Światowe Forum Ekonomiczne w Davos – „Wspólna przyszłość w podzielonym świecie”

Światowe Forum Ekonomiczne odbyło się w dniach 23-26 stycznia, źródło: swiss-image.ch/weforum.org

W piątek 26 stycznia 48. edycja Światowego Forum Ekonomicznego w szwajcarskim Davos (WEF) dobiegła końca. Co roku Davos gości ponad 2 tys. światowych przywódców, ekonomistów, liderów opinii, przedstawicieli korporacji, organizacji pozarządowych i mediów.

 

Tegoroczna edycja (23-24 stycznia) odbyła się pod hasłem „Budowanie wspólnej przyszłość w podzielonym świecie” („Creating a Shared Future in a Fractured World”). Polskę reprezentowali prezydent Andrzej Duda, premier Mateusz Morawiecki oraz prezes banku Pekao Michał Krupiński.

Konferencja w Davos ma na celu podjęcie dyskusji na temat kluczowych problemów ekonomicznych oraz społecznych na świecie. Obok paneli znajdujących się w oficjalnej agendzie jest też okazją do kuluarowych spotkań i rozmów. Poniżej przedstawiamy najważniejsze kwestie poruszone podczas WEF 2018.

Przyszłość Unii Europejskiej

W obliczu różnego rodzaju problemów, z którymi Unia Europejska zmagała się przez ostatnie kilka lat, w Davos nie mogło zabraknąć dyskusji o jej przyszłości. Europejscy prezydenci, premierzy i ministrowie, którzy brali udział w panelach dyskusyjnych, wypowiadali się o perspektywie UE ze względnym optymizmem, zaznaczając jednocześnie potrzebę wprowadzenia pewnych zmian.

Premier Portugalii António Costa mówił o konieczności zaangażowania obywateli oraz zwiększenia ich wiary w UE i świadomości korzyści, które przynoszą rozwiązania proponowane przez UE w kontekście największych wyzwań: migracji, strefy euro, edukacji, rynku pracy, zmian klimatycznych. „We wszystkich tych obszarach nie da się odnieść większego sukcesu od UE. Razem jesteśmy wystarczająco silni, by wprowadzić ważne reformy, konkurować na międzynarodowym rynku i tworzyć bardziej spójne społeczeństwa” – stwierdził Costa.

Minister gospodarki i finansów Francji Bruno Le Maire podkreślił konieczność znalezienia odpowiedzi na rosnący populizm poprzez umacnianie Unii, co można osiągnąć, generując wzrost gospodarczy i tworząc nowe miejsca pracy: „Dopiero kiedy udowodnimy przywództwo UE i umiejętność podejmowania decyzji oraz konkretnej poprawy codziennego życia każdego obywatela, Europa będzie mogła ruszyć do przodu”. Le Maire, podobnie jak wcześniej Emmanuel Macron, zaznaczył, że Europa musi stać się „gospodarczym kontynentem i siłą polityczną z własnymi zasadami i zdolnością do obrony własnych interesów”, a strefa euro powinna wiązać się z unią bankową i unią rynków kapitałowych.

Z kolei premier Danii Mark Rutte wspominał o potrzebie maksymalnego wykorzystania potencjału jednolitego rynku oraz sfinalizowania prac nad jednolitym rynkiem cyfrowym.

W Davos mamy proste zadanie: promować Polskę

W Davos mamy proste zadanie: promować Polskę – powiedział prezydent Andrzej Duda, który uczestniczy w Światowym Forum Gospodarczym w szwajcarskim Davos. W forum uczestniczy również premier Mateusz Morawiecki.

Zmiany klimatyczne

Kwestia zmian klimatycznych od lat debatowana na arenie międzynarodowej musiała pojawić się także w agendzie konferencji. Pierwszego dnia forum w swoim przemówieniu premier Indii Narenda Modi wskazał zmiany klimatu jako jedno z największych wyzwań cywilizacyjnych. Szef rządu najszybciej rosnącej gospodarki na świecie zwrócił uwagę na brak współpracy i solidarności na poziomie międzynarodowym: „Każdy mówi o redukowaniu emisji, ale za tymi słowami rzadko idzie wsparcie we wdrażaniu odpowiedniej technologii w krajach rozwijających się.”

Anad Mahindra, reprezentujący koncern Mahindra Group, zwrócił uwagę na możliwości gospodarcze, z jakimi wiążą się zmiany klimatyczne: „Zmiany klimatyczne łączą się z największymi możliwościami finansowymi i biznesowymi”. Zasugerował, że obecna sytuacja podobna jest do momentu wprowadzenia pierwszych samochodów, które pociągnęły rozwój branży samochodowej. Według Mahindry zmiany klimatu powinny łączyć się z rozwojem nowych technologii, które z kolei przyczynią się do wzrostu ekonomicznego. „Dlaczego w ogóle traktujemy tę kwestię jako ciężar lub obowiązek?” – pytał, wyjaśniając jednocześnie, że wszystkie działania koncernu Mahindra Group podjęte w celu zwiększenia konsumpcji energii oraz zmniejszenia gazów cieplarnianych przyniosły odpowiednie zyski.

Philipp Hildebrand, wiceprzewodniczący BlackRock, największego na świecie funduszu zarządzającego inwestycjami, stwierdził, że nowe pokolenie klientów, dla którego ważne są kwestie związane ze środowiskiem, wywiera nacisk na inwestowanie w ekologiczne rozwiązania: „Ludzie zaczynają zdawać sobie sprawę z tego, że problem jest zbyt duży, by rozwiązywały go wyłącznie rządy… Korporacje muszą koniecznie zaangażować się w poszukiwanie rozwiązań”.

Były wiceprezydent USA Al Gore zaznaczył, że mimo rozwijających się technologii i zmian w tendencjach politycznych, wciąż niezbędne jest wprowadzenie reform prawnych: „Paliwa kopalne otrzymują subsydia w postaci 5,3 bln dolarów rocznie, a w wielu krajach lobbyści zdołali wpłynąć na decydentów, by utrudnić wprowadzanie energii słonecznej i wiatrowej”.

Równouprawnienie płci

Równouprawnienie płci oraz edukacja kobiet stanowiły jeden z ważnych punktów agendy Forum. Obok Klausa Schwaba konferencję współprowadziło siedem kobiet.

W swoim wystąpieniu premier Kanady Justin Trudeau podkreślił, że dotychczasowe starania na rzecz równości płci nie były wystarczające: „Równe wynagrodzenie dla kobiet i mężczyzn nie zbliża nas nawet trochę do kwestii związanych z planowaniem rodziny, możliwościami awansu czy bezpieczeństwa zatrudnienia. Kobiety częściej pracują w niepełnym wymiarze czasu i za darmo. Jak się z tym zmierzyć?”. Trudeau wspomniał również konieczność walki z nadużyciami na tle seksualnym.

Kwestię edukacji kobiet poruszyła nagrodzona pokojowym Noblem Malala Yousafzai, która nawoływała do zaangażowania wszystkich sektorów w działania na rzecz równości płci: „Wysłanie wszystkich dziewczynek do szkoły nie jest zadaniem dla jednej osoby”. Poruszyła również problem właściwej edukacji chłopców: „Kiedy mówimy o feminizmie i prawach kobiet, mówimy do mężczyzn. Młodzi chłopcy muszą być uczeni tego, jak być mężczyznami”.

Europejskie wartości same się nie obronią, czyli dlaczego Unia powinna stworzyć Fundusz Wartości Europejskich

Zdarza się, że firmy wynajmują hakerów, aby ci wykryli poważne zagrożenia dla bezpieczeństwa organizacji. Według tej logiki Unia Europejska powinna podziękować polskiemu rządowi za wskazanie jej słabego punktu.Tym punktem nie jest jedynie pytanie o większy czy mniejszy stopień integracji. Kwestią, …

Handel

Kwestia międzynarodowego handlu stanowiła ważny punkt m.in. w wystąpieniu premier Wielkiej Brytanii Theresy May, która zaznaczyła, że mimo brexitu, Wielka Brytania pozostanie zaangażowana w handel międzynarodowy, nawiązując nowe umowy bilateralne z krajami na całym świecie. Premier Wielkiej Brytanii zwróciła uwagę na potrzebę reformy Światowej Organizacji Handlu (WTO). Według May należy zintensyfikować wysiłki, aby usunąć wciąż istniejące bariery handlowe, szczególnie w handlu elektronicznym (e-commerce). Skrytykowała również bierność polityków: „Zbyt często retoryka na rzecz wolnego handlu, z którą spotykamy się w Davos, nie ma pokrycia w działaniach”.

Temat handlu został poruszony również przez premiera Kanady. Justin Trudeau ogłosił, że 23 stycznia Kanada i dziesięciu pozostałych członków Partnerstwa Transpacyficznego (TPP) zakończyło prace nad nową wersją umowy handlowej przemianowanej na Kompleksowe i Progresywne Partnerstwo Transpacyficzne (CPTPP lub TPP-11). Negocjacje rozpoczęły się po wycofaniu z układu Stanów Zjednoczonych w styczniu 2017 r. Porozumienie CPTPP ma szczególne znaczenie w perspektywie potencjalnego wycofania się USA z Północnoamerykańskiego Układu Wolnego Handlu (NAFTA). Kanadyjski premier zapewnił, że wciąż podejmowane są starania, które mają udowodnić USA wielką wartość NAFTA.

Wystąpienie Donalda Trumpa

Wystąpienie prezydenta USA Donalda Trumpa podczas ostatniego dnia Forum poprzedziły liczne komentarze dotyczące jego polityki. Legendarny finansista George Soros skrytykował działania Trumpa w kontekście ryzyka wojny nuklearnej z Koreą Północną oraz zmian klimatycznych: „Uważam administrację Trumpa za niebezpieczeństwo dla świata. Myślę, że jest to jednak tymczasowe zjawisko, które zniknie w 2020 r. lub nawet wcześniej”.

Prezydent Stanów Zjednoczonych w swoim przemówieniu skupił się natomiast na sile ekonomicznej USA, zapewniając, że Ameryka pozostaje otwarta dla każdego, kto zechce wnieść wkład w jej gospodarkę. Zaznaczył, że nigdy nie było lepszego momentu, by „zatrudniać, budować, inwestować i rosnąć” w USA, podkreślając, że wprowadzone w trakcie jego prezydentury reformy zmniejszyły podatki na osoby prawne z 35 do 21 proc. Trump przypomniał również promowane przez siebie hasło „Ameryka przede wszystkim” („America First”), wspominając jednocześnie, że nie oznacza ono „Ameryki samotnej”. Trump podkreślił wagę współpracy międzynarodowej, zapowiadając egzekwowanie regulacji i dążenie do przywrócenia nienaruszalności systemu handlowego.

Zaawansowane polsko-amerykańskie partnerstwo

Możemy mówić o zaawansowanym partnerstwie polsko-amerykańskim – oświadczył wczoraj wieczorem (26 stycznia) szef gabinetu prezydenta Krzysztof Szczerski. Tego dnia Andrzej Duda spotkał się zarówno z prezydentem USA Donaldem Trumpem w Davos, jak i z amerykańskim sekretarzem stanu USA Rexem Tillersonem w Warszawie.

Prezydent USA poruszył także kwestię systemu przyjmowania imigrantów w Stanach Zjednoczonych, określając go jako „przestarzały”: „Musimy zastąpić obecny system łańcuchowej migracji całych rodzin systemem opartym na zasługach, który przyznaje prawo do pobytu na podstawie możliwości wniesienia wkładu w gospodarkę”.

Kontrowersje i reakcję publiczności wywołała wypowiedź prezydenta USA na temat prasy. Odpowiadając na pytanie Klausa Schwaba o to, jak duże znaczenie  miało jego biznesowe doświadczenie przy obejmowaniu urzędu prezydenta, Trump stwierdził, że dopiero po wygraniu wyborów zobaczył jak „złośliwe, podłe i fałszywe” mogą być media.