Pokojowa Nagroda Nobla dla Światowego Programu Żywnościowego

Pokojowa Nagroda Nobla, Światowy Program Żywnościowy (WFP)

Pokojowa Nagroda Nobla 2020 trafi do Światowego Programu Żywnościowego (WFP) [Twitter, @WFP]

Znamy już laureata pokojowego Nobla 2020. Decyzją Norweskiego Komitetu Noblowskiego prestiżową nagrodę otrzyma w tym roku Światowy Program Żywnościowy (WFP).

 

Komitet Noblowski przyznał nagrodę Światowemu Programowi Żywnościowemu (World Food Programme, WFP) za „wysiłki na rzecz walki z klęską głodu, wkład w poprawę warunków w dotkniętych konfliktami regionach oraz rolę w napędzaniu wysiłków na rzecz zapobiegania wykorzystywaniu głodu jako narzędzia prowadzenia wojen i konfliktów”.

Czym jest Światowy Program Żywnościowy?

Światowy Program Żywnościowy (World Food Programme, WFP) to agencja Organizacji Narodów Zjednoczonych powołana w 1961 r. dla zwalczania klęski głodu na świecie. Siedziba WFP znajduje się w Rzymie. Agencja, której obecnym dyrektorem wykonawczym jest Amerykanka Ertharin Cousin, posiada biura w ponad 80 krajach na świecie.

WFP działa przede wszystkim na terenach, gdzie ludzie nie są w stanie samodzielnie wytwarzać żywności lub nie mogą zapewnić jej sobie i swojej rodzinie, na przykład w sytuacjach kryzysowych, podczas wojen i katastrof naturalnych.

Działalność WFP opiera się na założeniu, że każdy człowiek ma stały dostęp do żywności potrzebnej do aktywnego i zdrowego trybu życia, zaś bez żywności niemożliwe jest zapewnienie trwałego pokoju, demokracji i rozwoju.

Oxfam: W czasie pandemii więcej ludzi umrze z głodu niż z powodu koronawirusa

Pandemia koronawirsa SARS-CoV-2 i wywołany przez nią kryzys gospodarczy nasiliły problem głodu w najbiedniejszych częściach świata. Humanitarna organizacja Oxfam alarmuje, że śmiercią głodową może umierać nawet 12 tys. osób dziennie.

Kto był faworytem do tegorocznej nagrody?

Decyzja o przyznaniu tegorocznej nagrody tej agencji ONZ jest niemałym zaskoczeniem. Nie była ona wymieniana jako potencjalny kandydat przez ekspertów. Bukmacherzy także nie przewidzieli takiego wyboru.

Najczęściej wymienianymi przez obserwatorów pretendentami do pokojowego Nobla w tym roku była m.in. Światowa Organizacja Zdrowia, a także Wysoki komisarz Narodów Zjednoczonych do spraw uchodźców. Wskazywano również na działaczkę klimatyczną Gretę Thunberg, premier Nowej Zelandii Jacindę Ardern oraz rosyjskiego opozycjonistę Aleksieja Nawalnego.

Eksperci zwracali także uwagę na organizacje zajmujące się prawami dziennikarzy, takie jak Komitet Ochrony Dziennikarzy (Committee to Protect Journalists, CPJ) czy Reporterów bez Granic (RSF).

Kilka dni przed ogłoszeniem laureata tradycyjnie swoją krótką listę faworytów przedstawił dyrektor Instytutu Badań nad Pokojem w Oslo (PRIO) Henrik Urdal. Wspomniał na niej m.in. o Komitet Ochrony Dziennikarzy, aktywistach takich jak Alaa Salah, Ilham Tohti, Hajer Sharief czy Ilwad Elman, a także o Nawalnym i jego Fundacji Walki z Korupcją (FBK).

WHO, Thunberg, a może Nawalny? Kto zdobędzie w tym roku pokojowego Nobla?

W kontekście tegorocznej nagrody wskazuje się także m.in. Reporterów bez Granic, ruch Black Lives Matter czy Jacindę Ardern.

Pokojowa Nagroda Nobla

Pokojowa Nagroda Nobla przyznawana jest od samego początku istnienia Nagrody Nobla, czyli od 1901 r. Laureatami zostają osoby, które w ocenie Norweskiego Komitetu Noblowskiego (organu przyznającego nagrodę) wykonali „najlepszą pracę na rzecz braterstwa między narodami, likwidacji lub redukcji stałych armii oraz za udział i promocję stowarzyszeń pokojowych”.

Pokojowa Nagroda Nobla jako jedyna ze wszystkich nagród Nobla przyznawana jest przez organizację norweską, a nie szwedzką. Pierwszymi laureatami byli założyciel Czerwonego Krzyża i inicjator Konwencji Genewskiej Szwajcar Jean Henri Dunant i Francuz Frédéric Passy.

Nagroda wręczana jest co roku 10 grudnia, w rocznicę śmierci Alfreda Nobla – w przeciwieństwie do pozostałych dziedzin nie w ramach bankietu noblowskiego w sztokholmskim ratuszu, a podczas osobnej uroczystości w Oslo, z udziałem norweskiej rodziny królewskiej. W tym roku ceremonia została jednak odwołana z powodu trwającej pandemii koronawirusa. Zastąpi ją skromna uroczystość w budynku Uniwersytetu w Oslo.