KE kieruje pozew przeciw Polsce do TSUE. Chodzi o „działania podważające niezawisłość sądownictwa”

Czechy, Věra Jourová, Komisja Europejska, Unia Europejska, praworządność, rule of law

Wiceprzewodnicząca KE ds. przejrzystości i wartości Věra Jourová. / Foto via [@VeraJourova]

Komisja Europejska pozwała Polskę przed Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Chodzi o decyzje Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego, która niektórym sędziom zawieszała immunitet, aby wszcząć przeciw nim sprawy karne. Bruksela uznała to za „podważanie niezawisłości sądownictwa”.

 

 

KE uznała, że Polska „naruszyła prawo UE, zezwalając Izbie Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego – której niezawisłość nie jest gwarantowana – na podejmowanie decyzji, które mają bezpośredni wpływ na sędziów i sposób wykonywania przez nich funkcji”.

„Sprawy te obejmują przypadki uchylenia immunitetu sędziów w celu wszczęcia przeciwko nim postępowania karnego lub zatrzymania ich, a następnie czasowego zawieszenia w pełnieniu funkcji i obniżenia ich wynagrodzenia” – wyjaśniono w uzasadnieniu wniosku do TSUE.

Jak wyjaśniono, „sama perspektywa dla sędziów, że będą musieli stanąć przed organem, którego niezawisłość nie jest gwarantowana, wywołuje dla nich >>efekt odstraszający<< i może wpływać na ich własną niezawisłość”.

Izba Dyscyplinarna SN wydała decyzję. Igor Tuleya traci immunitet

Ponownego rozpatrzenia sprawy sędziego Tulei domagała się prokuratura, która zamierza teraz postawić mu zarzuty karne.

KE chce środków zapobiegawczych wobec Izby Dyscyplinarnej SN

KE uznała też, że poważnie podważa to niezależność sądów i obowiązek zapewnienia skutecznej ochrony prawnej, a tym samym cały porządek prawny UE, a ponadto, że polskie przepisy dotyczące sądownictwa podważają niezawisłość polskich sędziów i są niezgodne z nadrzędnością prawa unijnego.

Oprócz skierowania sprawy do TSUE, KE podjęła decyzję o zwróceniu się do Trybunału o zarządzenie tzw. środków tymczasowych, aby – jak to ujęto – „zapobiec pogorszeniu się sytuacji i nastąpieniu poważnej i nieodwracalnej szkody wyrządzonej niezawisłości sądów oraz porządkowi prawnemu UE”.

Owymi tymczasowymi środkami powinny być według KE zawieszenie przepisów uprawniających Izbę Dyscyplinarną SN do rozstrzygania wniosków o uchylenie immunitetu sędziowskiego, a także w sprawach dotyczących zatrudnienia, zabezpieczenia społecznego i przejścia w stan spoczynku sędziów SN, a także zawieszenie skutków decyzji podjętych już przez Izbę Dyscyplinarną SN w sprawie uchylenia immunitetu sędziowskiego.

KE zaniepokojona działaniami Izby Dyscyplinarnej SN

KE wyraziła wczoraj zaniepokojenie postępowaniami prowadzonymi w Izbie Dyscyplinarnej SN. KE już wcześniej zgłosiła doTSUE skargę ws. funkcjonowania tej Izby, a Trybunał w kwietniu nakazał natychmiastowe zawieszenie przepisów jej dotyczących do czasu wydania ostatecznego wyroku w tej sprawie. 

Jourová: Niepokoi mnie podważanie niezawisłości sądów w Polsce

Odpowiedzialna za wartości i przejrzystość wiceprzewodnicząca KE Věra Jourová stwierdziła, że jest „głęboko zaniepokojona ciągłymi działaniami podważającymi niezawisłość sądów w Polsce”.

Wyjaśniła też, że „pomimo orzeczeń TSUE i naszych licznych prób naprawy sytuacji, presja na polskich sędziów wciąż rośnie, a ich niezawisłość ulega ciągłej erozji.” Wiceszefowa KE oceniła też, że Izba Dyscyplinarna SN nadal jest wykorzystywana jako element nacisku na sędziów.

„Oczekujemy, że Izba natychmiast zaprzestanie swojej działalności i zwracamy się o zawieszenie już podjętych decyzji, zwłaszcza jeśli chodzi o uchylenie immunitetu sędziowskiego. Polscy sędziowie są także sędziami europejskimi. Rządy krajowe mogą swobodnie reformować sądownictwo, ale robiąc to, muszą przestrzegać traktatów UE. Podkreślam – to nie jest kwestia ideologiczna. Praworządność i niezależność sądów nie są ani lewicowe, ani prawicowe” – oświadczyła Jourová.

Z kolei komisarz ds. sprawiedliwości Didier Reynders poinformował, że wnioskowi do TSUE nadano status pilnego, co oznacza, że KE zawnioskowała o jak najszybsze tempo rozpatrzenia pozwu. „Mamy nadzieję, że TSUE zareaguje bardzo szybko” – powiedział Reynders.