Rosja podsyca secesjonizm i konflikty międzyetniczne w Polsce i w całej Europie

Rosja, dezinformacja, Polska, Wołyń, Putin, Ławrow

Na zdjęciu prezydent Federacji Rosyjskiej Władimir Putin oraz szef MSZ Rosji Siergiej Ławrow podczas obrad Zgromadzenia Ogólnego ONZ w 2015 r. / Foto via flickr UN Photo/Cia Pak [United Nations Photo]

Federacja Rosyjska aktywnie wykorzystuje spory historyczne i napięcia międzyetniczne do podsycania napięć w Europie i destabilizacji relacji międzypaństwowych w regionie Europy Środkowej i Wschodniej. Kreml działał aktywnie także w Polsce, wynika z raportu*** przygotowanego przez węgierski think tank Political Capital.

 

 

Opracowanie Political Capital, przy użyciu nowoczesnych narzędzi i innowacyjnych metod, analizuje i identyfikuje skoordynowane sieci prokremlowskich profili w mediach społecznościowych i stron internetowych realizujących kampanie dezinformacyjne w celu wykorzystania głęboko zakorzenionych podziałów społecznych i kulturowych oraz konfliktów historycznych, zasiania niezgody pomiędzy członkami UE i NATO, alienacji państw takich jak Ukraina od szeroko pojętego “Zachodu”.

Z analiz przeprowadzonych w polskiej części badania wynika, że Polska jest jednym z krajów najbardziej odpornych na rosyjską dezinformację i działania hybrydowe sensu stricte, ale też między innymi dlatego jest jednym z głównych obszarów działania rosyjskiej propagandy, która jest dużo bardziej wyrafinowana niż w innych krajach regionu.

Rosja w wyrachowany i przemyślany sposób uderza w wyjątkowo wrażliwe społecznie i politycznie tematy. Kreml stale podsyca bilateralne napięcia między Ukrainą a Polską przywołując historyczne spory i konflikty o Lwów czy tragedie wołyńską.

Dwustronne stosunki między Kijowem a Warszawą mają długą i trudną historię, co czyni oba kraje narażonymi na skutki działań hybrydowych. Biorąc pod uwagę tak sprzeczną i często krwawą nowożytną historię Polski i Ukrainy, bilateralne stosunki obu krajów są dla Rosji dogodnym tematem do kształtowania kontrowersyjnych narracji, które bombardują relacje Kijów-Warszawa.

Powyższe wpisuje się w ogólną charakterystykę działań Federacji Rosyjskiej w kontekście bezpieczeństwa informacyjnego. Rosyjskie kampanie dezinformacyjne mają na celu polaryzację społeczeństw i krajów, podważenie zaufania do instytucji demokratycznych i sianie niezgody we Wspólnocie Europejskiej. Jednym z głównych celów Rosji jest stworzenie chaosu informacyjnego i podsycanie sporów w regionie.

„Kreml stale dąży do destabilizacji i polaryzacji społeczeństw europejskich, ze szczególnym uwzględnieniem Europy Środkowo-Wschodniej. Najlepszą formą obrony przed wrogimi działaniami Federacji Rosyjskiej jest wypracowanie wspólnych, jednolitych i międzynarodowych mechanizmów reagowania”, przekonuje Olgierd Syczewski, założyciel i CEO Emerging Futures Institute (EFI).

“Aby uczynić nasze społeczeństwa odpornymi na wrogie działania w przestrzeni informacyjnej potrzebujemy zdecydowanych działań w 3 obszarach: Edukacja, Koordynacja, Komunikacja. Edukacja jest ważna abyśmy na jak na najwcześniejszym etapie nauczania wykształcili pokolenia osób czytających ze zrozumieniem, świadomych użytkowników internetu, którzy będą trudniej ulegać pułapce np. tzw. “fake news”.

Komunikacja jest nam potrzebna w szczególności jeśli chodzi o narzędzia i software które mogą nam pomoc łatwiej namierzać wrogie narracje w internecie i skutecznie im przeciwdziałać. Koordynacja jest potrzebna na poziomie eksperckim i międzyrządowym, tak jak skoordynowane są wrogie działania przeciw nam, tak samo albo i bardziej, winna być skoordynowana nasza odpowiedz“, podkreśla Syszewski.

„Dezinformacja prowadzona przez Kreml jest sprawą priorytetową, niezależnie od tego, czy chodzi o ingerowanie w wybory, podważanie demokracji, czy też zaciemnianie obrazu wokół agresywnej działalności Kremla. Ale często jest ona postrzegana jako zagrożenie amorficzne, trudne do określenia i odrzucane jako rusofobia. Niniejsze opracowanie ukazuje wyraźne i skoordynowane wysiłki Rosji na rzecz zasiania niezgody w Europie, dowodząc, że dezinformacja ma kluczowe znaczenie dla agresywnej polityki zagranicznej Rosji i hybrydowej wojny z Zachodem”, dodaje Lóránt Győri, główny badacz z Political Capital.

W badaniach wykorzystano nowatorską metodologię łączącą mapowanie mediów społecznościowych i analizę sieci powiązań z jakościową analizą narracyjną w celu rozpoznania powiązanych ze sobą aktorów dezinformacyjnych i skoordynowanych kampanii wpływu. Raport zawiera również szereg rekomendacji dla rządów zachodnich i społeczności transatlantyckiej w celu przeciwdziałania rewizjonistycznym narracjom i operacjom informacyjnym Rosji.

 

*** Projekt badawczy, prowadzony przez węgierski think tank Political Capital, w Polsce wspierany przez polską fundacje Emerging Futures Institute (EFI), zgromadził zespół badaczy z regionu, którego celem jest ujawnienie modus operandi rewizjonistycznych kampanii wpływu Kremla w sześciu krajach – Polsce, Słowacji, Węgrzech, Rumunii, Serbii i Ukrainie.

 

Więcej informacji:

Raport – BREAKING EUROPE