Szefowie MSZ Polski i Niemiec o praworządności i reparacjach

Szefowie MSZ Jacek Czaputowicz i Sigmar Gabriel w Berlinie, źródło: Tymon Markowski / MSZ

Szefowie MSZ Jacek Czaputowicz i Sigmar Gabriel w Berlinie, źródło: Tymon Markowski / MSZ

Szefowie MSZ Polski i Niemiec o praworządności i reparacjach – wczorajsze (17.01) rozmowy Jacka Czaputowicza i Sigmara Gabriela w Berlinie poświęcone były m.in. tym problemom. Ministrowie rozmawiali również o przyszłości UE i ożywieniu Trójkąta Weimarskiego.

 

Środowa wizyta w Niemczech była dopiero drugą wizytą zagraniczną nowego ministra spraw zagranicznych – z pierwszą pojechał do Bułgarii, która w tym półroczu sprawuje unijną prezydencję.

Pierwsza wizyta zagraniczna nowego szefa polskiego MSZ

Pierwsza wizyta zagraniczna nowego szefa polskiego MSZ – wczoraj (15 stycznia) w Bułgarii, która w tym półroczu sprawuje przewodnictwo w UE, Jacek Czaputowicz rozmawiał tam m.in o postępowaniu z art. 7., które Bruksela wszczęła wobec Polski w grudniu. Kwestia praworządności w naszym kraju będzie również tematem jutrzejszych spotkań szefa polskiego MSZ w Berlinie oraz w przyszłym tygodniu w Brukseli.

Czaputowicz: Procedura z art. 7  to raczej problem instytucji UE niż Polski

Zdaniem Jacka Czaputowicza procedura, którą wszczęła KE wobec Polski z art. 7 traktatu o UE, jest nie tyle problemem Polski, co problememem obciążającym instytucje europejskie.

“Przedstawiłem nasze stanowisko, wyraziłem gotowość, by nasi eksperci wyjaśnili jak my widzimy te problemy” – oświadczył szef polskiego MSZ. “Nie chcę dzisiaj więcej na ten temat mówić” – zastrzegł zapowiadając swoje niedzielne spotkanie z wiceszefem KE Fransem Timmermansem w tej sprawie, z którym wspólnie będą poszukiwać rozwiązania tego problemu.

Spotkanie Timmermans-Czaputowicz w najbliższą niedzielę

Spotkanie Timmermans-Czaputowicz w najbliższą niedzielę (21 stycznia) wieczorem – pierwszy wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej zaprosił nowego szefa polskiej dyplomacji do Brukseli na rozmowę, o którą wcześniej poprosił minister Jacek Czaputowicz.

Szef polskiej dyplomacji poinformował ponadto, że premier Mateusz Morawiecki pracuje nad białą księgą w której rząd ustosunkuje się do wszystkich kwestii przedstawionych we wniosku KE o uruchomienie wobec Polski art.7.

Szef polskiego MSZ: Powinien wkroczyć Trybunał Sprawiedliwości UE

Według ministra Czaputowicza KE ma ograniczone kompetencje “w zakresie dbania o standardy unijne” i dlatego też o tym czy w Polsce łamane są zasady praworządności powinien ocenić Trybunał Sprawiedliwości UE.

“Skoro KE ogłosiła zaskarżenie jednej z ustaw stanowiących istotę reformy sądownictwa w Polsce – dotyczącej ustroju sądów powszechnych – to być może dla Rady Europejskiej byłoby kłopotliwe zająć stanowisko wiążące dopóki nie zna orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości” – tłumaczył szef polskiej dyplomacji. “Problemem jest to, że być może wniosek Komisji do Rady jest przedwczesny i może stanowić pewien problem z podjęciem decyzji” – ocenił.

Gabriel: Są w UE  zasady i wartości nienegocjowalne

Szef niemieckiej dyplomacji przyznał, że między nim i polskim ministrem panuje zgoda co do tego, że praworządność jest podstawą funkcjonowania UE. “Obydwaj mieliśmy jasność w tym punkcie, że jest to rzeczą oczywistą, że w Europie mamy wartości praworządności i zasady, których nie można negocjować” – uznał Sigmar Gabriel.

Podkreślił, że niemieckie władze wspierają KE, ale są gotowe “spojrzeć dokładnie na argumenty”. “Jesteśmy na nie otwarci i jestem wdzięczny, że wyszła propozycja utworzenia białej księgi” – zapewnił szef niemieckiego MSZ. W jego ocenie problemy z uruchomieniem art. 7. wobec Polski uda się przezwyciężyć, bo stojąca przed wielkimi wyzwaniami UE jest zainteresowana jak najmniejsza liczbą wewnętrznych konfliktów.

Reparacje nie są problemem

W Berlinie poruszono także kwestię reparacji. “Na tym etapie reperacje nie są kwestią, która stanowi balast w stosunkach między rządami” – oświadczył Czaputowicz, ale podkreślił, że polskie władze chciałyby znaleźć rozwiązanie tej kwestii. “Uważamy, że powinny odbyć się dyskusje na poziomie ekspertów i przyjmuję propozycję ministra Gabriela, by eksperci dyskutowali na ten temat” – dodał minister.

Tymczasem w ocenie szefa niemieckiej dyplomacji “kwestia reparacji wojennych została uregulowana pod względem prawnym i zatwierdzona przez polski rząd na początku lat 90”. Odmiennego zdania są jednak politycy PiS. W zeszłym tygodniu poseł rządzącej partii Arkadiusz Mularczyk zamówił na ten temat ekspertyzę prawną.

“Wszelkie przesłanki wskazują na to, że Polska może i powinna domagać się reparacji od Niemiec, ale żeby uporządkować naszą wiedzę, stan prawny i stan faktyczny, poprosiłem Biuro Analiz Sejmowych o kompleksową opinię w tej sprawie” – powiedział Mularczyk w rozmowie z dziennikiem Polska The Times.

Polska wizja UE

W czasie wspólnej konferencji prasowej z Sigmarem Gabrielem w Berlinie minister Czaputowicz przedstawił także polską wizję UE. Jest w niej zarysowany podział między liberalnymi demokracjami, do których szef polskiego MSZ zaliczył m.in. Polskę i Niemcy, a demokracjami protekcjonistycznymi, których nazw minister jednak nie wymienił.

“Mówiąc w skrócie linia podziału w Europie, naszym zdaniem, przebiega między liberalnymi demokracjami – takimi jak Niemcy, Polska, Szwecja, Węgry – czyli państwami, które są za silną konkurencją, za wolnym handlem, za wzrostem konkurencyjności w UE i zwiększeniem pozycji Unii Europejskiej wobec świata zewnętrznego i innych potęg” – opisywał Czaputowicz.

“Z drugiej strony istnieje zagrożenie w UE ze strony tzw. demokracji protekcjonistycznych – państw, które dążą do ograniczenia czterech swobód będących podstawą UE, które powinny reformować swój system gospodarczy, i które – w pewnym sensie – stanowią pewien balast dla UE” – dodał szef polskiego MSZ.

Ożywienie Trójkąta Weimarskiego?

“Mamy wiele wspólnych spraw, problemów na agendzie europejskiej, światowej, powinniśmy koordynować działania między tymi głównymi państwami w Unii jakimi są Francja, Niemcy i Polska” – powiedział Czaputowicz wyrażając nadzieję na rychłe spotkanie w ramach Trójkąta Weimarskiego.

Pytany o kondycję Trójkąta minister stwierdził, że „blisko nam do stanowiska Niemiec w najważniejszych sprawach dotyczących wizji, roli UE”, natomiast mamy “nieco odmienne” stanowisko niż Francja. Zastrzegł przy tym jednak, że Warszawa jest otwarta na dialog z Paryżem.

Jacek Czaputowicz poinformował także, że w najbliższym czasie odbędzie się spotkanie Trójkąta Weimarskiego na szczeblu podsekretarzy stanu i wyraził nadzieję, że wkrótce dojdzie również do spotkania w także na najwyższym szczeblu. Dodał, że Polska zawsze opowiadała się za wzmocnieniem „tej tradycyjnej formy współpracy” między Niemcami, Francją i Polską. Zaznaczył jednak, że Trójkąt Weimarski nie jest właściwą instytucją do zajmowania się problematyką reformy sądownictwa w Polsce.