Codzienny briefing z europejskich stolic – wtorek 9 lipca

Praga | The Capitals

Praga | The Capitals | The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

W Czechach powstanie kolejna elektrownia jądrowa. Turcja intensyfikuje poszukiwania złóż gazu i ropy u wybrzeży Cypru. Słowacja wspiera Chorwację w przyjęciu euro. Między innymi o tym piszemy we wtorkowej edycji „The Capitals”.

 

 

PRAGA

Czechy stawiają na energię nuklearną. Rząd Czech przyjął plan budowy nowej – już trzeciej – elektrowni jądrowej o nazwie Dukovany II. Głównym inwestorem będzie konglomerat energetyczny CEZ Group. Komisja Europejska skrytykowała Czechy za to, że zbacza ze ścieżki odnawialnych źródeł energii.

Palestyna ufa Europie. Tomáš Petříček, minister spraw zagranicznych Czech, spotkał się ze swoim palestyńskim odpowiednikiem Riyadem al-Malikiem w celu omówienia szczegółów przyszłej współpracy. Szef dyplomacji Czech oświadczył, że wbrew zapewnieniom prezydenta Miloša Zemana o przeniesieniu ambasady do Jerozolimy, placówka pozostanie w Tel-Awiwie. „Nie ufam Amerykanom, ufam Europejczykom” – wyznał al-Maliki w wywiadzie dla Czech News Agency.

NIKOZJA

Turcja zwiększa napięcie. Drugi statek wiertniczy o nazwie Yavuz przybył w poniedziałek do wybrzeży Cypru. Ankara planuje, że statek pozostanie do 30 września w bliskiej okolicy wyspy, gdzie ma kontynuować poszukiwanie ropy i gazu. Yavuzowi towarzyszyć będą trzy statki pomocnicze.

Dotychczas u zachodnich wybrzeży Cypru operował innego turecki statek o nazwie Fatih, poszukujący złóż gazu ziemnego.

Wysoka przedstawiciel UE ds. zagranicznych Federica Mogherini ostrzegła wczoraj Ankarę przed kontynuowaniem wierceń. Stwierdziła, że „zamiar przeprowadzenia kolejnej nielegalnej operacji wiertniczej (…) budzi poważne obawy”. Szefowa unijnej dyplomacji podsumowała, że „UE odpowiednio zareaguje i będzie w pełni solidarna z Cyprem”.

BRATYSŁAWA

Bratysława wspiera Chorwację na drodze do przyjęcia euro. Słowacja z zadowoleniem przyjmuje plan Chorwacji dotyczący przyjęcia euro. „Zagrzeb jest na dobrej drodze do strefy euro, ale musi popracować nad długiem, obecnie przekraczającym 60 proc. PKB” – powiedział słowacki minister finansów Ladislav Kamenicky. Słowacja – jedyny członek Eurogrupy z państw Wyszehradzkich – już pomaga Bułgarii, oferując ekspercką pomoc w procesie dołączenia przez Sofię do ERM II, tzw. „poczekalni do euro” (mechanizmu kursów walutowych, wzajemnej stabilizacji walut krajów członkowskich UE z państwami aspirującymi do przyjęcia euro). 

SARAJEWO

Konflikt Erdoğana na lotnisku. Prezydent Turcji Recep Tayyip Erdoğan przybył w poniedziałek do Sarajewa na dwudniową wizytę. Tuż po opuszczeniu pokładu samolotu wybuchł konflikt między Erdoğanem a bośniacką policją graniczną. „Byli agresywni i zachowywali się, jakby byli u siebie. Zupełnie nie respektują naszego prawa. Były przepychanki, niestosowanie się do procedur i regularnej kontroli. Wszyscy członkowie delegacji zasłużyli, aby ich zatrzymać” – wyznał szef bośniackiej policji granicznej Zoran Galić. Jutarnji list, partner medialny EURACTIV, donosi, że ochroniarze prezydenta Turcji chwycili za broń, ale udało się uniknąć bezpośredniego konfliktu ze służbami granicznymi.

WARSZAWA

Polska przeciwko blokowaniu czempionów. Niedawny Szczyt Bałkanów Zachodnich stał się okazją do podpisania przez Warszawę deklaracji dotyczącej polityki konkurencji UE. Tym samym Polska popiera starania Niemiec i Francji opowiadających się za tworzeniem tzw. narodowych czempionów.  W Polskim kontekście oznacza to wykonanie kolejnego kroku ku połączeniu dwóch państwowych spółek naftowych: Orlenu i Lotosu. W ubiegłym tygodniu Orlen – największa firma petrochemiczna w Europe Środkowo-Wschodniej – oficjalnie złożyła wniosek do KE o zatwierdzenie połączenia.

LUBLANA

Policja i wojsko na granicy z Chorwacją. Po wprowadzeniu włosko-słoweńskich patroli na granicy premier Słowenii Marjan Šarec ogłosił, że policja i żołnierze zostaną wysłani na „zieloną granicę” z Chorwacją w związku ze zwiększonym napływem migrantów. Dodał, że problem nielegalnych migrantów w Słowenii może zostać rozwiązany jedynie w wyniku rozmieszczenia sił Frontexu na zewnętrznych granicach UE. W przypadku Chorwacji jest to granica z Bośnią i Hercegowiną.

Karl Erjavec, minister obrony, oznajmił, że zrobi wszystko co konieczne, aby ludzie „czuli się bezpiecznie”. W tym roku w Słowenii aresztowano 5 tys. nielegalnych migrantów, a połowa z nich wróciła do Chorwacji. Poza tym zatrzymano około 130 handlarzy ludźmi.  

BUKARESZT

Rumunia w dalszym ciągu domaga się tymczasowego komisarza. W liście do Jean-Claude Junckera premier Rumunii Viorica Dancila zaproponowała kandydata na miejsce Coriny Cretu, która ustępuje ze stanowiska komisarza ds. polityki regionalnej. Jej funkcje miałby tymczasowo przejąć Ioan Mircea Pascu. Juncker sprzeciwia się tej propozycji, ponieważ stoi na stanowisku, że państwa członkowskie nie powinny zastępować komisarzy, którzy samodzielnie zdobyli mandaty.

Informator z rządzącej Partii Socjaldemokratycznej (PSD) oświadczył, że Rumunia jest zainteresowana obszarem energii, transportu, środowiska lub polityki regionalnej na kolejną pięcioletnią kadencję.

SOFIA

Skandal z ochroną tajemnic UE i NATO. Prokuratura wojskowa postawiła zarzuty szefowi służb informacji wojskowych Plamenowi Angelovi oraz jednemu z jego poprzedników Svetoslavowi Daskalovi. Sprawa dotyczy wydania ponad 500 nielegalnych uprawnień dostępu do tajnych informacji UE i NATO. Między kwietniem 2016 r. a majem 2019 r. dostęp do informacji oznaczonych jako „tajne” lub „ściśle tajne” został zatwierdzony przez jednego z funkcjonariuszy, a nie, jak stanowią przepisy prawne, przez kierownictwo ds. informacji wojskowych. Do tej pory nie wyjaśniono komu i do jakiego rodzaju informacji przyznano dostęp.

ZAGRZEB

Kto jest winny? Media. Minister administracji publicznej i sekretarz polityczny Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej (HDZ) Lovro Kuščević zrezygnował z obydwu funkcji z powodu skandalu z niezarejestrowanymi nieruchomościami. Zważając na „medialne doniesienia” premier Andrej Plenković uznał to posunięcie za słuszne. Kuščević dodał, że jest odpowiedzialnym politykiem, który zdaje sobie sprawę, że „negatywna narracja w mediach może mieć wpływ na postrzeganie partii i rządu”. Kuščević ma powrócić do chorwackiego parlamentu jako poseł.

Chorwacja zaangażuje się we współpracę między UE a Turcją. Ministrowie spraw wewnętrznych Chorwacji Davor Božinović i Turcji Suleyman Soylu podpisali porozumienie w sprawie kooperacji między akademiami policyjnymi obu państw. Memorandum jest wyrazem chęci kontynuowania współpracy w walce z terroryzmem międzynarodowym, nielegalną migracją i przemytem narkotyków. Andrej Plenković oznajmił, że w czasie prezydencji w Radzie Unii Europejskiej w pierwszej połowie 2020 r. Chorwacja będzie naciskać na konstruktywny dialog i współdziałanie między UE a Turcją.

BRUKSELA

Kara za brak dyrektywy. Belgia będzie musiała zapłacić karę w wysokości 5 tys. euro dziennie, dopóki dyrektywa Komisji Europejskiej w sprawie wprowadzenia szybkiego Internetu w Brukseli nie zostanie w pełni wdrożona, orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Wyrok TSUE nastąpił po tym jak KE pozwała Belgię dwa lata temu za brak przystosowania do prawa krajowego dyrektywy UE z 2014 r., mającej na celu wspieranie rozwoju łączności szerokopasmowego Internetu w całej Wspólnocie.

Początkowo Belgii groziła kara w wysokości 54 639 euro dziennie, lecz ostatecznie została zmniejszona.

PARYŻ

Lepszy dostęp do leków. Nowy krajowy plan poprawy dostępu do leków we Francji zostanie wdrożony we wrześniu. Według minister zdrowia Agnès Buzyn zmniejszy „rosnące niedobory medykamentów”. Według danych już 25 proc. Francuzów spotkało się z odmową leczenia z powodu braku odpowiednich leków. Najczęściej brakuje szczepionek, antybiotyków, leków przeciw chorobie Parkinsona czy niektórych lekarstw przeciwnowotworowych. W 2017 r. Francuska Narodowa Agencja ds. Leków (ANSM) określiła we Francji 538 zgłoszeń zakłóceń w dostawach w porównaniu z 44 w 2008 r. 

ATENY

Skład nowego rządu. Kyriakos Mitsotakis ogłosił skład swojego rządu. Ceremonia zaprzysiężenia odbędzie się w dziś w południe. Nowy gabinet składa się zarówno z polityków, jak i technokratów. Jednak liczba tych ostatnich jest zdecydowanie największa w historii greckiej polityki. Do rządu wejdzie także co najmniej siedmiu członków wywodzących się z partii socjalistyczno-demokratycznego, aby pokazać otwarcie Nowej Demokracji na inne siły polityczne.

Socjaldemokratyczny KINAL (Ruch na Rzecz Zmiany) zawiesił dwóch swoich członków za przystąpienie do konserwatywnego rządu.

BELGRAD

Nowe siły w lokalnej policji. Parlament Serbii przyjął ustawę o policji gminnej, która przyznaje oficerom większe uprawnienia i umożliwia gminom wprowadzenie własnej policji miejskiej. Do tej pory policja gminna działała jedynie w miastach. Nowe prawo zakłada, że do zadań policji gminnej należy sprawdzanie tożsamości osób, które były świadkami wykroczeń, wydawanie nakazów aresztowania za wykroczenia, składanie wniosków o postępowania w sprawie wykroczenia oraz zatrzymywanie podejrzanych. Funkcjonariusze będą mogli nagrywać audio i filmy wideo, posiadać kajdanki, pałki i gaz pieprzowy, a po uzyskaniu odpowiedniej pisemnej zgody nosić zarówno mundury, jak i zwykłą odzież.