Smog skraca życie bardziej niż papierosy, wojny i HIV. Polska z najgorszym powietrzem w Europie

smog, zanieczyszczenie powietrza, Chiny, AQLI, Polska, Europa, Stany Zjednoczone

Przez zanieczyszczenia powietrza żyjemy o 2,2 roku krócej. / fot. via unsplash [Evgeny Nelmin]

Smog jest większym zabójcą niż wirus HIV, gruźlica i malaria razem wzięte, wynika z raportu Air Quality Life Index (AQLI) Instytutu Polityki Energetycznej Uniwersytetu Chicago. Przez zanieczyszczenie powietrza żyjemy średnio aż o dwa lata krócej, wynika z badań.

 

 

Przeciętny mieszkaniec Ziemi jest narażony na zanieczyszczenie pyłami zawieszonymi w wysokości 32 µg/m3, podczas gdy zalecana wartość przez Światową Organizację Zdrowia wynosi 10 µg/m32.

„Trwałe zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza do poziomu wytycznej WHO może zwiększyć średnią długość życia na świecie z około 72 do 74 lat, a w sumie światowa ludność mogłaby uzyskać w przeliczeniu 17 mld lat życia”, czytamy w dokumencie. Przez zanieczyszczenia powietrza żyjemy średnio o 2,2 roku krócej.

Problem pogarsza kryzys klimatyczny, spalanie paliw kopalnych (w szczególności węgla) oraz wysokie temperatury prowadzące do pożarów, które zwiększają zanieczyszczenie powietrza. To tworzy niebezpieczny cykl, twierdzą naukowcy.

„Zanieczyszczenie powietrza jest największym zewnętrznym zagrożeniem dla ludzkiego zdrowia na naszej planecie”, przypomina prof. Micheal Greenstone, jeden z naukowców pracujących nad raportem.

Program Czyste Powietrze: Czy Polska skutecznie walczy ze smogiem?

Jak wygląda realizacja programu Czyste Powietrze od 2018 r.? Czy Polska skutecznie walczy ze smogiem? O tym opowiadał Piotr Siergiej z Polskiego Alarmu Smogowego. 

82 proc. globalnej populacji jest narażona na smog

Palenie papierosów skraca długość życia w skali globalnej o 1,8 roku, alkohol o siedem miesięcy, podobnie jak brak dostępu do czystej wody, wirus HIV o cztery miesiące, a terroryzm i wojny o 18 dni.

Obecnie aż 82 proc. globalnej populacji narażona jest na smog. Szacuje się, że w Wielkiej Brytanii zanieczyszczenie powietrza jest przyczyną nawet 36 tys. zgonów rocznie.

W Bangladeszu, Indiach, Nepalu i Pakistanie żyje prawie jedna czwarta ludności świata. Kraje te stale znajdują się w pierwszej piątce najbardziej zanieczyszczonych państw globu.

W stolicy pierwszego z nich, Dhace, przeciętny mieszkaniec przez smog żyje krócej aż o 7,7 roku. Średnia oczekiwana długość życia w tych czterech krajach byłaby o 5,6 lat wyższa, gdyby stężenie zanieczyszczeń było zgodne z wytycznymi WHO, piszą twórcy raportu.

Europa marnuje miliardy euro przez zanieczyszczenie powietrza. Ile traci Warszawa?

Zanieczyszczenie powietrza kosztuje Warszawę prawie 20 mld zł rocznie, czyli 11 tys. zł w przeliczeniu na mieszkańca stolicy.

Chiny wygrywają walkę ze smogiem

Jednak w raporcie zaznaczono, że sytuacja światowa uległa zmianie głównie przez poprawę powietrza w Chinach. W 2011 r. Chińczycy żyli średnio o 4,7 roku krócej przez zanieczyszczenia, a w 2019 r. o 2,9 roku krócej.

Poprawę jakości powietrza zawdzięcza się rządowemu planowi walki ze smogiem, który zakłada m.in. wstrzymanie budowy elektrowni węglowych w niektórych regionach, inwestycję w energię odnawialną i zmniejszenie liczby samochodów w największych miastach.

Pierwszy etap programu rozpoczął się w 2013 r. i zakończył się sukcesem w 2017 r. Wówczas emisje pyłów zawieszonych spadły aż o 29 proc. Chiny co roku w okresie 1998-2016 znajdowały się wśród najbardziej zanieczyszczonych krajów na świecie. Po 2017 r. znalazły się poza pierwszą piątką.

Jak wynika z raportu, Chińczycy osiągnęli w sześć lat tyle co Stany Zjednoczone w trzy dekady, a Europa w dwie, podczas gdy w Chinach odnotowano jednocześnie wzrost PKB o 45,5 proc.

Również w Afryce sytuacja nie ulega polepszeniu. W Lagos w Nigerii średnia długość życia przez zanieczyszczenia powietrza jest krótsza o ponad 4 lata, co może jeszcze ulec pogorszeniu. Szacuje się, że zużycie węgla w Afryce do 2040 r. będzie wzrastać w tempie trzy razy szybszym niż do tej pory.

Ponadto spośród 27 przebadanych państw Afryki Środkowej i Zachodniej tylko Kamerun ustalił jakiekolwiek cele polityki antysmogowej. W całym regionie istnieją tylko trzy stacje monitorowania jakości powietrza w czasie rzeczywistym. Dla porównania, około 200 stacji monitorujących znajduje się w samych Indiach.

Polska: Jaki jest rezultat oddychania smogiem? Rakotwórczy czarny węgiel u polskich dzieci

Według Światowej Organizacji Zdrowia wśród 50 miast z najbardziej zanieczyszczonym powietrzem w Europie, 36 znajduje się w Polsce.

Europa wzorem w walce z zanieczyszczeniem powietrza?

Jak wynika z raportu, oprócz Chin przykładami walki ze smogiem są Stany Zjednoczone, Japonia i Europa, a ich udział w zanieczyszczeniu wynosi 2 proc.

W USA 10 proc. populacji żyje na obszarach, gdzie zanieczyszczenie przekracza wytyczne WHO. Z kolei obecnie Europejczycy są narażeni średnio na 27 proc. mniej zanieczyszczeń pyłowych niż dwie dekady temu, zyskując 4 miesiące długości życia.

Jednak nie wszystkie kraje mogą cieszyć się sukcesem – wśród państw, których problem smogu dotyczy najbardziej znajdują się: Armenia, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Cypr, Litwa, Mołdawia, Słowacja oraz Węgry.

Polski Alarm Smogowy: Najbardziej rakotwórcze powietrze w Polsce

Na szczycie znalazły się miejscowości, w których odnotowano wielokrotne przekroczenia dopuszczalnych norm jakości powietrza.

Polska na czele Europy

„Polska jest najbardziej zanieczyszczonym krajem w Europie. Na wysoki poziom zanieczyszczeń pyłowych szczególnie cierpią okolice Warszawy i Łodzi, głównie ze względu na uzależnienie od węgla do ogrzewania domowego i w ciepłownictwie oraz w przemyśle i energetyce”,  czytamy w raporcie.

Gdyby zanieczyszczenie spadło do poziomu wytyczonego przez WHO, mieszkańcy stolicy zyskaliby 1,2 średniej długości życia.

Śląskie jest z kolei najbardziej zanieczyszczonym województwem w kraju. „Choć jakość życia ulega tam poprawie, przeciętny mieszkaniec mógłby zyskać 1,3 roku życia, jeśli zanieczyszczenie spełniłoby wymagania WHO”, podkreślają twórcy sprawozdania.