Hiszpania: Sąd Najwyższy odsunął od władzy premiera Katalonii

Katalonia, Hiszpania, niepodległość, Quim Torra, demokracja, separatyści, Lluis llach, Carles Puigdemont, Barcelona

Premier Katalonii Quim Torra. / Foto via twitter [@QuimTorraiPla]

Sąd Najwyższy Hiszpanii odsunął od władzy premiera Quima Torrę za nieposłuszeństwo wobec prawa – odmowę wykonania nakazów państwowej komisji wyborczej (JEC). Opozycja domaga się wyborów w Katalonii. Hiszpański rząd ułaskawi skazanych wyrokiem sądu katalońskich niepodległościowców?

 

 

Hiszpański Sąd Najwyższy podtrzymał wcześniejszy wyrok Sądu Najwyższego Katalonii i zawiesił premiera Quima Torrę w pełnieniu wszelkich funkcji publicznych na półtora roku. Sprawa dotyczy zdjęcia symboli separatystycznych z obiektów publicznych w regionie przed wyborami do hiszpańskiego parlamentu z 28 kwietnia 2019 r.

Hiszpania: Jednogłośny werdykt SN

Poniedziałkowy werdykt SN został przyjęty jednomyślnie przez sędziów najwyższej instancji hiszpańskiego wymiaru sprawiedliwości. Orzeczenie ma skutek natychmiastowy, co oznacza, że Torra powinien niezwłocznie ustąpić z funkcji szefa katalońskiego rządu.

Sąd uznał, że premier wielokrotnie odmawiał wykonania poleceń komisji wyborczej, która w kwietniu ubiegłego roku nakazywała mu zdjąć z balkonu i fasady siedziby rządu katalońskiego w Barcelonie transparentu z żądaniem „uwolnienia więźniów politycznych” (Llibertat Presos Politics), czyli skazanych przywódców separatystów katalońskich, oraz katalońskich symboli niepodległościowych.

Stanowi to przestępstwo nieposłuszeństwa wobec prawa. Komisja wyborcza nakazała premierowi usunąć symbole polityczne z siedziby rządu, władzy publicznej, od której w kampanii wyborczej prawo wymaga neutralności. Torra jako funkcjonariusz publiczny tę zasadę złamał oraz wielokrotnie odmówił wykonania polecenia.

Hiszpania: Adiós Franco? W jaki sposób rząd chce usunąć dziedzictwo Francisco Franco?

Dyktatura Francisco Franco trwała od zakończenia hiszpańskiej wojny domowej (1936-1939) do jego śmierci w 1975 r.

Co zrobi premier Torra?

Poniedziałkowe orzeczenie SN kończy ścieżkę odwołań Torry. Wcześniej w sprawie zakazu sprawowania przez niego funkcji publicznych wypowiadały się bowiem sądy katalońskie oraz hiszpańska państwowa komisja wyborcza. Za każdym razem werdykty były niekorzystne dla katalońskiego polityka.

Premierowi rządu Katalonii pozostaje jeszcze możliwość odwołania do sądów europejskich. Nie wiadomo czy polityk zaakceptuje wyrok – dobrowolnie ustąpi z urzędu. Rządząca Katalonią koalicja ugrupowań niepodległościowych zapowiedziała organizację szeregu manifestacji w obronie premiera regionalnego rządu.

Podczas gdy lojalna wobec rządu centralnego w Madrycie opozycja, jak socjaliści (PSOE) nawołuje do organizacji nowych wyborów regionalnych, nacjonaliści powołają prawdopodobnie na nowego szefa lokalnego rządu obecnego wicepremiera Pere Aragonesa z Republikańskiej Lewicy Katalonii (ERC).

Hiszpania: Dwa oblicza króla. Kiedyś oszukał generała Franco. Teraz Juan Carlos stanie przed sądem za korupcję?

Symbol hiszpańskiej transformacji demokratycznej – Juan Carlos – stanie przed sądem za korupcję?

Co z katalońskimi nacjonalistami?

Tymczasem kilka dni temu koalicyjny rząd Hiszpanii Pedra Sáncheza zapowiedział, że być może ułaskawi kilkunastu przywódców katalońskich separatystów odbywających wyroki więzienia za nieposłuszeństwo wobec hiszpańskiej konstytucji. W ubiegłym tygodniu minister sprawiedliwości zapowiedział, że rząd rozpocznie procedurę ułaskawienia 12 katalońskich przywódców nacjonalistycznych.

Rok temu, gdy SN w Madrycie skazał ich na wyroki od dwóch do 13 lat więzienia za bunt przeciw konstytucji i jedności kraju, premier Sánchez wykluczał amnestię lub ułaskawienie. Teraz zmienił zdanie i mówi, że ułaskawienie jest możliwe.

Byłego wicepremiera Katalonii Oriola Junquerasa i 11 polityków niepodległościowych rok temu skazano za próbę oderwania Katalonii od Hiszpanii w drodze nielegalnego referendum oraz jednostronnego ogłoszenia niepodległości jesienią 2017 r. Główny winny i oskarżony, czyli ówczesny premier Katalonii Carles Puigdemont, oraz kilku jego ministrów uciekło za granicę, zanim wydano nakaz ich aresztowania. Puigdemont przebywa obecnie w Waterloo, a w 2019 r. zdobył mandat europosła.

Rząd w Madrycie zapowiedział jednocześnie, że zamierza zreformować artykuły kodeksu karnego, z których Katalończycy zostali skazani. Są to bunt oraz przewrót/spisek.

Sąd Najwyższy odrzucił zarzut buntu, który wymaga użycia przemocy i jest karany wyrokami od 15 do 25 lat więzienia, i skazał Katalończyków za spisek w celu dokonania przewrotu (oraz inne mniejsze przestępstwa, takie jak nadużycie władzy i malwersacja pieniędzy publicznych na nielegalny cel), za co grozi od 10 do 15 lat.

Hiszpania: Adiós Franco? W jaki sposób rząd chce usunąć dziedzictwo Francisco Franco?

Dyktatura Francisco Franco trwała od zakończenia hiszpańskiej wojny domowej (1936-1939) do jego śmierci w 1975 r.

Prawica przeciwna

Na razie nie wiadomo, jak ma wyglądać reforma kodeksu karnego, ale zapewne będzie to jego złagodzenie w przypadku obydwu przestępstw.

Na zapowiedź ułaskawienia separatystów wrogo zareagowała prawica, która twierdzi że w ten sposób rząd mniejszościowy Pedro Sancheza próbuje zdobyć poparcie partii nacjonalistycznych.

Przywódcy prawicowej Partii Ludowej oraz skrajnej prawicy Vox zapowiedzieli, że zrobią wszystko, by do ułaskawienia nie dopuścić. I że sprzeciwią się w parlamencie złagodzeniu kodeksu karnego za bunt i przewrót/spisek.