Szczyt UE a brexit: Przywódcy 27 państw członkowskich przyjęli wytyczne dot. dalszych negocjacji

Szczyt UE w Brukseli 22-23 marca 2018, źródło European Council

Szczyt UE w Brukseli, źródło: European Council

Zebrani na szczycie w Brukseli unijni przywódcy rozmawiali dziś (23 marca) już bez premier Wielkiej Brytanii. Szybko zgodzili się jednak co do wytycznych na temat kolejnej fazy negocjacji warunków na jakich Londyn opuści UE. To dlatego, że unijnym i brytyjskim negocjatorom udało się kilka dni temu porozumieć odnośnie warunków okresu przejściowego pomiędzy ogłoszeniem brexitu a definitywnym wyjściem Wielkiej Brytanii z UE.

 

Choć zaakceptowanie wytycznych na kolejne etapy negocjacji wydawało się być przesądzone, to jednak zgodnie uznano decyzję przywódców 27 państw członkowskich UE za przełomowy krok w kierunku uzgodnienia umowy określającej warunki brexitu. Choć wciąż nie udało się ostatecznie zamknąć kwestii przyszłości granicy między Irlandią a Irlandią Północną, UE dała zielone światło to dalszych rozmów na temat unijno-brytyjskich relacji handlowych po upłynięciu okresu przejściowego. Oznacza to, że szefowie zespołów negocjacyjnych – reprezentujący UE Michel Barnier i reprezentujący Wielką Brytanię David Davis – mogą przejść do kolejnych rozmów już bez oglądania się na unijnych przywódców. O zatwierdzeniu wytycznych jako pierwszy, jeszcze w trakcie trwania dyskusji za zamkniętymi drzwiami poinformował na Twitterze przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk.

Decyzję unijnych przywódców z zadowoleniem przyjęła premier Wielkiej Brytanii Theresa May, która uczestniczyła tylko w pierwszym dniu szczytu w Brukseli. Wyraziła przy tym nadzieję, że negocjacje uzyskały właśnie „nową dynamikę”, a uzgodnione porozumienie „będzie korzystne dla obu stron”.

Co zawierają wytyczne?

Zebrani na szczycie w Brukseli przywódcy potwierdzili, że chcą „zawrzeć jak najbliższe partnerstwo z Wielką Brytanią nie tylko w kwestiach handlowych i gospodarczych, ale także w dziedzinie bezpieczeństwa, walki z terroryzmem oraz polityki zagranicznej”. Stwierdzili jednak, że UE musi wziąć pod uwagę powtarzane od dłuższego czasu twarde brytyjskie stanowisko, które może być przeszkodą dla osiągnięcia „głębokiego porozumienia”. „Bycie poza unią celną i jednolitym rynkiem nieuchronnie doprowadzi do tarć w kwestiach handlu. Rozbieżność w zewnętrznych taryfach i wewnętrznych regulacjach, a także brak wspólnych instytucji i wspólnego systemu przepisów prawnych wymaga kontroli w celu utrzymania integralności jednolitego rynku UE oraz rynku brytyjskiego. To niestety będzie miało negatywne konsekwencje gospodarcze, szczególnie dla Wielkiej Brytanii” – napisano w przyjętym dziś w Brukseli dokumencie.

UE przypomiała także Wielkiej Brytanii, że niemożliwe do zrealizowania będzie podejcie polegające na tzw. „wybieraniu wisienek” (ang. cherry picking), czyli osiągnięcia stanu, w którym tylko niektóre sektory brytyjskiej gospodarki będą wciąż uwzględnione w ramach wspólnego rynku. Zastrzegli też, że wszelkie porozumienia będą musiały być oparte o równowagę praw i obowiązków, a wszystkie strony będą musiały mieć zagwarantowane równe szanse. Przyszłe porozumienie między UE a Wielką Brytanią ma jak najszerzej uwzględniać reguły wolnego handlu, ale nie może dawać takich samych przywilejów jak członkostwo w Unii Europejskiej. A to oznacza, że przyszłe relacje nie mogą być równoznaczne z uczestnictwem we wspólnym rynku. Strony mają jednak dążyć do sytuacji, w której nie będzie wzajemnego wprowadzania ceł. Porozumienie ma też dotyczyć wszystkich sektorów gospodarczych i obrotu wszelkimi towarami.

Gibraltar omówiony osobno

W ostatniej chwili, na wniosek Madrytu, unijni przywódcy dopisali do wytycznych jeszcze kwestię Gibraltaru. Ma ona zostać wyjaśniona w osobnej umowie między Wielką Brytanią a Hiszpanią.

Okres przejściowy pomiędzy formalnym ogłoszeniem wyjścia Wielkiej Brytanii z UE (ma to nastąpić 29 marca 2019 r.) miałby potrwać 21 miesięcy, tj. do końca 2020 r. Natomiast umowa dot. warunków brexitu musi zostać uzgodniona do października 2018 r. tak aby Parlament Europejski oraz Izba Gmin mogły wpisać jej postanowienia do prawa europejskiego i brytyjskiego.

UE wycofa ambasadora z Moskwy

Co najmniej 10 krajów UE szykuje się do wydalenia części rosyjskich dyplomatów w odpowiedzi na otrucie Siergieja Skripala w Wlk. Brytanii. Na szczycie UE taką gotowość wstępnie deklarowały Polska, Francja oraz kraje bałtyckie.

Unia Europejska, jak nieformalnie ustalili uczestnicy szczytu UE …