odnotowały gorsze wskaźniki wzrostu zatrudnienia osób. Więcej szczegółów poniżej. 

(Vlagyiszlav Makszimov | EURACTIV.com | Barbara Bodalska | EURACTIV.pl)

Koronawirus: Unijny PKB z największym spadkiem w historii. Polska w połowie stawki

PKB w strefie euro spadł w drugim kwartale o 11,8 proc., a w całej UE – o 11,4 proc. Zatrudnienie w strefie euro było mniejsze o 2,9 proc., a w całej UE – o 2,7 proc. – podał wczoraj Eurostat.

BERLIN

Niemcy pokażą dowody? Niemiecki ambasador w Moskwie Geza Andreas von Geyr ma w środę (9 września) złożyć wizytę w ministerstwie spraw zagranicznych Rosji, aby przekazać dowody na związek Kremla z otruciem opozycjonisty Aleksieja Nawalnego.

Rzecznik MSZ Rosji Maria Sacharowa przekonuje, że Niemcy blefują i wzywają Berlin „do odkrycia kart”. W ubiegłym tygodniu Niemcy poinformowały, że dysponują dowodami na udział Kremla w otruciu opozycjonisty Aleksieja Nawalnego leczonego obecnie w Berlinie.

Niemcy rozważają blokadę spornego projektu Nord Stream 2 z tego powodu. W poniedziałek (7 września) rzecznik rządu Steffen Seibert oświadczył, że kanclerz Angela Merkel nie wyklucza objęcia sankcjami NS2 w odpowiedzi na podejrzenia otrucia Nawalnego.

W miniony weekend podobne stanowisko wyrazili m.in. minister spraw zagranicznych Heiko Mass i minister obrony Annegret Kramp-Karrenbauer, którzy podkreślili, że władze Rosji muszą pomóc w wyjaśnieniu sprawy Nawalnego.

Jednak zdania w Niemczech są podzielone. Minister gospodarki Peter Altmaier wyraził wątpliwość co do skuteczności sankcji nałożonych na Rosję. Jego zdaniem „w żadnym wypadku” nie skłonią one takiego kraju jak Rosja „do zmiany swojego postępowania”. Więcej na temat niemieckiego stanowiska ws. Nord Stream 2 poniżej. 

(Sarah Lawton | EURACTIV.de)

Niemcy: MSZ grozi Rosji sankcjami za otrucie Nawalnego. Nie wyklucza wycofania się z Nord Stream 2

Niemiecki rząd nie wyklucza wstrzymania prac nad projektem Nord Stream 2, jeśli Rosja nie podejmie współpracy w celu wyjaśnienia sprawy otrucia Aleksieja Nawalnego, informuje minister spraw zagranicznych Heiko Maas.

Wsparcie dla walczących z COVID-19. Kanclerz Angela Merkel oraz premierzy Bawarii i Hamburga, Markus Soeder i Peter Tschentscher podkreślili we wtorek (8 września) znaczenie lokalnych urzędów zdrowia w zwalczaniu pandemii koronawirusa.

Dlatego kanclerz Niemiec zapowiedziała, że w najbliższych latach wspomniane urzędy, które w niemieckim systemie pełnią rolę podobną do polskich sanepidów, otrzymają w kolejnych latach dofinansowanie w wysokości czterech miliardów euro.

Hiszpańska szczepionka na COVID-19. Jest autoryzacja pierwszych testów na ludziach

Ministerstwo zdrowia poinformowało o autoryzacji pierwszych badań klinicznych na ludziach nowej szczepionki przeciwko COVID-19. W drugiej fazie testów ma wziąć udział ok. 550 ochotników w różnym wieku.

PARYŻ

Promotor równości. Podczas wtorkowej (8 września) wizyty w liceum w Owernii prezydent Francji Emmanuel Macron ogłosił, że chce promować programy, które umożliwiają dostęp do szkolnictwa wyższego młodym ludziom ze środowisk defaworyzowanych i zwiększyć liczbę miejsc dostępnych w ramach tych programów z 80 tys. do 200 tys.

„Republikańska obietnica polega na zapewnieniu każdemu młodemu człowiekowi takich samych szans na sukces, niezależnie od jego miejsca urodzenia, nazwiska czy pochodzenia społecznego”, napisał za pośrednictwem mediów społecznościowych Macron.

(Anne DAMIANI | EURACTIV.FR)

Francja: Oficer NATO aresztowany za szpiegostwo na rzecz Rosji

Francuski żołnierz z bazy NATO w Neapolu został zatrzymany za „szpiegowanie dla obcego państwa i działania przeciwko interesowi narodowemu”. Grozi mu 15 lat więzienia.

WIEDEŃ

Rozpoznawanie twarzy zostaje. Austriackie ministerstwo spraw wewnętrznych zdecydowało się nadal używać oprogramowania do rozpoznawania twarzy w kamerach monitoringu po okresie próbnym, który rozpoczął się pod koniec 2019 r. i zakończył się na początku sierpnia.

Oprogramowanie nie identyfikuje twarzy w czasie rzeczywistym, ale porównuje nagrania z monitoringu ze zdjęciami podejrzanych, które znajdują się już w policyjnej bazie danych. Jak dotąd system użyto 581 razy. Udało się zidentyfikować 83 podejrzanych, powiedział rzecznik ministerstwa.

(Philipp Grüll | EURACTIV.de)

HELSINKI

Fiński ser najgorętszym produktem na rosyjskim czarnym rynku. Fiński ser, od dawna popularny wśród Rosjan robiących zakupy w Finlandii, stał się obecnie numerem jeden w nielegalnym handlu ze względu na ograniczenia związane z pandemią koronawirusa.

Rosyjscy konsumenci nie mogą się obyć bez sera Oltermanni, śmietankowego sera przypominający duński ser Havarti.

W Finlandii ser kosztuje około 5 euro za 1 kg, tymczasem przemytnicy w Rosji sprzedają go za czterokrotnie więcej, twierdzą dziennikarze fińskiej telewizyjnej państwowej (YLE), którzy wcielili się w rolę potencjalnych kupców produktu.

Fińskie służby celne potwierdziły, że rosyjskie ciężarówki są dodatkowo sprawdzane ze względu na przemyt produktu, a w przygranicznym Lappeenranta supermarkety ograniczyły nawet sprzedaż sera do jedenastu kilogramów na gospodarstwo domowe.

(Pekka Vänttinen | EURACTIV.com)

Finlandia i snus: Po pandemii koronawirusa odżywa przemyt tej tytoniowej używki

W ostatnim czasie szmuglowanie snusu stał się gorącym tematem nie tylko dlatego, że jest nielegalną używką. Według doniesień mediów, handel snusem na szwedzko-fińskiej granicy może być powodem wzrostu liczby zakażeń w regionie.

LONDYN

Nowe zasady. Wielka Brytania z coraz większym wzrostem zakażeń SARS-CoV-2. Rząd planuje przywrócić ograniczenia na terenie kraju. Chodzi m.in. o limit osób, które mogą się spotkać w zamkniętej przestrzeni.

Premier Boris Johnson ma poinformować o decyzji w środę, jednak media już podają szczegóły zmian. Limit osób, z którymi będzie można się spotkać w zamkniętej przestrzeni, zostanie obniżony z 30 do 6.

Będą dozwolone wyjątki od tej reguły. Chodzi o gospodarstwa domowe, zakłady pracy lub szkoły. Limit osób ma również nie obowiązywać m.in. podczas wesel, pogrzebów, czy też imprez sportowych zorganizowanych w reżimie sanitarnym. Nowe rozporządzenie brytyjskiego rządu ma wejść w życie już w poniedziałek (14 września).

W minioną niedzielę, poniedziałek i wtorek wykryto prawie po 3 tys. zakażeń koronawirusem dziennie, co było wzrostem o ok. 1150 w stosunku do bilansu z soboty, który i tak był już jednym z najwyższych w ostatnich kilkunastu tygodniach.

Tymczasem lokalne restrykcje w związku z pogorszeniem sytuacji epidemicznej, wprowadzane są na kolejnych obszarach, gdzie występują ogniska choroby. We wtorek minister zdrowia Matt Hancock ogłosił ich dalsze zaostrzenie w Bolton pod Manchesterem, gdzie jest najwyższa liczba zakażeń w stosunku do populacji.

W trybie natychmiastowym zarządzono, że wszystkie lokale gastronomiczne mogą tylko sprzedawać jedzenie i napoje na wynos, przy czym miedzy 22 a 5 rano muszą być zamknięte, zaś osoby z różnicy gospodarstw domowych nie mogą się spotykać w celach rekreacyjnych nawet na otwartych przestrzeniach.

Jednocześnie w poniedziałek minister transportu Grant Shapps ogłosił, że od środy (9 września) rano obowiązkowej kwarantannie podlegać będą podróżni z siedmiu greckich wysp – Krety, Mykonos, Lesbos, Zakynthos, Santorini, Serifos i Tinos. Poinformował też, że wprawdzie na Balearach i Wyspach Kanaryjskich wskaźnik nowych zakażań jest mniejszy niż w kontynentalnej Hiszpanii, ale wciąż za wysoki, by zwalniać przyjeżdżających stamtąd z tego obowiązku.

(Benjamin Fox | EURACTIV.com)

Brexit: Wielka Brytania unieważni ustalenia z UE ws. protokołu irlandzkiego?

Ursula von der Leyen zastrzegła, że „protokół w sprawie Irlandii i Irlandii Północnej ma kluczowe znaczenie dla pokoju i stabilności na wyspie oraz dla integralności jednolitego rynku”.

DUBLIN

Nowa komisarz. Po tym jak Irlandia musiała przedstawić nową osobę do Komisji Europejskiej przewodnicząca egzekutywy postanowiła dokonać przetasowania w podziale tek komisarzy. Po skandalu wokół poprzedniego irlandzkiego komisarza Dublin traci jedno z najważniejszych stanowisk w KE.

Cała sprawa zaczęła się od dymisji poprzedniego irlandzkiego komisarza Phila Hogana, który odpowiadał w KE za sprawy handlowe. Złamał on w sierpniu irlandzkie przeciwepidemiczne przepisy. Wziął bowiem udział w kolacji towarzystwa golfowego, na której było ponad 80 osób, podczas gdy ograniczono już wówczas spotkania towarzyskiego do maksymalnie 50 uczestników. Więcej szczegółów poniżej.

(Anna Wolska | EURACTIV.pl)

Mairead McGuinness: Nowa komisarz UE ds. usług finansowych

Kto otrzyma prestiżową tekę ds. handlu w Komisji Europejskiej?

RZYM

Własny plan naprawy. W środę przez włoską komisję międzyresortową do spraw europejskich zostanie omówiony 30-stronicowy dokument przedstawiający plan naprawy  gospodarczej Włoch. W dokumencie podkreślono sześć kluczowych „zadań”, w tym cyfryzację i innowacje, zieloną transformację, zdrowie, zrównoważoną infrastrukturę, edukację i badania, a także poprawę potencjału społecznego społecznego i terytorialnego.

Spotkanie poprowadzi premier Giuseppe Conte, a weźmie w nim udział m.in. minister spraw europejskich Enzo Amendola i inni właściwi ministrowie. Celem jest przygotowanie projektu wniosku, który ma zostać przedstawiony Komisji Europejskiej w 2021 r.

Głównymi zadaniami w cyfryzacji będzie sieć budowa sieci 5G i światłowodów, z kolei zakończenie budowy szybkiej kolei Turyn-Lyon będzie najważniejszym celem dla budowy zrównoważonej infrastruktury.

Poza tym jednym z włoskich celów na czas po pandemii będzie wzmocnienie sektora zdrowia, w tym m.in. wyposażenie szpitalnych oddziałów intensywnej terapii. Środki na ten cel mają pochodzić z unijnego Funduszu Odbudowy (Next Generation EU), którego Włochy mogą być największym beneficjentem.

W przypadku długoterminowych celów społeczno-gospodarczych, rząd liczy na podwojenie tempa wzrostu gospodarczego, tak aby osiągnąć ten sam poziom, co średnia unijna wynosząca 1,6 proc.

(Alessandro Follis | EURACTIV.it)

Włochy: Rząd przyjął pakiet pomocowy w wysokości 25 mld euro

Włoski rząd zadecydował w piątek o wprowadzeniu w życie kolejnego planu naprawy gospodarczej kraju po epidemii koronawirusa.

BRATYSŁAWA

Sędzia Ružena Sabová zaprzeczyła doniesieniom mediów, że decyzja o uniewinnieniu rzekomych sprawców zabójstwa dziennikarza śledczego Jána Kuciaka i jego narzeczonej Martiny Kušnírovej została podjęta przez dwóch członków składu sędziowskiego, którzy ją przegłosowali.

Kolportowana przez media informacja o głosowaniu sędziów ws. wyroku z 3 września jest nieprawdziwa”, podkreśliła Sabová w wydanym we wtorek (8 września) oświadczeniu. Informacja o tym, w jaki sposób głosuje skład sędziowski nie jest podawana do wiadomości publicznej.

Słowacki sąd wydał w ubiegłym tygodniu wyrok w sprawie zabójstwa Kuciaka z lutego 2018 r. Dziennikarz ujawniał powiązania polityków z biznesmenami i gangsterami. Skazano tylko bezpośredniego sprawcę morderstwa. Dwoje domniemanych zleceniodawców uniewinniono. Więcej o szczegółach wyroku poniżej. 

(Zuzana Gabrižová | EURACTIV.sk)

Słowacja: Jest wyrok ws. zabójstwa Jána Kuciaka. Zabójca skazany, domniemani zleceniodawcy uniewinnieni

Słowacki sąd wydał wyrok w sprawie zabójstwa w lutym 2018 r. dziennikarza śledczego, który ujawniał powiązania polityków z biznesmenami i gangsterami. Skazano tylko bezpośredniego sprawcę morderstwa. Dwoje domniemanych zleceniodawców uniewinniono.

 

Zaledwie 27-letni Ján Kuciak był wschodzącą gwiazdą słowackiego dziennikarstwa śledczego. Mimo …

ZAGRZEB

Wkalkulowane ryzyko. Premier Andrej Plenkovic powiedział we wtorek (8 września), że złagodzenie działań epidemiologicznych umożliwiło reaktywację gospodarki, a polityka rządu opiera się na szacunkach ekspertów.

Plenkovic, zapytany czy podjęcie ryzyka przez rząd w postaci szybkiego otwarcia granic dla turystów – pierwsi chętni mogli odwiedzić wybrzeże Adriatyckie już w połowie maja – pomogło sektorowi turystycznemu, odparł że bez ponownego otwarcia granic tego lata nie byłoby siedmiu milionów odwiedzających, a Chorwacja nie osiągnęłaby 50 proc. ubiegłorocznych obrotów w branży turystycznej.

Bez ryzyka, doszłoby do całkowitej ruiny gospodarki, podkreślił Plenkovic.

(Željko Trkanjec | EURACTIV.hr)

Koronawirus: Pierwsze znosiły restrykcje. Teraz Chorwacja i Słowenia przygotowują się na drugą falę zakażeń

Chorwacja jako jedna z pierwszych w UE otworzyła granice dla turystów, a Słowenia ogłosiła koniec pandemii już w połowie maja. Jednak wraz ze wzrostem zakażeń koronawirusem w ostatnich dniach, oba kraje przygotowują się na drugą falę epidemii.

BELGRAD

UE pomoże serbskim mediom. W ciągu najbliższych trzech lat UE przeznaczy łącznie 2,4 mln euro w postaci dotacji na pomoc mediom w Serbii w radzeniu sobie z konsekwencjami pandemii COVID-19.

Wnioskodawcy mogą otrzymać od 10 tys. do 150 tys. euro. Celem projektu jest maksymalne złagodzenie konsekwencji pandemii COVID-19 dla sektora medialnego i wzmocnienie pozycji mediów, aby były bardziej niezależne i profesjonalne, powiedział we wtorek (8 września) szef delegatury UE w Serbii Seb Fabrizi

Trump ogłasza sukces. Serbia i Kosowo zdecydowały się na normalizację stosunków gospodarczych

Serbia i Kosowo po wielu latach wrogich relacji zgodziły się na normalizację stosunków gospodarczych. Prezydent USA Donald Trump określił tę decyzję jako „wielki przełom” w stosunkach między Belgradem a Prisztiną.

PRISZTINA

Sekretarz generalny NATO Jens Stoltenberg spotkał się we wtorek (8 września) z premierem Kosowa Avdullahem Hotim w Kwaterze Głównej Sojuszu Północnoatlantyckiego w Brukseli. Tematem spotkania były kwestie bezpieczeństwa regionalnego. Było to pierwsze osobiste spotkanie między nimi.

Stoltenberg z zadowoleniem przyjął ostatnią rundę prowadzonych pod auspicjami UE rozmów między Belgradem a Prisztiną, które odbyły się w poniedziałek w Brukseli, podkreślając, że dialog jest jedyną drogą do osiągnięcia trwałego rozwiązania politycznego na Bałkanach Zachodnich.

Stoltenberg i Hoti omówili również porozumienie osiągnięte w Waszyngtonie w celu normalizacji stosunków gospodarczych między Belgradem a Prisztiną.

(EURACTIV.pl)