Ukraina ze specjalnym statusem w Inicjatywie Trójmorza

Siódmy szczyt Inicjatywy Trójmorza, Ryga`22, źródło Marek Borawski KPRP

Siódmy szczyt Inicjatywy Trójmorza, Ryga`22, źródło Marek Borawski KPRP

Prezydenci 12. państw Europy Środkowej-członków Inicjatywy Trójmorza przyznali wczoraj Ukrainie specjalny status partnera uczestniczącego w tym formacie. Tymczasem ukraiński prezydent Wołodymyr Zełenski zadeklarował na szczycie w Rydze gotowość swojego kraju do członkostwa w tej inicjatywie.

 

Gospodarz szczytu, prezydent Łotwy Egils Levits poinformował, że państwa Trójmorza zdecydowały się w poniedziałek (20 czerwca) zaprosić Ukrainę do udziału w projektach realizowanych w ramach tej inicjatywy.

We wczorajszych obradach, oprócz szefów państw Inicjatywy Trójmorza (3SI), wzięli udział także partnerzy tego formatu: przedstawiciele USA, Niemiec, Japonii i Komisji Europejskiej. Podczas panelu  głos zabrali m.in. – uczestniczący w obradach zdalnie – prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski i amerykański sekretarz stanu Antony Blinken.

Levits: Stoimy u boku Ukrainy

„Doszliśmy do jednogłośnej konkluzji, że stoimy u boku Ukrainy, będziemy stać u jej boku i będziemy wspierać jej walkę o jej integralność terytorialną, suwerenność i wolność”, zapowiedział Egils Levits. Podkreślił przy tym, że „Ukraina walczy w imię wartości – tych samych, które możemy nazwać naszymi wartościami”.

„Europa nie jest kompletna bez Ukrainy. Dlatego usilnie wspieramy przyznanie Ukrainie statusu państwa kandydującego do UE”, oświadczył gospodarz szczytu 3SI.  “Chcemy angażować bliżej Ukrainę we współpracę trójmorską”, zapewnił.

Levits poinformował, że USA zapowiedziały znaczne wsparcie finansowe na rzecz Funduszu Inwestycyjnego Trójmorza. Wyraził też zadowolenie z faktu, że Stany Zjednoczone chcą wzmacniać relacje transatlantyckie, a także że „Japonia i Wielka Brytania również są zainteresowane współpracą z Trójmorzem”.

Prezydent Andrzej Duda na szczycie Inicjatywy Trójmorza w Rydze

Obrady poświęcone będą relacji Trójmorza z Ukrainą, bezpieczeństwu surowcowemu i realizacji projektów tej Inicjatywy.

Duda: Inicjatywa Trójmorza przyznała Ukrainie specjalny rodzaj partnerstwa

Prezydent Andrzej Duda poinformował na konferencji prasowej w Rydze, że uczestnicy szczytu postanowili “stworzyć nowy, specjalny rodzaj partnerstwa z państwami Trójmorza” – partnerstwo uczestniczące. “Przyznaliśmy go dzisiaj Ukrainie, co znajduje odzwierciedlenie w naszej wspólnej deklaracji”, oświadczył zastrzegając, że ten status nie jest zarezerwowany wyłącznie dla Ukrainy.

“Ten sam rodzaj partnerstwa może stać się udziałem państw, które leżą w Europie Środkowej, a dzisiaj jeszcze nie są członkami UE, ale do Unii aspirują”, wyjaśnił polski prezydent. Zwrócił też uwagę, że dla wszystkich uczestników poniedziałkowego spotkania, choć decyzja nie zapada w tym gronie, ważne jest przyznania Ukrainie statusu kandydata do Unii Europejskiej.

“Ale jeszcze raz powtarzaliśmy, że wszyscy tutaj my, spośród których cztery państwa bezpośrednio graniczą z Ukrainą, ten status kandydata dla Ukrainy wspieramy”, podkreślił.

Andrzej Duda poinformował także, że ze “swoistym wnioskiem” o poparcie szczytu dla przyznania statusu kandydata do UE Bośni i Hercegowiny zwrócił się wczoraj ‘prezydent Słowenii Borut Pahor. “To wsparcie z naszej strony dla Bośni i Hercegowiny jest, odpowiedź na apel pana prezydenta Boruta Pahora jest z naszej strony pozytywna”, zapewnił polski prezydent.

Była premier Chorwacji: Popierając jedynie Ukrainę, UE upokorzyła Bośnię

Jadranka Kosor wskazała, że region Bałkanów Zachodnich, podobnie jak Ukraina obecnie, również był częścią krwawej wojny.

Zastrzegł jednak, że decyzję w tej sprawie podejmie Rada Europejska. “Ale jeżeli Bośnia i Hercegowina w przyszłości będzie chciała współpracować z państwami Trójmorza, to – oczywiście – także i ta kwestia będzie przez nas tutaj rozważana”, dodał Andrzej Duda.

“Będziemy się przyczyniali do tego, aby powiększało się grono państw europejskich, które połączone są wspólnymi ideami – przede wszystkim ideą rzeczywiście prawdziwej, dobrze funkcjonującej demokracji, a także przestrzeganiem norm prawa międzynarodowego”, zapowiedział polski prezydent. “Cieszę się, że pokazujemy, że nasza wspólnota żyje”, dodał.

Zełenski: Kraje Trójmorza są naszym połączeniem z wolnym światem

“Ukraina powinna być członkiem Inicjatywy Trójmorza”, oświadczył  który połączył się online z uczestnikami spotkania w stolicy Łotwy. “Nie powinno być tak, że nasze państwo pozostało poza granicami tej inicjatywy. Znajdźmy format, w którym moglibyśmy do niej dołączyć” – apelował.

„Tylko z Ukrainą wszystkie nasze kraje mogą realizować cały swój potencjał” – przekonywał  szef ukraińskiego państwa. Zwrócił też uwagę, że obecnie zarówno dostawy broni i paliwa, korytarze dla eksportu ukraińskiej żywności, a także migracja ludzi odbywa się na terytorium państw należących do Trójmorza.

“To właśnie kraje Trójmorza są naszym połączeniem z wolnym światem”, podkreślił Zełenski. „Kiedy przychodzi wróg, wszystko ma znaczenie: drogi, kolej, porty, system energetyczny, szybkość (odpraw) na granicach”, wyliczał ukraiński prezydent. Zaproponował również rozwój współpracy w dziedzinie energetyki. Zwrócił przy tym uwagę, że Ukraina ma jedne z największych magazynów gazu w regionie i rozległą sieć dostawczą.

“Wykorzystując moce interkonektorów i terminale LNG możemy zaspokoić potrzeby wszystkich państw Trójmorza”, zapewnił Zełenski. Zapowiedział też, że jego kraj jest gotowy przyłączyć się do projektu Via Carpatia i integracji z europejską siecią kolejową, m.in. poprzez linię Warszawa-Kijów. Prezydent Ukrainy zaproponował też współpracę w dziedzinie cyberbezpieczeństwa i digitalizacji.

Komisja Europejska za przyznaniem Ukrainie statusu kandydata do UE

Ukraina otrzymała pozytywną opinię od Komisji Europejskiej w sprawie statusu kandydata do Unii Europejskiej – ogłosiła przewodnicząca KE Ursula von der Leyen.

Przedstawił ponadto państwom Trójmorza propozycję udziału w odbudowie swego kraju po zakończeniu trwającej tam jeszcze wojny. „To będzie największy gospodarczy projekt naszego pokolenia”, ocenił. „Potencjał Ukrainy jest potrzebny Trójmorzu. Jesteśmy gotowi, chcemy tego”, podkreślił Wołodymyr  Zełenski.

Blinken: Możemy stworzyć bardziej demokratyczną i silniejszą Europę Środkową

“Stany Zjednoczone zainwestowały w sukces tej inicjatywy od pierwszego dnia, bo wiemy, że porządek oparty na prawie międzynarodowym jest silniejszy i dzięki temu możemy stworzyć o wiele bardziej demokratyczną i silniejszą Europę Środkową”, powiedział sekretarz stanu USA Antony Blinken łącząc się zdalnie z uczestnikami spotkania w stolicy Łotwy.

Zwrócił m.in. uwagę na konieczność uniezależnienia się regionu Trójmorza od rosyjskiego gazu, co doprowadzi do mniejszej podatności na działania Kremla i pozbawi Moskwę środków na prowadzenie wojny przeciwko Ukrainie. Blinken wskazał również potrzebę rozwoju infrastruktury drogowej, kolejowej i lotnisk ze względu również na potrzeby NATO.

“Dzięki temu mogliśmy wysłać pomoc humanitarną na Ukrainę, a sześć milionów cywilów mogło się stamtąd wydostać. Większość z nich znalazła schronienie w waszych krajach, za co bardzo dziękuję”, powiedział, zwracając się do uczestników szczytu. Szef amerykańskiej dyplomacji mówił również o rosyjskiej blokadzie eksportu zboża z Ukrainy i podkreślił, że ta sama infrastruktura pozwala wydostać stamtąd żywność.

USA ogłosiły nowy pakiet pomocy wojskowej dla Ukrainy

Prezydent Joe Biden poinformował, że USA przekażą Ukrainie kolejną pomoc wojskową o wartości 1 mld dolarów. Obejmie ona m.in. kolejne dostawy haubic oraz pociski przeciwokrętowe.

 

 

Nowy wart 1 mld dolarów pakiet pomocy wojskowej oznacza, że łącznie USA przekażą Ukrainie wsparcie o …

“Agresja Rosji w sposób dramatyczny przypomina nam, jak konieczne są rozwiązania cyfrowe, bezpieczeństwo cyfrowe. Przez wiele lat rząd rosyjski wykorzystywał środki cyfrowe do podminowania demokracji, także w regionie krajów szczytu Trójmorza”, zwrócił uwagę Blinken.

Zapewnił także, że cała amerykańska administracja wspiera państwa Trójmorza, aby zwiększyć dobrobyt w Europie Środkowej i Wschodniej, a także, żeby Europa była demokratyczna, zjednoczona i wolna. “Musimy zwiększyć odporność krajów na wschodniej flance NATO”, podkreślił również szef dyplomacji USA.

Czym jest Inicjatywa Trójmorza?

Inicjatywa Trójmorza (3SI) zrzesza 12 państw: Austrię, Bułgarię, Chorwację, Czechy, Estonię, Litwę, Łotwę, Polskę, Rumunię, Słowację, Słowenię i Węgry. Współpraca tych państw rozpoczęła się z inicjatywy prezydenta Andrzeja Dudy i ówczesnej prezydent Chorwacji Kolindy Grabar–Kitarović.

To przedsięwzięcie ma na celu pobudzanie rozwoju gospodarczego państw Europy Środkowo–Wschodniej oraz utworzenie stabilnego i spójnego partnerstwa państw położonych między Morzem Bałtyckim, Adriatykiem i Morzem Czarnym. Gospodarzem kolejnego szczytu Trójmorza będzie Rumunia.