Pandora Papers: Chilijski prezydent postawiony w stan oskarżenia. Straci urząd?

pandora-papers-chile-impeachment-pinera-ameryka-południowa-prawica-system-neoliberalny-ameryka-łacińska

Prezydent Chile Sebastian Pinera postawiony w stan oskarżenia przez izbę niższą parlamentu. [@sebastianpinera]

Urzędujący prezydent Chile Sebastian Piñera został oskarżony o wykorzystywanie swojej funkcji do realizacji biznesowych interesów. Informację ujawniono w ramach Pandora Papers – największego międzynarodowego śledztwa dziennikarskiego w historii.

 

 

W związku z zarzutami korupcyjnymi izba niższa chilijskiego parlamentu zatwierdziła w ubiegłym tygodniu proces impeachmentu prezydenta Sebastiana Piñery.

Chile: Naród pisze nową konstytucję

Świat powinien bacznie przyglądać się eksperymentowi realizowanemu w Chile.

Impeachment wobec prezydenta

Głosowanie nad postawieniem prezydenta w stan oskarżenia – impeachment, nastąpiło po wysiłkach członków opozycji.

Opowiadająca się za impeachmentem opozycja potrzebowała w Izbie Deputowanych 78 głosów do wniesienia oskarżenia i przeprowadzenia postępowania przed Senatem, który będzie działał jako ława przysięgłych.

Głosowanie miało miejsce niecałe dwa tygodnie przed wyborami powszechnymi (21 listopada), w których Chilijczycy wybiorą nowego prezydenta po dwóch kadencjach Piñery.

Prokurator generalny Chile zapowiedział w październiku, wszczęcie śledztwa w sprawie możliwych zarzutów korupcyjnych związanych z przekupstwem, a także naruszeń podatkowych związanych ze sprzedażą kopalni Dominga w 2010 r., która miała miejsce podczas pierwszej kadencji Piñery.

”Do tej pory chilijski prezydent nigdy nie był przesłuchiwany przez prokuraturę w związku z pełnioną przez niego funkcją publiczną. Ponadto od lat żaden chilijski prezydent nie zakończył przedwcześnie swojego mandatu. Ostatni raz miało to miejsce podczas wojskowego zamachu stanu przeciwko Salvadorowi Allende w 1973 r.”, zauważa latynoamerykanista z Uniwersytetu Warszawskiego dr Tomasz Rudowski.

Zbrodnie przeciwko ludzkości: Międzynarodowy Trybunał Karny zajmie się Wenezuelą

W trakcie antyrządowych protestów policja oraz wojsko zabiło ponad 100 osób, a ponad 1,4 tys. zostało rannych.

Powiązania chilijskiego prezydenta z Pandora Papers

Dziennikarskie śledztwo znane jako Pandora Papers dotyczy również obecnie urzędującego prezydenta Chile. Wątek prezydencki dotyczy sprzedaży za 152 mln dolarów kopalni Dominga – rozległego projektu dotyczącego wydobycia miedzi i żelaza.

Odbyło się to za pomocą firmy należącej do dzieci Piñery, które nabył biznesman, a prywatnie przyjaciel prezydenta Carlos Delano. Z dziennikarskiego śledztwa wynika, że część operacji została przeprowadzona na Brytyjskich Wyspach Dziewiczych.

Według dr Rudowskiegopublikacja Pandora Papers wywołała poważny kryzys polityczny w Chile, ze względu na bardzo niewyraźną linię podziału między biznesem a polityką prowadzoną przez Sebastiana Piñerę”, który należy do grona najbogatszych ludzi w kraju.

Prezydent zaprzeczył jakimkolwiek oskarżeniom, mówiąc, że sprzedaż została wcześniej zbadana i odrzucona przez sądy w 2017 r. Jednak po ujawnieniu rewelacji szybko oskarżono Piñerę o wykorzystywanie pozycji w kraju dla osobistych korzyści finansowych.

"Pandora Papers". Co to za śledztwo i kto je prowadzi?

„Pandora Papers” to największe międzynarodowe śledztwo dziennikarskie w historii. Zaangażowało się w nie 600 reporterów ze 117 krajów.

Finansowe przekręty politycznych elit, czyli Pandora Papers

Pandora Papers to kolejna odsłona dziennikarskiego śledztwa. Z kancelarii prawnych wyciekły skany dokumentów, arkusze kalkulacyjne i zdjęcia, które dokumentują, w jaki sposób politycy korzystają z rajów podatkowych.

Wyciek dotyczył spółek z 14 państw i terytoriów, w tym z Hong Kongu, Singapuru czy Cypru. Dokumenty zostały opublikowane przez Międzynarodowe Konsorcjum Dziennikarzy Śledczych (ICIJ).

Dzięki współpracy dziennikarzy i anonimowych pracowników kancelarii podatkowych, możliwe stało się drugie tak duże po Panama Papers sprzed kilku lat ujawnienie ukrywania przez elity biznesowo-polityczne nie do końca jasnych interesów w rajach podatkowych.

Afera Pandora Papers jest wielowątkowa i dotyczy: ukrywania majątku, unikania płacenia podatków czy nawet prania brudnych pieniędzy. Większość ze śledztw skupia się na tym, jak politycy ukrywają majątki dzięki skomplikowanej sieci powiązań między spółkami, które w rzeczywistości nie istnieją. Są to tzw. spółki widmo.

W ramach Pandora Papers upubliczniono informacje dotyczące niejasnych interesów premiera Czech Andreja Babiśa czy optymalizacjach podatkowych byłego premiera Wielkiej Brytanii Tony’ego Blaira.

W Pandora Papers przewija się około 330 nazwisk obecnych lub byłych polityków z 91 państw. Takie liczby pokazują, że mowa tu o zjawisku o bardzo dużej skali. Łącznie wyciekło około 12 mln dokumentów, które odpowiadają około 3 terabajtom pamięci.

Zawarte w nich informacje sięgają wiele lat wstecz – najstarsze dokumenty dotyczą operacji finansowych jeszcze z lat 70. XX w. W projekt zaangażowane było około 150 redakcji ze 117 państw na całym świecie.

Nikaragua: Dawny rewolucjonista Daniel Ortega po raz czwarty prezydentem. Opozycja mówi o farsie wyborczej

Społeczność międzynarodowa mówi o „farsie” wyborczej, a niezależne organizacje o masowym – pomimo oficjalnych danych – bojkocie głosowania przez Nikaraguańczyków.

Zmierzch podwójnej kadencji

Popularność Piñery osłabła w związku z pandemią koronawirusa i krytyką polityki jego rządu, który zbyt długo zwlekał z zapewnieniem pomocy ekonomiczną chilijskim rodzinom.

Protesty w całym kraju trwają od jesieni 2019 r. w związku ze wzrostem nierówności społecznych i wysokimi kosztami życia. Starcia z siłami bezpieczeństwa doprowadziły do ​​wielu zgonów i tysięcy aresztowań.

Również prawicowa koalicja Piñery poniosła katastrofalną porażkę w maju w wyborach do nowo utworzonego zgromadzenia konstytucyjnego. Koalicja rządząca zdobyła zaledwie 37 ze 155 mandatów w zgromadzeniu.

Dr Tomasz Rudowski przypuszcza „że choć w Senacie trudno będzie opozycji zdobyć niezbędne głosy do przyjęcia oskarżenia, bo potrzeba 29 głosów, czyli wszystkie głosy senatorów opozycji plus pięć od partii rządzącej to na pewno prezydent i jego blok polityczny straci zaufanie wśród opinii publicznej w swoich ostatnich miesiącach urzędowania”.

Kadencja Sebastiana Piñery kończy się w marcu 2022 r.