Codzienny briefing z europejskich stolic – środa 29 maja

The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Napięcia między Belgradem a Prisztiną. Słowenia opowiada się za jak najszybszym rozpoczęciem negocjacji akcesyjnych Macedonii Północnej z UE, a Matteo Salvini podejmie próbę zbudowania trzeciej siły w Parlamencie Europejskim. Między innymi o tym piszemy w środowej edycji „The Capitals”.

 

BELGRAD

Napięcia między Belgradem a Prisztiną. Specjalne jednostki kosowskiej policji wkroczyły 28 maja na teren zamieszkany przez ludność serbską. Operacja ta – według Prisztiny – skierowana jest przeciwko zorganizowanym grupom przestępczym. Prezydent Serbii Aleksandar Vučić powiedział, że celem akcji jest zastraszenie i kryminalizacja serbskiej ludności cywilnej. Wojsko Serbii zostało postawione w stan gotowości. 

LUBLANA

Wsparcie akcesji Macedonii. Słoweński premier Marjan Šarec powiedział, że jego kraj opowiada się za tym, aby na czerwcowym szczycie UE wyznaczyć datę rozpoczęcia negocjacji członkowskich z Macedonią Północną. 

RZYM

Salvini z Orbanem? Dziennik „La Stampa” informuje, że Matteo Salvini podejmie próbę przekonania premiera Węgier do ściślejszej współpracy. Celem jest zbudowanie trzeciej pod względem wielkości frakcji w PE. Po niedzielnych wyborach Europa Narodów i Wolności (ENF) liczy 58 mandatów. Salvini jest jednak gotowy na współpracę z Fideszem, Partią Brexit Nigela Farage’a, Alternatywą dla Niemiec (AfD), hiszpańskim Vox Santiago Abascala oraz Forum na rzecz Demokracji (FvD) Therry’ego BaudetaSilvio Berlusconi jest jednak pewien, że Orban pozostanie w Europejskiej Partii Ludowej.

BELGIA

Rozmowy konsultacyjne. Król Belgów Filip kontynuował wczoraj spotkania z liderami partii politycznych w sprawie sformowania nowego rządu. Tymczasem rośnie presja na pałac królewski, by nie dopuścić do rządu skrajnie prawicowe ugrupowanie Interes Flamandzki (Vlaams Belang), które w niedzielnym głosowaniu zajęło drugie miejsce. W Brukseli protestowało kilka tysięcy osób przeciwko skrajnej prawicy w życiu publicznym.

BERLIN

Wsparcie Merkel. „Europejska Partia Ludowa popiera Manfreda Webera na stanowisko szefa Komisji Europejskiej”, powiedziała wczoraj w Brukseli kanclerz Angela Merkel. Słowa te padły w trakcie nieformalnego szczytu przywódców UE, na którym rozpoczęto rozmowy dotyczące obsady najważniejszych stanowisk w nowej kadencji PE i KE.

PARYŻ

Była partia Sarkozego w kryzysie. Republikanie (LR) w obliczu największego kryzysu od lat. Powodem słaby wynik w wyborach do PE. Przed głosowaniem sondaże dawały ok. 15 proc. partii, podczas gdy wynik wyniósł 8,5 proc. – i jest najgorszym w historii ugrupowania. Lider LR Laurent Wauquiez wziął winę za słaby rezultat na siebie, jednak nie ustąpił ze stanowiska. Wezwał do mobilizacji sił prawicowych i centrowych. Słaby wynik jest m. in. spowodowany odpływem elektoratu do innych ugrupowań. Z badań wynika, że 27 proc. tradycyjnych wyborców LR zagłosowało na partię Macrona, a 18 na ugrupowanie Marine Le Pen. 

MADRYT

Koalicje oczami socjalistów. W Hiszpanii trwa powyborczy żmudny proces budowania koalicji rządowych zarówno na poziomie centralnym, jak i lokalnym i regionalnym. Niedzielne wybory samorządowe – podobnie jak parlamentarne przed miesiącem – wygrali socjaliści (PSOE), jednak do sprawowania rządów potrzebują sojuszy. Członkowie partii skłaniają się bardziej ku lewicowej Unidas Podemos niż centrowym Obywatelom (Cs). Kierownictwo PSOE zapewnia jednak, że to od członków partii będą zależały powyborcze sojusze. Są jednak takie wspólnoty autonomiczne, jak Madryt, gdzie koalicja Cs, Partii Ludowej oraz skrajnie prawicowego Vox może objąć władzę

WARSZAWA

F35 w Polsce? Minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak poinformował wczoraj o wysłaniu zapytania ofertowego dotyczącego zakupu 32 samolotów F-35A wraz z pakietem logistycznym i szkoleniowym.

Zmiany w rządzie. Ośmiu ministrów bądź wiceministrów zostało wybranych w niedzielę do PE. Wśród nich m. in. Beata SzydłoJoachim Brudziński. Zmiany w rządzie Zjednoczonej Prawicy oczekiwane są w ciągu najbliższych dwóch tygodni.

BRATYSŁAWA

Kto kandydatem V4 na szefa KE? Maroš Šefčovič jest kandydatem Grupy Wyszehradzkiej do objęcia najważniejszych stanowisk w UE, powiedział słowacki minister spraw zagranicznych Miroslav Lajčák. Tymczasem czeski premier Andrej Babisz podkreślił, że w ramach V4 jedynie prowadzono rozmowy w tej sprawie, bez wskazywania konkretnego nazwiska. Podobno Šefčovič chciałby objąć funkcję Wysokiego Przedstawiciela UE ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. 

PRAGA

Poważne reformy UE. Czeski prezydent Miloš Zeman popiera ideę fundamentalnych reform instytucji UE. Jego zdaniem najważniejsze decyzje powinny zapadać na forum Rady Europejskiej. 

HAGA

Ambitne cele klimatyczne. Senat przegłosował ustawę zwiększającą ambicje Holandii w zakresie działań na rzecz klimatu. Zmiany przewidują  stopniową eliminację emisji dwutlenku węgla: 49 proc. do 2030 r., 95 proc. do 2040 i pełną neutralność do 2050 r.

BUKARESZT

Czyszczenie po Dragnei. Premier Viorica Dancila przejęła przywództwo w Partii Socjaldemokratycznej (PSD) po osadzeniu w więzieniu dotychczasowego lidera Liviu Dragnei. Pani premier niemal od razu przystąpiła do usunięcia kilku najbliższych współpracowników swego poprzednika.

ATENY

Jeszcze jeden mandat dla konserwatystów. Zakończyło się liczenie głosów w wyborach do PE. Faworytem do zdobycia ostatniego wolnego miejsca był Yanis Varoufakis, jednak na ostatniej prostej stracił je na rzecz kandydata Nowej Demokracji. Tym samym największa partia opozycyjna wyśle do Brukseli 8 przedstawicieli.

Tymczasem jednego parlamentarzystę straciła rządząca Syriza. Theodora Megaloekonomou ogłosiła wczoraj, że zostanie niezależnym deputowanym. Zapowiedziała, że powody decyzji poda do publicznej wiadomości po powrocie premiera Tsiprasa  ze szczytu w Brukseli.

Alexis Tsipras wsparł natomiast Fransa Timmermana na stanowisko szefa KE.

NIKOZJA

Ćwiczenia wojskowe. Wielonarodowe ćwiczenia wojskowe o nazwie „Argonaut 2019” potrwają na Cyprze do 30 maja. Są to największe tego typu ćwiczenia w regionie. Udział bierze niemal 40 państw, w tym Wielka Brytania, Francja, Grecja, Włochy i USA.

ZAGRZEB

Konflikt na najwyższym szczeblu. Napięcia w największej partii po niezadowalającym rezultacie wyborczym. Chorwacka Wspólnota Demokratyczna (HDZ) wygrała w niedzielnych wyborach z 23,43 proc. poparcia zyskując 4 mandaty, jednak straciła niemal połowę kapitału sprzed pięciu lat. Na tym tle doszło do uszczypliwej wymiany zdań między wiceprezesem HDZ Milijanem Brkicem a liderem ugrupowania Andrejem Plenkoviciem. Politycy zarzucają sobie nawzajem niewystarczające zaangażowanie podczas kampanii wyborczej. 

SARAJEWO

Niefunkcjonalny parlament. Przewodniczący Parlamentu Bośni i Hercegowiny Bakir Izetbegović wezwał społeczność międzynarodową do interwencji w sprawie obstrukcji parlamentu przez polityków opozycji. Parlament BiH działa na podstawie mandatu z 2018 r., jednak nie podejmuje żadnych decyzji z powodu braku powołania komisji parlamentarnej. Jej zawiązanie zablokował Związek Niezależnych Socjaldemokratów (SNSD) przywódcy Serbów Milorada Dodika, domagającego się najpierw powołania Rady Ministrów BiH.