Kosowo przymyka granicę z Serbią

Bariera pokojowa, rzeka Ibar, Mitrovica, Kosovo

Bariera pokojowa, rzeka Ibar, Mitrovica, Kosovo [Allan Leonard, (CC BY-NC 2.0)]

Władze Kosowa zabroniły wjazdu obywatelom posiadającym serbskie paszporty. Zakaz jest postrzegany jako krok wstecz dla ewentualnego przystąpienia obu krajów bałkańskich do Unii Europejskiej.

 

W poniedziałek (5 sierpnia), kosowska policja graniczna przestała uznawać serbskie paszporty za dokumenty uprawniające do podróży. Decyzja o nieuznaniu serbskich paszportów została podjęta na mocy porozumienia zawartego w Brukseli 2011 r. Ta pierwsza umowa dotycząca zasad normalizacji stosunków pomiędzy Serbią a Kosowem miała na celu ułatwić negocjacje pomiędzy rządami a także rozpocząć ich drogę akcesji do UE.

Dwustronny dokument zawiera informacje dotyczące wzajemnego zachowania wobec siebie dwóch państw. Kosowski minister spraw wewnętrznych Ekrem Mustafa twierdzi, że nowe restrykcje graniczne nie łamią porozumieniu. Serbscy obywatele będą musieli jednak okazać dowód osobisty w przypadku wjazdu do Kosowa.

Miesiąc temu Kosowo zabroniło serbskim politykom wstępu do kraju w rewanżu za  – jak to ujął doradca kosowskiego ministra spraw wewnętrznych Jetlir Zyberaj – szerzenie „ciągłej propagandy i fałszywych wiadomości o naszym kraju i naszych obywatelach”. Serbski parlamentarzysta Miroslav Lazanski nazwał te działania „poważnym krokiem ku pogorszaniu relacji”.

Kosowo: Premier podał się do dymisji. Stanie przed sądem ws. zbrodni wojennych

Ramush Haradinaj otrzymał wezwanie do stawienia się przed sądem w Hadze. Specjalna Izba Sądowa ds. Kosowa (KSC) prowadzi tam sprawy związane z serbsko-albańskim konfliktem z lat 1998-2000, który poprzedził późniejsze ogłoszenie przez Kosowo niepodległości od Serbii.
 

Kosowski premier zwołał wczoraj specjalną …

Utrudnienia w handlu

W listopadzie ubiegłego roku Kosowo nałożyło 100 proc. opłaty celnej na produkty pochodzące z Serbii. Posunięcie to skrytykowała mocno UE. Motywem działania Kosowa był brak odniesienia do nazwy konstytucyjnej Kosowa na etykietach importowanych towarów.

Obydwa kraje są członkami Środkowoeuropejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (CEFTA), a Wysoka Przedstawiciel UE ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa Federica Mogherini uznała, że postępowanie Kosowa naruszyło warunki porozumienia. W 2017 r. Kosowo importowało produkty serbskie o łącznej wartości 440 mln euro.

Europejska interwencja

Francuski prezydent Emmanuel Macron zapowiedział wznowienie rozmów negocjacyjnych, aby ukrócić wzrastające napięcie pomiędzy krajami bałkańskimi. Macron spotkał się ze swoim serbskim odpowiednikiem Aleksandrem Vucicem 15 lipca w Belgradzie, po czym ogłoszono zaproszenie delegacji sprzeczających się państw do Paryża w celu przeprowadzenia negocjacji. Na spotkanie zaproszono również kanclerz Niemiec Angelę Merkel. Vucic zapewniał na ten samej konferencji prasowej, że Serbia „chciałaby pokoju i porozumienia”.

Napięcie na linii Kosowo-Serbia po akcji kosowskich służb policyjnych

Poważne kosowsko-serbskie spięcie zostało wywołane akcją kosowskich policjantów na terenach zamieszkanych głównie przez ludność etnicznie serbską. Zatrzymano wiele osób i użyto broni. Nikt jednak nie ucierpiał. Belgrad uznał jednak działania władz w Prisztinie za wrogie i postawił serbskie wojska w …

Wraz z końcem aktualnej kadencji Komisji Europejskiej powracają dyskusje o możliwym rozszerzeniu UE o kolejne kraje Bałkanów Zachodnich. Ze względu na rosnący wpływ Chin i Rosji w rejonie, ustalono wstępną datę przystąpienia Serbii i Macedonii Północnej do UE na 2025 r. Bałkany mają entuzjastyczne podejście do akcesji, z odnotowanym 75 proc. poparciem w Kosowie i 52 proc. poparciem w Serbii.

Ankieta wykonana przez Europejską Radę Spraw Zagranicznych (ECFR) pokazała jednak niechęć większości krajów europejskich do przyjęcia nowych krajów. Powody podawane przez ankietowanych dotyczyły między innymi obaw przed masową migracją, trudności z transformacją w państwach członkowskie oraz brak zdolności instytucji UE do skutecznego wywierania nacisku w kwestiach prawnych.