Codzienny briefing z europejskich stolic – czwartek 12 września

Praga | The Capitals

Praga | The Capitals | The Capitals to codzienny biuletyn EURACTIV z całej Europy.

Dlaczego prezydent Czech rozważa wycofanie uznania dla niepodległości Kosowa? Czy na Słowacji rośnie poparcie dla związków partnerskich? Coraz więcej zatrzymanych w aferze szpiegowskiej w Bułgarii. Między innymi o tym piszemy w czwartkowej edycji „The Capitals”.

 

 

PRAGA

Kto rządzi Kosowem? Prezydent Milos Zeman twierdzi, że Kosowo jest kierowane przez przestępców. Dlatego głowa państwa naszych południowych sąsiadów zamierza omówić ze współpracownikami czy Republika Czeska mogłaby cofnąć uznanie Kosowa jako niepodległego państwa. Postawa czeskiego przywódcy spotkała się – ze zrozumiałych względów – z aprobatą prezydenta Serbii Aleksandara Vucića. Według Zemana Kosowo jest rządzone przez zbrodniarzy wojennych i dlatego nie powinno należeć do społeczności państw demokratycznych.

Czeska agencja ČTK poinformowała, że po oświadczeniu Zemana delegacja Kosowa odwołała przyjazd na szczyt państw Grupy Wyszehradzkiej oraz Bałkanów Zachodnich, który odbędzie się dziś w Pradze. 

BRATYSŁAWA

Liberalna Słowacja? Poparcie dla związków partnerskich zyskuje popularność u naszych sąsiadów? Większość Słowaków (57 proc.) zgadza się, że powinna istnieć „jakaś forma partnerstwa życiowego” zakotwiczona w prawie, dostępna niezależnie od tego, czy parę tworzą osoby hetero czy homoseksualne. Badanie zostało zlecone przez pozarządową organizację Inakost (Inność).

Słowacja jest jednym z sześciu państw członkowskich UE bez stosownego ustawodawstwa w tej materii. Badania opinii na ten temat zwykle przynoszą różne wyniki w zależności od zniuansowania pytań. W cytowanej ankiecie zapytano o „partnerstwo życiowe”, a nie „związki partnerskie”, ponieważ te ostatnie są silnie kojarzone z parami homoseksualnymi.

SOFIA

Szpiegostwo na rzecz Rosji. Łącznie osiem osób zostało zatrzymanych i przesłuchanych w związku z prowadzonym śledztwem dotyczącym szefa Ruchu Rusofilskiego, Nikołaja Malinowa. Bułgarscy prokuratorzy oskarżyli we wtorek szefa organizacji o szpiegowanie na rzecz Rosji. Według śledczych, celem było odciągnięcie Bułgarii od zachodnich sojuszników.

Prokuratorzy poinformowali także, że we wtorek zabronili weteranowi rosyjskiego wywiadu zagranicznego, Leonidowi Reszetnikowowi, wjazdu na terytorium Bułgarii na 10 lat. Reszetnikow w przeszłości pełnił funkcję szefa Rosyjskiego Instytutu Studiów Strategicznych.

BERLIN

Dobrze zainwestowane pieniądze. W przemówieniu wygłoszonym wczoraj w Bundestagu Angela Merkel skoncentrowała się na walce ze zmianami klimatu. Kanclerz zwróciła uwagę, że walka z ociepleniem planety wymaga od ludzkości „ogromnego wysiłku”. Merkel przyznaje, że wszelkie programy mające na celu uniknięcie wzrostu średniej temperatury na ziemi są kosztowne, lecz „są to dobrze wydane pieniądze, z myślą o  następnych pokoleniach”. W przyszłym tygodniu Niemcy ogłoszą zręby swojego prawa klimatycznego, na kilka dni przed rozpoczęciem Climate Action Summit  w Nowym Jorku, organizowanego pod egidą Narodów Zjednoczonych.

BUKARESZT

Koalicja niczym feniks z popiołów? Partia Socjaldemokratyczna (PDS) próbuje zbudować nową koalicję rządową przed zaplanowanym głosowaniem nad wotum zaufania. W tym celu premier Viorica Danicila zaproponowała trzem członkom Sojuszu Liberałów i Demokratów (ALDE), objęcie tek ministerialnych porzuconych kilkanaście dni temu przez ministrów z tego ugrupowania. Kierownictwo ALDE natychmiast wykluczyło polityków. Powodzenie głosowania w parlamencie wciąż stoi pod znakiem zapytania.

ZAGRZEB

Nic tak nie zbliża jak troska o bezpieczeństwo. Wicepremier Davor Božinović podpisał w Tel Awiwie z ministrem bezpieczeństwa, Giladem Erdanem umowę o współpracy w zakresie bezpieczeństwa. Chorwacki minister wyjaśnił, że umowa rozszerza współpracę między agencjami wywiadowczymi obu państw, przede wszystkim w zakresie cyberbezpieczeństwa oraz wymiany doświadczeń. 

Božinović podpisał także umowę o współpracy z dyrektorem wykonawczym Międzynarodowego Instytutu ds. Zwalczania Terroryzmu (Boaz Ganor). Porozumienie umożliwi chorwackim funkcjonariuszom policji uczestniczenie w innowacyjnych programach szkoleniowych z zakresu zwalczania terroryzmu. 

MADRYT

Sánchez zachęca do pośpiechu w sprawie nowego budżetu UE. Premier Hiszpanii wezwał w środę Unię Europejską do jak najszybszego porozumienia w sprawie nowych wieloletnich ram finansowych UE, tak by budżet UE był gotowy od stycznia 2021 r. Pedro Sánchez przemawiał wczoraj w Kongresie Deputowanych podczas debaty na temat ostatniej Rady Europejskiej oraz wpływu brexitu na hiszpańską gospodarkę. Przewodniczący PSOE zaznaczył, że nowy unijny budżet powinien być „ambitny”, aby sprostać wyzwaniom przyszłości. 

HAGA

Drużyna „E”. Frans Timmermans, który z obrońcy praworządności przeistoczy się w obrońcę ekologii i klimatu, zaczął budować ekipę najbliższych współpracowników. Wiadomo, że Diederik Samsom będzie kierował biurem Holendra w Komisji Europejskiej. Samsom był niegdyś liderem Partii Pracy (PvdA) Timmermansa, dziennikarzem i działaczem Greenpeace’u. 48-latek będzie koordynował wysiłki mające na celu zwiększenie unijnych celów w zakresie emisji węgla, wdrożenie podatku od dwutlenku węgla oraz pomoc krajom zależnym od „czarnego złota” w transformacji ekologicznej. Timmermans miał powiedzieć, że jego rodak jest „najlepszą osobą do tej pracy”.

LONDYN

Rząd przestrzega RODO? Rząd Wielkiej Brytanii miał rzekomo zbierać dane użytkowników oficjalnej strony rządowej gov.uk, przygotowując się do spodziewanego pod koniec października wyjścia z UE. Doniesienia mediów wywołały reakcję ugrupowań opozycyjnych. Tom Watson  z Partii Pracy określił ten proceder „wysoce podejrzanym”. Laburzysta zaapelował o natychmiastowe udzielenie przez rząd informacji o celach gromadzenia danych. Tymczasem rzecznik rządu zapewnił, że nie doszło do jakiegokolwiek złamania procedur.

ATENY

Nowoczesna Grecja. Większa elastyczność w zakresie inwestycji, łatwiejsze zasady uzyskiwania licencji dla przedsiębiorstw, zwłaszcza w nowych technologiach i infrastrukturze telekomunikacyjnej, to tylko niektóre z pakietu reform zaproponowanych przez rząd Kyriakosa Mitsotakisa. Projekt ustawy przewiduje także utworzenie jednolitej mapy cyfrowej danych geoprzestrzennych do wykorzystania dla obywateli. Rząd zamierza także utworzyć krajowy rejestr infrastruktury online, zapewniający informacje techniczne na temat całej infrastruktury publicznej.

LUBLANA

Rosyjsko-słoweńska współpraca? Premier Dmitrij Miedwiediew poprosił Słowenię o pomoc w rozwiązaniu problemów Agrokoru, tuż przed rozmowami z premierem Słowenii Marjanem Šarecem w Moskwie. 

Agrokor jest największą chorwacką firmą działającą w przemyśle przetwórstwa spożywczego, który już raz był zmuszony ogłosić upadłość, ale został uratowany m. in. dzięki pomocy Rosjan. Obecnie firma nosi nazwę Fortenova Group, a największymi akcjonariuszami są rosyjskie banki: VTB i Sberbank.

Fortenova zwróciła się do Komisji Europejskiej o zezwolenie na nabycie największej sieci detalicznej w Słowenii – Mercator (własność Agrokoru od 2014 r.) – jednak Lublana zamierza odzyskać kontrolę nad firmą.

Šarec powiedział, że nie jest przeciwny połączeniu. Słowenia posiada lepsze stosunki handlowe z Rosją niż Chorwacja (Rosja zajmuje 9 miejsce wśród słoweńskich partnerów eksportowych i piąte pod względem Bezpośrednich Inwestycji Zagranicznych Słowenii za granicą). 

WARSZAWA

Polska wygrała z KE sprawę o gazociąg OPAL. Unijny sąd przyznał Polsce rację w sporze z Komisją Europejską argumentując, że decyzję uprawniająca Gazprom do większego wykorzystania gazociągu OPAL ”została wydana z naruszeniem zasady solidarności energetycznej”.