Codzienny briefing z europejskich stolic – czwartek 31 października

The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Chiny finansowały kurs propagandy na czeskim Uniwersytecie? Budapeszt zablokował wspólną deklarację NATO w sprawie Ukrainy. Między innymi o tym piszemy w czwartkowej edycji „The Capitals”.

 

PRAGA

Chińska propaganda? Portal Aktuálně.cz poinformował, że chińska ambasada sfinansowała kurs na Uniwersytecie Karola – najbardziej prestiżowej szkole wyższej w Czechach. Jego celem było przedstawienie studentom zalet Nowego Jedwabnego Szlaku. Negatywną opinię o inicjatywie wyrazili niezależni eksperci, którzy określili ją jako „propagandę”. Prowadzący kurs Milos Balaban powiedział, że zainteresowanie studentów tematyką chińską „przekroczyło jego oczekiwania”. 

Ambasada nie tylko sfinansowała zajęcie na Uniwersytecie, lecz także opłaciła wyjazd najlepszych uczniów do Chin. Informacja o kursie pojawiła się zaledwie w kilka dni po tym, jak portal Aktuálně.cz ujawnił, że ambasada Chin wsparła kwotą 50 tys. euro konferencję zorganizowaną przez Balabana pod patronatem rektora Uniwersytetu Karola. Balaban natychmiast zrezygnował z zajmowanego stanowiska po ujawnieniu tego faktu. 

W ostatnich tygodniach relacje między Chinami i Republiką Czeską uległy pogorszeniu. Wpływ na to miało m.in. sprzeciwienie się przez władze Pragi włączeniu do umowy partnerskiej zapisu o „jednych Chinach” – odnoszącego się do sytuacji Tajwanu. W konsekwencji władze Pekinu zerwały umowę o współpracy z Pragą.

Burmistrz Pragi Zdeněk Hřib z miejsca stał się bohaterem światowych mediów. Jest on pierwszym przedstawicielem Partii Piratów na tak eksponowanym stanowisku. Hřib wielokrotnie alarmował w mediach na temat rosnącego wpływu Chin w Czechach. Postawa ta kontrastuje z przychylnym podejściem prezydenta Republiki Milosa Zemana, znanego z pozytywnego stosunku do Chin. 

Więcej o relacjach czesko-chińskich przeczytają Państwo tutaj.

Tymczasem światowe media obiegła w środę (30 października) informacja o podejrzeniach o szpiegostwo na rzecz Chin szefa Instytutu Konfucjusza w Brukseli. Profesorowi jednemu z prestiżowych chińskich uniwersytetów belgijskie władze odmówiły prawa pobytu na terytorium strefy Schengen.

Władze Belgii uważają, że profesor Song Xinning w trakcie wieloletniego pobytu w Brukseli oprócz kierowania placówką kulturalno-edukacyjną, prowadził też działalność szpiegowską.

BUDAPESZT

Węgierskie weto. Budapeszt zablokował wspólną deklarację NATO w sprawie poparcia dla Ukrainy w konflikcie z Rosją. Decyzja zapadła na kilka godzin przed środową (30 października) wizytą Władimira Putina na Węgrzech. Budapeszt tłumaczył swoje stanowisko sytuacją mniejszości węgierskiej na ukraińskim Zakarpaciu.

Wspólne oświadczenie było przygotowywane przez ambasadorów państw członkowskich Sojuszu Północnoatlantyckiego przed wizytą sekretarza generalnego organizacji Jensa Stoltenberga na Ukrainie w  środę i czwartek (30-31 października). W czwartek odbędzie się spotkanie Stoltenberga z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełeńskim.

BRATYSŁAWA

Powrót Mečiara. Były premier Słowacji Vladimír Mečiar ogłosił powrót do polityki. Nowe ugrupowanie będzie nosiło nazwę Ligi Słowackiej. Mečiar był szefem rządu przez znaczną część lat 90-tych. Jego polityka przyczyniła się niemal do wykluczenia Słowacji z rozszerzenia UE w 2004 r. 

Madeleine Albright, była sekretarz stanu USA, nazwała Słowację pod rządami Mečiara „czarnym punktem” na mapie Europy. Po wyborach w 1998 r. polityk został usunięty z funkcji premiera. „Zrobimy wszystko, aby powstrzymać rozpad społeczeństwa i przywrócić mu godność” – powiedział 77-letni były premier. 

SOFIA

Bliżej euro. Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA) pozytywnie ocenia przystąpienie Bułgarii do Unii Bankowej i tzw. poczekalni do strefy euro (ERM II). W liście skierowanym do Komisji Europejskiej EIOPA chwali Sofię za realizację zmian w sektorze bankowym i finansowym, jednocześnie wskazując na niedociągnięcia w sektorze ubezpieczeń.

Wniosek Bułgarii musi zostać zatwierdzony przez Europejski Bank Centralny. Minister finansów Władysław Goranow ogłosił w środę (30 października), że przystąpienie jego kraju do Unii Bankowej i systemu ERM II powinno nastąpić tego samego dnia. Istnieje szansa, że stanie się to 30 kwietnia 2020 r.

Przed Bułgarią konieczność spełnienia szeregu warunków, w tym m.in. wzmocnienia nadzoru bankowego, kontroli nad sektorem finansowym, skutecznej walki z praniem brudnych pieniędzy, poprawy zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi i uregulowania procedur upadłościowych.

ZAGRZEB

Priorytety chorwackiej prezydencji. Premier Andrej Plenković przedstawił priorytety Chorwacji na przypadającą w I półroczu 2020 r. prezydencję w Radzie UE. Zagrzeb w ciągu sześciu miesięcy skupi się na rozwoju Europy, zwiększeniu współpracy pomiędzy poszczególnymi krajami, bezpieczeństwie kontynentu i wzmocnieniu roli UE w świecie. Do końca 2019 r. prezydencję w UE sprawuje Finlandia.

Więcej o priorytetach fińskiej prezydencji przeczytają Państwo tutaj i tutaj

Tymczasem Dubravka Šuica, która w drużynie Ursuli von der Leyen będzie odpowiadała za sprawy demografii i demokracji powiedziała, że w pierwszych miesiącach pracy skupi się na zbadaniu przyczyn emigracji z obszarów wiejskich do ośrodków miejskich. Chorwatka uważa, że konieczna jest długoterminowa wizja obszarów wiejskich. 

BERLIN

Większe wpływu z podatków. Najnowsze prognozy Federalnego Ministerstwa Finansów przewidują wzrost wpływów podatkowych o 4 mld euro. Nadwyżka wynika z tzw. odchylenia szacunkowego wynoszącego 1,4 mld euro. Jej przyczyną jest dobry stan krajowej gospodarki.

MADRYT

Szeroki wachlarz możliwości. Partia Socjalistyczna (PSOE) wygrałaby wybory z poparciem 32,2 proc. głosów (150 mandatów w parlamencie) – wynika z sondażu przeprowadzonego przez Centrum Badań Socjologicznych (CIS). Wynik ten pozwoliłby na zbudowanie stabilnej koalicji z lewicową Unidas Podemos (potrzeba 176 głosów).

Sondaż został jednak przeprowadzony przed orzeczeniem Sądu Najwyższego, w którym skazano na kary więzienia od 9 do 13 lat dziewięciu katalońskich przywódców niepodległościowych za organizację referendum z października 2017 r.

O szansach na organizację drugiego referendum niepodległościowego w Hiszpanii przeczytają Państwo tutaj

Przedstawiciele konserwatywna Partii Ludowej (PP), centrowych Obywateli (Cs) oraz skrajnie prawicowej partii Vox skrytykowali wyniki sondażu określając je jako „zbyt optymistyczne” dla socjalistów wobec innych badań poparcia partii politycznych.

Sondaż CIS daje PSOE także możliwość zbudowania koalicji z Obywatelami. Ten hipotetyczny komfort stanowi znaczną zmianę w porównaniu z ostatnimi wysiłkami lidera socjalistów Pedro Sancheza, który po wygranych w kwietniu br. wyborów parlamentarnych nie był w stanie osiągnąć porozumienia z UP w sprawie wspólnych rządów.

O nieudanych próbach stworzenia rządu w Hiszpanii przeczytają Państwo tutaj, tutaj, tutaj i tutaj

RZYM

Dowód społecznościowy. Luigi Marattin należący do ugrupowania Italia Viva byłego premiera Mattea Renziego, przygotowuje projekt ustawy wymagającej posiadania ważnego dowodu osobistego w celu założenia konta w mediach społecznościowych. Wniosek ma na celu ograniczenie mowy nienawiści i rozpowszechniania fałszywych wiadomości. Jednak prace na nowym prawem wywołały debatę we Włoszech. 

Marattin zapewnia, że pozostaje w kontakcie z najlepszymi specjalistami w branży po to, by nowe prawo gwarantowało ochronę danych osobowych użytkowników. Pomysł ten jednak zaskoczył specjalistów, którzy uznali inicjatywę za bezużyteczną. Dziś już można – przypominają eksperci – dowiedzieć się, kto stoi za rozpowszechnianiem mowy nienawiści za pośrednictwem adresu IP. Poza tym, zdaniem ekspertów, zmiany w prawie wpłynęłyby negatywnie na prawo do anonimowości i wolności wypowiedzi. 

BUKARESZT

Większy deficyt budżetowy. W pierwszych 9-ciu miesiącach br. zanotowano wzrost deficytu finansów publicznych do poziomu 2,6 proc. W tym samym okresie 2018 r. deficyt wynosił 1,8 proc. Rząd obiecywał Komisji Europejskiej utrzymanie w ryzach stanu finansów państwa, włącznie z pilnowaniem, by nie przekroczyć 3 proc. limitu PKB.