Węgry: Viktor Orban zmienia sposób funkcjonowania uniwersytetów. „To wojna ideologiczna”

Według krytyków nowe prawo ma na celu zwiększanie wpływów ideologicznych na szkolnictwo wyższe. [Źródło: Szilard Koszticszak/EPA/EFE]

Węgierski rząd proponuje reformę szkolnictwa wyższego, w wyniku której uczelnie będą podlegały specjalnie powołanym fundacjom. Według krytyków nowe przepisy to element „wojny ideologicznej”, prowadzonej przez premiera Viktora Orbana.

 

Stosowną ustawę węgierski parlament przyjął we wtorek (27 kwietnia). Zgodnie z nowymi przepisami od sierpnia zmieni się cały model organizacji uczelni na Węgrzech, co – jak zapewniają władze – umożliwi sprawniejsze zarządzanie. 

Według autora projektu ustawy, zastępcy premiera Orbana, reforma szkolnictwa wyższego musi być przeprowadzona, ponieważ współczesne warunki kształcenia wymagają „ponownego przemyślenia roli państwa”, a fundacje będą zarządzać tymi instytucjami bardziej efektywnie. 

Zgodnie z ustawą, „podstawowym oczekiwaniem jest, że fundacje będą aktywnie bronić przetrwania i dobrobytu narodu oraz interesu wzbogacania jego intelektualnych zasobów”.

Uczelnie przestaną być własnością państwową, a kontrolę nad nimi przejmą fundacje pożytku publicznego. W tym celu utworzono 16 fundacji, z których 11 będzie zarządzać uczelniami.

Fundacje – za pośrednictwem powołanych rad powierniczych – będą mogły zarządzać majątkiem węgierskich szkół wyższych, a także mieć znaczny wpływ na ich codzienne funkcjonowanie. Członkowie tych rad będą wybierani dożywotnio, a do ich odwołania ma być potrzebna większość dwóch trzecich głosów w parlamencie. 

Węgierski rząd zapewnia, że nie można mówić o prywatyzacji, ponieważ fundusze będą mogły być wykorzystywane wyłącznie w interesie publicznym. 

Na przeprowadzenie reformy rząd chce przeznaczyć 3,3 mld euro ze środków z unijnego Funduszu Odbudowy.

Węgry: Niezależne Klubrádió znika z eteru. Wcześniej krytykowało rząd Orbána

Tylko do końca tygodnia może nadawać na falach UKF niezależne Klubrádió z Budapesztu. Rozgłośnia jest uważana za najważniejsze radio krytyczne wobec rządu Viktora Orbána i jedno z ostatnich miejsc dyskusji na tematy niewygodne dla węgierskich władz.

 

 

Klubrádió na swojej częstotliwości 92,9 …

Orban wprowadza „wojnę ideologiczną”

Według krytyków nowe prawo ma na celu zwiększanie wpływów ideologicznych na szkolnictwo wyższe. Partia rządząca promuje bowiem „konserwatywne wartości chrześcijańskie” – sprzeciwia się m.in. przyjmowaniu imigrantów czy adopcji dzieci przez pary homoseksualne. 

Były minister w pierwszym rządzie Orbana, Attila Chikan stwierdził, że przyjęta ustawa to element „wojny ideologicznej” prowadzonej przez premiera. „Nie robią z tego żadnej tajemnicy. Chcą przejąć władzę intelektualną, zaraz po przejęciu władzy politycznej i ekonomicznej”.

Politycy węgierskiej opozycji zwracają też uwagę, że zmiana modelu zarządzania uczelniami oznacza ich podporządkowanie politycznemu kierownictwu, a także, że partia rządząca planuje oddać fundacjom „resztki narodowego majątku”.

Nowe fundacje będą mogły zarządzać także niektórymi instytucjami kulturalnymi, w celu „wzmacniania tożsamości narodowej”. 

Przeciwnicy reformy twierdzą, że w ten sposób Orban chce zabezpieczyć się przed możliwą przegraną wyborów w 2022 r. i poprzez utworzenie fundacji zapewnić stanowiska swoim politycznym sojusznikom. 

Rząd jednak zaprzecza i twierdzi, że w innych europejskich krajach uniwersytety także zarządzane są przez fundacje.