Litwa: W niedzielę kontrowersyjne referenda

Widok na centrum Wilna. / Zdjęcie pixabay.com

Litwa w niedziele idzie do urn. Mieszkańcy zagłosują w I turze wyborów prezydenckich. Jednak zdecydowanie większe emocje budzą dwa referenda. Stawką zmian w konstytucji jest umożliwienie posiadania podwójnego obywatelstwa oraz zmniejszenie liczby posłów w Parlamencie.

 

Litwa liczy 2,8 mln mieszkańców i posiada ponad 10 proc. grupę mieszkańców złożoną z obywateli. Litwini emigrowali głównie za chlebem. Liczba wyjazdów wzrosła po kryzysie finansowym z 2008 r. Litwa, podobnie jak inne państwa Wspólnoty Europejskiej zmaga się z kryzysem demograficznym. Największa grupa emigrantów mieszka i pracuje na Wyspach Brytyjskich.

Litwa jedynym krajem członkowskim UE bez kobiety w rządzie

Prezydent Litwy zatwierdziła nowego ministra środowiska. Stanowisko to obejmie doktor nauk weterynaryjnych Kęstutis Mažeika. Oznacza to, że w litewskim rządzie wciąż nie będzie ani jednej kobiety na stanowisku ministra.
 

Kandydaturę Kęstutisa Mažeiki na stanowisko ministra środowiska przedstawił premier Saulius Skvernelis. Prezydent Dalia Grybauskaitė tę …

Brexit a podwójne obywatelstwo

Przed brexitem brak podwójnego obywatelstwa nie był problemem. Jednak teraz, gdy Zjednoczonemu Królestwu bliżej do rozwodu z Brukselą, wiele osób obawia się, że tysiące obywateli może zrezygnować ze swoich litewskich paszportów, by przyjąć obywatelstwo brytyjskie.

Referendum dotyczy więc zmiany konstytucji, aby rodowici Litwini nie utracili obywatelstwa w przypadku nabycia paszportu innego kraju. Według litewskich mediów do głosowania i tak doszłoby w przyszłości, a brexit tylko przyśpieszył sprawę. Ostatnie badanie wskazują na przewagę zwolenników podwójnego obywatelstwa.

Obecne prawo dopuszcza w wyjątkowych przypadkach posiadania dwóch paszportów, w przypadku osób, które wyjechały lub zostały deportowane z kraju przed 1990 r. Do referendum dojdzie w czasie I rundy wyborów prezydenckich. Obecna prezydent Dalia Grybauskaitė nie będzie kandydowała z powodu wykorzystania limitu dwóch kadencji.

Litwini mieszkający za granicą mogą głosować od początku maja za pośrednictwem poczty. Ci, którzy mieszkają w kraju, biorą udział we wcześniejszym głosowaniu pod początku tygodnia do dzisiejszego wieczora.

Rosną światowe wydatki na zbrojenia. Europa zamierza wydawać więcej

Wydatki na zbrojenia na świecie są największe od 1988 r., a więc osiągnęły poziom z czasów zimnej wojny – wynika z raportu Sztokholmskiego Instytutu Badań nad Pokojem (SIPRI).
 

 

Według szacunków SIPRI ubiegłoroczne wydatki na zbrojenia osiągnęły 1822 mld dolarów – oznacza to …

Argumenty przeciwników

Aby referendum było ważne, 50 proc. uprawnionych musi zagłosować za zmianą w konstytucji. Przeciwnicy utrzymują, że głosowanie jest szkodliwe, ponieważ posiadanie podwójnego obywatelstwa może służyć np. do uniknięcia obowiązkowego poboru do wojska, a to szkodziłoby interesowi narodowemu. Innym problemem jest kwestia demografii. Populacja Litwy w 2019 r. zmaleje o kolejne 15 tys. osób. Na skutek migracji ubywa 5 tys. osób rocznie. Średnia liczba zgonów to 40 807 w roku, podczas gdy liczba urodzeń wynosi 30 302 rocznie.

Od 1980 r. gęstość zaludnienia uległa zmianie z 54,5 na 46,1 w 2017 r. Dlatego przeciwnicy głosowania podnoszą, że jest to temat zastępczy partii rządzącej, nie rozwiązujący rzeczywistych problemów z jakimi zmaga się obecnie kraj. Oponenci podwójnego obywatelstwa ostrzegają także, że powodzenie głosowania może doprowadzić do uzyskania przez Rosjan paszportu litewskiego.

Unia obniża emisje CO2. Liderzy UE apelują o bezemisyjną gospodarkę

Unia Europejska zredukowała emisję dwutlenku węgla do atmosfery w 2018 r., niemniej Polska wraz z kilkoma innymi krajami cały czas zwiększa emisję.
 

Z danych Eurostatu wynika, że państwa UE w 2018 r. zmniejszyły emisję CO2 o 2,5 proc. Jednak nie wszyscy …

Tani populizm

Niemałe emocje wywołuje także drugie referendum dotyczące ograniczenia liczby posłów w litewskim Sejmie. Inicjatorzy przekonują, że w związku ze zmniejszeniem się populacji kraju należy odpowiednio zmniejszyć liczbę parlamentarzystów, by zredukować wydatki budżetowe.

Opozycja jest przeciwna i oskarża rząd o tani populizm, o próbę mobilizowania elektoratu na niedzielne wybory prezydenckie. Jednak emocje polityków nie przekładają się na emocje wyborców. Potrzeba, by zagłosowało 1,2 mln osób – czyli ponad połowa uprawnionych. Tymczasem Wileński Instytut Analizy Politycznej (VPAI) zwraca uwagę, że dotychczasowe referenda kończyły się fiaskiem z wyjątkiem tego dotyczącego akcesji do UE z 2003 r.

Zwolennicy referendów, optujący za podwójnym obywatelstwem i za cięciami w Sejmie mobilizują się na wszystkie sposoby, także przez media społecznościowe. Jednak jest ich za mało, by przesądzić o wyniku głosowania. Według sondażu zleconego przez rząd niemal 65 proc. respondentów deklaruje zamiar wzięcia udziału w głosowaniu. Oznacza to, że niemal każdy z nich musiałby zagłosować za zmianami.

Białoruś blisko podpisania porozumienia z UE

Jak poinformował minister spraw zagranicznych Białorusi Uładzimir Makiej, Białoruś jest „gotowa do podpisania umów z UE”. Chodzi m.in. o dokumenty określające priorytety białorusko-unijnego partnerstwa do końca 2020 r. „Wszystko blokuje jeden kraj UE” – poskarżył się jednak Makiej.
 

UE i Białoruś …

Wybory prezydenckie

9 kandydatów stanie w szranki o fotel po ustępującej po 10 latach Dalii Grybauskaitė. Brak jednak zdecydowanego faworyta. Kandydatami cieszący się największym poparciem są ekonomista Gitanas Nauseda, posłanka Ingrida Szimonyte oraz premier Saulius Skvernelis. Przedwyborcze badania dają im od kolejno od 21 do 18 proc.

Litwa: Wielki skandal korupcyjny, zatrzymania sędziów i adwokatów

26 osób zostało zatrzymanych w ramach wielkiej akcji antykorupcyjnej. Wśród nich są wysocy rangą sędziowie i czołowi adwokaci. Litewski premier nazwał tę grupę „nietykalnymi”. Ich zatrzymanie jest największą akcją służb antykorupcyjnych w historii kraju.
 

Do zatrzymań oraz przeszukań mieszkań i biur …