Kamala Harris: Kim jest nowa wiceprezydent-elekt USA?

Kama Harris, USA, wybory, Joe Biden,

Kamala Harris, wówczas jeszcze senatorka, przemawia na Forum ds. Wynagrodzeń i Pracowników w Las Vegas w 2019 roku. / Foto via [Gage Skidmore/Flickr]

Kamala Harris – wybrana na  47. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych – jest sojuszniczką mniejszości czy reprezentantką starego establishmentu?

 

Kamala Harris została pierwszą kobietą, pierwszą ciemnoskórą i pierwszą osobą pochodzenia południowoazjatyckiego nominowaną na urząd wiceprezydenta USA. „Może będę pierwszą kobietą na tym stanowisku, ale na pewno nie ostatnią” – powiedziała.

Joe Biden: "Czas zjednoczyć USA" – pierwsze przemówienie prezydenta-elekta

Joe Biden zaakcentował, że otrzymał 74 mln głosów, najwięcej w historii oddanych na mandat prezydenta USA.

Hołd dla wszystkich Afroamerykanek

Sobotnie (7 listopada) przemówienie wygłoszone w Wilmington w stanie Delaware Harris rozpoczęła od złożenia hołdu niedawno zmarłemu kongresmenowi i obrońcy praw obywatelskich Johnowi Lewisowi oraz kobietom w całym kraju, które na przestrzeni dziejów „utorowały drogę dla tej chwili”.

Przyszła wiceprezydentka USA wyraziła, w swoim pierwszym przemówieniu po ogłoszeniu zwycięstwa Joego Bidena, szczególną wdzięczność wobec Afroamerykanek za walkę o równość, prawa wyborcze i obywatelskie, których wkład jest „zbyt często pomijany, a tak często udowadniają, że są podstawą demokracji w USA”.

Po zakończeniu emocji związanych z wyborami prezydenckimi warto przyjrzeć się ścieżce kariery nowej wiceprezydentki i związanych z nią niuansach, które stawiają ją w nieco innym świetle.

CNN: Jared Kushner i Melania przekonywali Trumpa do uznania wyborczej porażki?

Zdaniem urzędującego prezydenta w wielu stanach miało dojść do fałszerstw wyborczych.

Jak rozpoczęła się kariera nowej wiceprezydentki?

Kamala Harris urodziła się w 1964 r. w Oakland w stanie Kalifornia. Jest córką imigrantów: profesora ekonomii i Amerykanina jamajskiego pochodzenia Donalda Harrisa i Shyamali Gopalan Harris, urodzonej w Indiach badaczki w dziedzinie biomedycyny, zajmującej się nowotworami piersi, zmarłej w 2009 r.

W wywiadach często wspomina o swoim dzieciństwie, spędzonym na marszach o prawa obywatelskie, na które zabierali ją rodzice, wówczas jeszcze studenci w Berkeley. Harrisowie rozwiedli się, kiedy Kamala miała siedem lat.

Absolwentka politologii i ekonomii na Uniwersytecie Howarda oraz prawa na Uniwersytecie Kalifornijskim rozpoczęła karierę w 1990 r. jako prokurator w hrabstwie Alameda. Później pracowała w biurze prokuratora w San Francisco, specjalizując się w sprawach dotyczących wykorzystywania seksualnego dzieci.

W swojej karierze nieraz przecierała szlaki dla kobiet i osób o kolorze skóry innym niż biały. Była pierwszą kobietą, która objęła urząd prokuratora okręgowego w San Francisco w 2004 r. Siedem lat później awansowała na prokuratora generalnego stanu Kalifornia, też jako pierwsza czarnoskóra kobieta i Amerykanka azjatyckiego pochodzenia. Natomiast w 2016 r. zdobyła mandat senatora z ramienia Demokratów jako pierwsza kobieta z Azji Południowo-Wschodniej i pierwsza kobieta czarnoskóra w historii.

USA: Joe Biden. Kim jest prezydent-elekt?

Joe Biden będzie 46. prezydentem Stanów Zjednoczonych i najstarszą osobą wybraną na ten urząd w historii USA – za niecałe dwa tygodnie skończy 78 lat.

Harris chciała być prezydentem USA

W Senacie Harris zasiadała w kilku komisjach, w tym Komisji Sądownictwa. Wówczas zwróciła na siebie uwagę, wykorzystując swoje umiejętności prokuratorskie. Na przykład w 2018 r. przesłuchiwała nominowanego do Sądu Najwyższego Bretta Kavanaugha, który mimo zarzutów o gwałt i molestowanie seksualne ubiegał się o urząd sędziego.

W zeszłym roku Harris wystartowała w prezydenckich prawyborach Partii Demokratycznej, walcząc m.in. z Joe Bidenem. Mimo początkowych dobrych rokowań, z czasem zaczęły one topnieć na korzyść pozostałych rywali.

Ostatecznie 3 grudnia 2019 r. Harris zawiesiła swoją kampanię, a w sierpniu tego roku Biden wskazał ją jako kandydatkę na wiceprezydenta. Wybór argumentował jej doświadczeniem zawodowym, profesjonalizmem oraz pochodzeniem – jak sam podkreślił, „historia Kamali Harris to historia Ameryki”.

Polityczka ma osobisty związek z rodziną Bidenów, ponieważ przyjaźniła się z nieżyjącym już synem prezydenta-elekta, Beau, także prokuratorem generalnym. Z kolei jej siostra Maya także jest zaangażowana politycznie. Prawniczka i była doradczyni prezydenckiej kampanii Hilary Clinton w 2016 r., kierowała kampanią Kamali.

W 2014 r. Harris poślubiła Douglasa Emhoffa, prawnika i wdowca z dwójką dzieci. W związku z wygraną Harris, Emhoff będzie pierwszym mężczyzną-małżonkiem wiceprezydentki i osobą żydowskiego pochodzenia w tej roli.

Kto w Europie będzie tęsknił za Donaldem Trumpem? / STOLICE

Codzienny briefing z europejskich stolic – 9 listopada.

Reformatorka czy karierowiczka?

Jej postać nie jest jednak bez skazy. Skrajne emocje wzbudzają decyzje, które podejmowała jako dawna funkcjonariuszka organów ścigania, szczególnie kontrowersyjne na tle obecnych problemów związanych z wadliwością amerykańskiego systemu sprawiedliwości. Istnieją zarzuty, że bardziej niż aktywistką i reformatorką, na jaką próbuje się ją kreować, jest tak naprawdę karierowiczką.

Harris przez lata należała do grona oskarżycieli popierających model tough on crime, charakteryzujący się represyjnością i bezkompromisowością, który przyczynił się do narzucenia obowiązkowych minimalnych wyroków oraz znacznego wzrostu liczby więźniów w Kalifornii, zwłaszcza wśród Afroamerykanów i Latynoamerykanów.

Joe Biden: "Czas zjednoczyć USA" – pierwsze przemówienie prezydenta-elekta

Joe Biden zaakcentował, że otrzymał 74 mln głosów, najwięcej w historii oddanych na mandat prezydenta USA.

Podejmowała decyzje na niekorzyść wykluczonych?

Będąc prokurator okręgową w San Francisco, Harris popierała ustawodawstwo stanowe przewidujące 2 tys. dolarów grzywny oraz rok więzienia dla rodziców uczniów, którzy notorycznie wagarowali. To prawo okazało się dotykać głównie osoby innego niż biały koloru skóry, często na skraju ubóstwa, które samodzielnie sprawują opiekę nad dziećmi.

Jako prokurator generalna Kalifornii sprzeciwiała się przedterminowemu zwalnianiu drobnych przestępców z przepełnionych zakładów, nawet po tym, jak w 2011 r. Sąd Najwyższy uznał ten problem za naruszenie praw więźniów. Jej prawnicy sugerowali, że zwolnienia doprowadzą do zmniejszenia puli pracowników więziennych. Harris później wyjaśniła, że nie była świadoma użytego przez jej biuro argumentu. Ostatecznie w stanie zainicjowano szereg procedur w celu zmniejszenia liczby więźniów.

Choć Harris obecnie domaga się zaprzestania brutalności policji i niesprawiedliwości rasowej oraz brała udział w tegorocznych protestach po zabójstwie George’a Floyda, to wielu jej przeciwników wypomina jej, że po zastrzeleniu w 2014 r. 18-letniego Michaela Browna w Ferguson w stanie Missouri Harris nie poparła ustawy wymagającej od jej biura zbadania przypadków użycia broni przez funkcjonariuszy na terenie San Francisco.

Boris Johnson gratuluje Bidenowi. Irlandzkie korzenie prezydenta-elekta wpłyną na amerykańsko-brytyjskie relacje?

Boris Johnson zapewnił w niedzielę, że jego i Joe Bidena „więcej łączy niż dzieli”.

Harris obiecuje reformy wymiaru sprawiedliwości

Od lat deklaruje się jako przeciwniczka kary śmierci, np. w 2004 roku ogłosiła, że nie będzie domagać się kary śmierci na zabójcy policjanta Izaaka Espinozy. Nie przeszkodziło jej to by dziesięć lat później odwołać się od decyzji wyroku sędziego federalnego w hrabstwie Orange o niezgodności takiej formy kary z konstytucją.

Powstrzymała się też od zajęcia stanowiska w sprawie uchwalenia Propozycji 47 z 2014 roku, która m.in. obniżała wyroki za przestępstwa niższego szczebla związane np. z posiadaniem niewielkiej ilości narkotyków czy drobne kradzieże oraz zapobiegała aresztowaniu za wykroczenia, jeśli funkcjonariusz policji nie był osobistym świadkiem.

Zwolennicy Harris argumentują, że jako czarnoskóra kobieta sprawująca tak poważną funkcję od lat 90., musiała wykazać się bezwzględnym podejściem do kwestii przestępczości. Oprócz tego, mimo jej wątpliwej roli w organach ścigania, przez lata stawała w obronie interesów praw pracowniczych i opowiadała się za podwyższeniem płacy minimalnej.

Dodatkowo była inicjatorką szkoleń na rzecz eliminacji uprzedzeń rasowych wśród policjantów czy działającego od 2005 r. programu „Back on Track”, oferującego dotąd niekaranym przestępcom możliwość zwolnienia pod warunkiem ukończenia szkoły zawodowej i uzyskania dyplomu. Ponadto podczas kampanii kandydatka zapowiedziała liczne reformy wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych w celu ograniczenia masowej inkarceracji. Jednak jak postępową wiceprezydentką okaże się Kamala Harris, dopiero się okaże.

USA opuszczą porozumienie klimatyczne z Paryża niezależnie od wyniku wyborów?

Joe Biden obiecuje ponowne podpisanie paryskiego porozumienia klimatycznego z 2015 r.

Harris atutem Bidena?

Harris jest liberałką z umiarkowanego establishmentu. To jakie przez lata zajmowała stanowiska w wielu kwestiach sugeruje, że kierowała się przede wszystkim pragmatyzmem i chłodną kalkulacją. Nie przesądza to jednak tego, jaką będzie wiceprezydentką, jak przekonują jej zwolennicy.

Nie ulega jednak wątpliwości, że była najlepszym wyborem dla Bidena w walce o Biały Dom. Jej nominacja wprowadziła równowagę płciową i etniczną w wyborach, zwiększając szanse na pozyskanie głosów dotychczas niedoreprezentowanych segmentów elektoratu Demokratów.