Codzienny briefing z europejskich stolic – poniedziałek 14 października

The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Opozycja wygrywa w Budapeszcie. Dziś zapadnie wyrok w sprawie katalońskich niepodległościowców, a Francja i Niemcy zacieśniają współpracę. Między innymi o tym piszemy w poniedziałkowej edycji „The Capitals”.

 

 

WARSZAWA

Prawo i Sprawiedliwość wygrywa wybory parlamentarne. Według cząstkowych wyników podanych przez PKW Prawo i Sprawiedliwość (PiS) wygrało wybory parlamentarne w Polsce, zdobywając 45,16 proc. głosów. Na drugim miejscu znajduje się Koalicja Obywatelska (KO) z wynikiem 26,10 proc. W Sejmie znajdą się też przedstawiciele SLD-Lewicy (12,10 proc.), PSL-Koalicji Polskiej (8,81 proc.) oraz Konfederacji (6,71 proc.).

Europeistka z Uniwersytetu Warszawskiego prof. Renata Mieńkowska-Norkiene ocenia, że do końca negocjacji nad nową perspektywą budżetową UE kurs PiS w polityce europejskiej będzie utrzymany, choć może być on nieco łagodniejszy. „Będzie chodzić o to, aby Janusz Wojciechowski ugrał jak najwięcej dla polskiego rolnictwa. Potem PiS bez skrupułów będzie przejmować kolejne przyczółki liberalnej demokracji – RPO, media prywatne, fundacje. Nie mają większości konstytucyjnej, ale wezmą wszystko co można wziąć bez zmiany konstytucji“ – mówi ekspertka.

Po więcej szczegółów dotyczących wczorajszych wyborów zapraszamy tutaj

BERLIN/PARYŻ/BRATYSŁAWA

„Nie” dla wojny. Niemcy i Francja dążą do natychmiastowego zakończenia tureckiej ofensywy wojskowej w Syrii. Niemiecka kanclerz Angela Merkel i prezydent Francji Emmanuel Macron wezwali w niedzielny wieczór prezydenta Turcji Recepa Tayyipa Erdogana do wycofania swoich wojsk z Syrii. W odpowiedzi na tureckie działania rząd Syrii skierował armię na północ kraju. Angela Merkel wyraziła obawy, że tzw. państwo islamskie odzyska siły w wyniku działań Ankary. W niedzielne przedpołudnie odbyła się prawie godzinna rozmowa między przywódcami Niemiec i Turcji.

Tymczasem w Bratysławie dyrektor generalny sekcji politycznej w ministerstwie spraw zagranicznych Marián Jakubócy przyjął ambasadora Turcji na Słowacji, mówiąc że „sytuacja w Syrii wymaga działań dyplomatycznych zgodnie z prawem międzynarodowym”. Słowację niepokoją negatywne konsekwencje polityczne i humanitarne wspomnianej operacji wojskowej, głównie dla ludności cywilnej. Bratysława zwraca także uwagę na nowe ryzyko przemocy etnicznej oraz nowej fali uchodźców i migrantów. 

Więcej o aktualnej sytuacji w Syrii przeczytają Państwo tutaj

Mocniejsza przyjaźń francusko-niemiecka? Tymczasem w opublikowanym przed dwoma dniami podcaście pani kanclerz wyraziła wolę wzmocnienia współpracy niemiecko-francuskiej. Angela Merkel chciałaby wypracowania przez Berlin i Paryż wspólnego stanowiska w kilku kluczowych kwestiach, takich jak brexit, Ukraina czy Turcja. Kwestie te zostaną omówione podczas konsultacji międzyrządowych obu państw zaplanowanych na najbliższą środę w Tuluzie, a więc na dzień przed rozpoczęciem Rady Europejskiej w Brukseli. Innym istotnym z punktu widzenia Niemiec zagadnieniem jest rozwijanie europejskiej współpracy zbrojeniowej – podkreśliła Angela Merkel.

„UE nie może sobie pozwolić na luksus prowadzenia daremnych kłótni” – to przesłanie prezydenta Emmanuela Macrona do europarlamentarzystów. Niemiecka kanclerz przybyła wieczorem do Pałacu Elizejskiego, by zażegnać konflikt, jaki spowodowało ubiegłotygodniowe odrzucenie francuskiej kandydat do Komisji Europejskiej Sylvie Goulard.

Więcej o odrzuceniu kandydatury Francuzki przeczytają Państwo tutaj i tutaj

MADRYT

Dzień sądu dla Katalończyków. Sędziowie Sądu Najwyższego uzgodnili wyrok w sprawie 12 przywódców separatystycznych z Katalonii sądzonych m.in. za organizację nielegalnego z punktu widzenia hiszpańskiego prawa referendum w sprawie niepodległości prowincji. Źródła hiszpańskiej redakcji EURACTIV informują, że sędziowie uzgodnili skazać sądzonych za działalność wywrotową i malwersacje finansową. Usunięto jednak zarzut buntu przeciwko państwu.

Decyzja miała zostać podjęta jednogłośnie. Siedmiu sędziów miało zaaprobować takie rozwiązanie przeciwko jednemu, który się sprzeciwił. Najdłuższe wyroki grożą byłemu wicepremierowi Katalonii Oriolowi Junquerasowi oraz radcy regionalnego rządu (Generalitat) ds. wewnętrznych Joaquimowi Fornowi. Dziewięciu spośród oskarżonych jest przetrzymywanych w areszcie prewencyjnym.

BUDAPESZT

Opozycja “odbija” Budapeszt. Wspólny kandydat opozycji Gergely Karácsony wygrał w niedzielę wybory na burmistrza Budapesztu. Po przeliczeniu niemal trzech czwartych (74,40 proc.) głosów dotychczasowy burmistrz XIV dzielnicy Budapesztu, nauczyciel akademicki i współprzewodniczący lewicowej partii Dialog Gergely Karácsony, zdobył 50,09 procent głosów, a popierany przez koalicję rządzącą konserwatywnego Fideszu i Chrześcijańsko-Demokratycznej Partii Ludowej (KDNP) István Tarlós, który był burmistrzem od 2010 roku – 44,79 procent. Premier Węgier Viktor Orbán podkreślił, że wczorajsze (13 października) głosowanie udowodniło, że koalicja rządząca nadal jest najsilniejszą formacją w kraju. Wtórował mu minister spraw zagranicznych Peter Szijjarto, który ocenił, że „to wielka rzecz, bo to już dziesiąte wybory od 2006 roku, kiedy wygrywamy”.Więcej o węgierskich wyborach samorządowych i rywalizacji o fotel burmistrza Budapesztu przeczytają Państwo tutaj i tutaj

LONDYN

Sabotaż brexitu? Byli ministrowie w gabinecie Theresy MayPhilip Hammond Dominic Grieve są inicjatorami skłonienia Borisa Johnsona do złożenia wniosku o przedłużenie negocjacji Wielkiej Brytanii w sprawie wyjścia z Unii Europejskiej. Premier Zjednoczonego Królestwa podejmie na nadchodzącym posiedzeniu Rady Europejskiej (17-18.10) próbę przekonania liderów Wspólnoty do swojej wizji tak, by uniknąć wniosku o przedłużenie brexitu.

Hammond i Grieve uważają, że nie ma już wystarczająco dużo czasu, by brytyjski parlament zdążył przeanalizować nowe propozycje.

ATENY

Głosowanie za granicą. Rząd Nowej Demokracji (ND) rozpoczął dyskusję na temat prawa Greków mieszkających zagranicą do udziału w wyborach krajowych. Wszystkie ugrupowania zgadzają się, że Grecy którzy opuścili ojczyznę w ostatnich latach ze względu na kryzys gospodarczy powinni mieć prawo do oddania głosu w wyborach. Spór toczy się więc o szczegóły, jak sposób oddania głosu (listownie, w konsulatach itd.). Lewicowa Syriza zgadza się co do zasady z pozostałymi partiami, jednak argumentuje, że rząd zamierza powiększyć poprzez zmiany swój elektorat.

PRAGA

Ulepszyć fotosyntezę! Czeski naukowiec Józef Komenda z Instytutu Mikrobiologii otrzymał grant Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych (ERC) w wysokości 2,5 mln euro na badania nad fotosyntezą. Czech we współpracy z dwoma naukowcami z Niemiec i Wielkiej Brytanii skoncentruje się na poprawie zdolności roślin do przekształcania światła w energię. Badania mogą doprowadzić m.in. do zwiększenia zdolności absorpcji CO2 na Ziemi.