Niemcy: Rząd wypłaca rekompensaty osobom LGBT prześladowanym na mocy nazistowskiej ustawy

Rząd Niemiec wypłaca odszkodowania za dawne prześladowania osób homoseksualnych (Photo by daniel james on Unsplash)

Rząd Niemiec wypłaca odszkodowania za dawne prześladowania osób homoseksualnych (Photo by daniel james on Unsplash)

Władze III Rzeszy traktowały homoseksualizm jako przestępstwo i na mocy tzw. Paragrafu 175  skazywały osoby LGBT na więzienie lub obóz koncentracyjny. Przepis ten jednak wcale nie zniknął zaraz po II wojnie światowej, tylko obowiązywał niemal do końca lat 60. XX wieku.

 

W Republice Federalnej Niemiec homoseksualizm przestał być przestępstwem w 1969 r. Co tego typu przepisy karne istniały do końca XIX w., to jednak dopiero w czasie rządów Adolfa Hitlera bardzo je zaostrzono oraz surowo egzekwowano.

Kilkadziesiąt tysięcy osób skazanych na mocy Paragrafu-175

Szacuje się, że na mocy nazistowskiego Paragrafu-175 skazano co najmniej 50 tys. osób, głównie mężczyzn. Część z nich uwięzienia nie przeżyła. I choć po II wojnie przepisy te nie były aż tak ostro stosowane przez władze Niemiec Zachodnich, to Paragraf-175 został utrzymany przez 24 lata po upadku III Rzeszy.

W 2017 r. Bundestag przyjął ustawę, która anulowała wszystkie wyroku skazujące na mocy nazistowskiego przepisu i zezwoliła na wypłacenie przez władze rekompensat w wysokości 3 tys. euro plus 1 tys. euro za każdy rok za kratami, każdej skazanej z Paragrafu-175 osobie.

Dwa lata później niemieckie parlament program rekompensat rozszerzył także na osoby, które trafiły do aresztów śledczych, były poddawane dochodzeniom i przesłuchaniom, ale ostatecznie nie doszło do skazującego wyroku. Takie osoby mogą się ubiegać o 500 euro podstawy odszkodowania i 1,5 tys. za każdy rok w areszcie śledczym.

Rekompensaty otrzyma prawie 250 osób

Przez ostatnie dwa lata trwało rozpatrywanie wniosków z tej sprawie, które złożyło dotąd 317 osób. W przypadku 249 osób rekompensaty już przyznano – w łącznej kwocie 860 tys. euro – zaś 14 wniosków jest nadal rozpatrywanych, 18 odrzucono a 36 zostało wycofanych przez samych wnioskodawców. Pierwsze wypłaty już się zaczęły.

Oprócz 50 tys. osób skazanych z Paragrafu-175 w czasach III Rzeszy, po II wojnie światowej zapadło jeszcze 18,3 tys. kolejnych wyroków na mocy obowiązującego wciąż prawa.

Podobny, choć łagodniejszy przepis funkcjonował także w komunistycznej Niemieckiej Republice Demokratycznej. Ustawy Bundestagu objęły więc rekompensatami także obywateli dawnej NRD.

Kryminalizująca homoseksualizm ustawa w Niemczech Wschodnich obowiązywała tylko rok krócej od tej zachodnioniemieckiej i została zniesiona w 1968 r.