Parlament i Komisja Europejska razem na rzecz wolności mediów

źródło: Flickr [Jeff Eaton]

W czwartek (3 maja) Parlament Europejski zdecydowaną większością przyjął rezolucję o zwiększeniu roli Komisji Europejskiej w walce z ograniczeniem wolności mediów i pluralizmu w krajach Unii Europejskiej.

 

 

Dotychczasowe kompetencje Komisji Europejskiej w kwestii ochrony wolności mediów były dość ograniczone, ale w świetle ostatnich zdarzeń – zabójstw dziennikarzy Daphne Caruany Galizii na Malcie i Jana Kuciaka na Słowacji oraz osłabiającej się w ostatnim czasie wolności mediów w Europie – Parlament zdecydował o zmianach w tym kierunku.

Słowacja: Tysiące osób na wiecu ku pamięci zabitego reportera śledczego

Około 25 tys. osób przyszło w ostatni piątek (4 maja) w Bratysławie na demonstrację upamiętniającą zastrzelonego w lutym dziennikarza, który ujawniał przekręty finansowe biznesmenów i polityków, a w ostatnim czasie pisał o związkach polityków partii rządzącej z włoską mafią. Wiec …

Rezolucję zaprezentowała europosłanka Barbara Spinelli podczas posiedzenia plenarnego Komisji Wolności Obywatelskich 2 maja. Jak podkreśliła, ponad połowa przypadków naruszenia prawa wobec pracowników mediów w Europie jest popełniana przez urzędników państwowych.

Głosowanie zbiegło się ze Światowym Dniem Wolności Prasy i zostało poparte przez zdecydowaną większość – 488 posłów głosowało za, 43 przeciw, a 114 wstrzymało się.

Mechanizmy monitorowania

Członkowie Parlamentu Europejskiego chcą, by rządy krajów członkowskich stały na straży pluralizmu, niezależności i wolności mediów w imię budowania demokratycznego społeczeństwa. Rezolucja wzywa też Komisję do oceny wpływu swoich wniosków legislacyjnych na prawa człowieka oraz do przedstawienia projektu europejskiego mechanizmu na rzecz demokracji i podstawowych praw i wolności. Ponadto, Komisja ma zapobiegać wszelkim próbom ograniczenia wolności mediów i demokracji przez rządy krajowe.

Komisja Europejska ma też stworzyć budżet finansujący Centrum ds. Pluralizmu i Wolności Mediów oraz powołać mechanizm, który będzie corocznie oceniał stan wolności mediów w krajach członkowskich oraz tych kandydujących do UE. Natomiast wszelkie naruszenia praw i wolności mediów mają być dokładnie analizowane i kontrolowane przez Komisję.

Koncentracja własności mediów

Rezolucja zwraca również uwagę na dużą koncentrację kapitału na rynku mediów. Apeluje do państw członkowskich o wprowadzenie regulacji, które zapobiegałyby powstawaniu nadmiernej koncentracji własności mediów, gwarantowały obywatelom dobry i łatwy dostęp do informacji oraz przejrzystość i jawność na temat kapitału i własności mediów.

Problem koncentracji mediów wzrósł znacząco w Bułgarii, która w tym roku plasuje się na ostatnim miejscu w rankingu wolności mediów (World Press Freedom Index) ze wszystkich krajów członkowskich UE. Wg organizacji Reporterzy bez Granic głównym odpowiedzialnym za ten stan rzeczy jest Deylan Peevski – właściciel New Bulgarian Media Group, która wydaje sześć gazet i kontroluje niemalże 80 proc. bułgarskiej prasy.

Indeks wolności mediów 2018: Polska z najgorszym wynikiem w historii rankingu

Polska drugi rok z rzędu spada w corocznym rankingu wolności mediów, opracowanym przez organizację Reporterzy bez Granic (RSF – Reporters Without Borders). Znajduje się teraz na 58. miejscu – o cztery pozycje niżej niż w zeszłym roku. I o czterdzieści …

Organizacja podkreśla też, że do zaniku przejrzystości doprowadziły niektóre rządy krajowe, które finansują ze środków unijnych tylko poszczególne przedsiębiorstwa medialne. Mimo to, kwestia funduszy UE została pominięta w rezolucji Parlamentu Europejskiego.