Szwecja: Największe zbrojenia w armii od II wojny światowej?

Szwecja, wojsko, armia, Finlandia, Rosja,

Peter Hultqvist (na zdj.) już na początku roku pozytywnie ocenił, wskazane mu przez komisję ds. obrony, propozycje zakładające znaczne zwiększenie potencjału obronnego państwa w odpowiedzi na ryzyko konfliktu./ Foto via flickr [U.S. Secretary of Defense]

Szwecja zwiększy swój budżet wojskowy nawet o 40 proc. do 2025 r., jeśli zostanie przyjęta ustawa zaproponowana przez mniejszościowy rząd socjaldemokratów i Zielonych. Biorąc pod uwagę, że jest on wspierany przez Partię Centrum i opozycyjnych liberałów, parlament najprawdopodobniej zagłosuje za przyjęciem propozycji.

 

 

Propozycja ministra obrony Petera Hultqvista z 15 października sygnalizuje ważny krok w polityce obronnej kraju. Choć wydatki na wojsko wzrosły od 2014 r., zwiększenie potencjału zbrojnego, które ma nastąpić w ciągu najbliższych pięciu lat, nie było tak duże od II wojny światowej.

Szwecja: Potrzeba zredefiniowania post-zimnowojennych założeń oraz planów

Peter Hultqvist już na początku roku pozytywnie ocenił, wskazane mu przez komisję ds. obrony, propozycje zakładające znaczne zwiększenie potencjału obronnego państwa w odpowiedzi na ryzyko konfliktu. Powiedział wówczas, że wymagane są przy tym zwiększone środki finansowe, przeznaczane na tamtejsze siły zbrojne.

Chodzi o zmiany pod względem ich liczebności oraz zaplecza, szczególnie w postaci rozwoju szeregu baz i obiektów wojskowych. Ministerialne poparcie, dla nakreślonych wcześniej kierunków przeobrażeń szwedzkich sił zbrojnych.

Szwecja zakłada przede wszystkim znaczne zwiększenie budżetu przeznaczanego na obronność, względem dotychczasowego poziomu wydatkowania środków finansowych w tym zakresie. Ma to być efekt drastycznej zmiany poziomu bezpieczeństwa w otoczeniu systemowym – w rejonie Morza Bałtyckiego.

Stąd – jak przekonuje szwedzki rząd – potrzeba planowego i systematyczne zredefiniowania post-zimnowojennych założeń oraz planów. W tym, zmiany postrzegania sił zbrojnych we współczesnym świecie. Do niedawna nie przywiązywano bowiem większej wagi do wymogu dysponowania siłami zbrojnymi, które koncentrowały się na obronie terytorium, a raczej dostosowywano armię do działań ekspedycyjnych.

Holender szefem Komitetu Wojskowego NATO. Kontrkandydatem był Polak

Na stanowisko kandydował generał Rajmund Andrzejczak.

Co zakładają propozycje?

Zgodnie z propozycją rządu, liczebność armii wzrośnie o 30 tys. do około 90 tys. żołnierzy. Ponadto propozycja ministra obrony przewiduje modernizację korwety floty marynarki wojennej, a także zakup piątego okrętu podwodnego dla kraju.

Za zmianą polityki kryje się zagrożenie ze strony Rosji. Aneksja Półwyspu Krymskiego i zwiększona aktywność Moskwy w rejonie Morza Bałtyckiego.

W latach, które nastąpiły po upadku Muru Berlińskiego, Szwecja ograniczała swoje zdolności wojskowe i w 2010 roku zakończyła obowiązkową służbę wojskową, choć przywrócono ją w 2017 r. Wydatki na obronność Szwecji stanowią obecnie 1,1 proc. PKB.

W Szwecji mówi się o nowym pułku amfibijnym w Goteborgu, a także nowych jednostkach sił zbrojnych rozlokowanych w Arvidsjaur oraz Uppsali. Ma także nastąpić poprawa obrony w przypadku Gotlandii (większe nasycenie systemami obrony przeciwlotniczej i artylerią) oraz samego rejonu stołecznego. A już w przyszłym roku sąsiednia Finlandia zdecyduje czy kupi szwedzkie myśliwce Saab Gripen.

Pułkowniczki i majorki w niemieckiej armii. Bundeswehra wprowadza żeńskie formy stopni wojskowych

Ze zmiany nie są zadowolone same kobiety służące w wojsku, które uważają, że nowe formy tylko przeszkodzą integracji płci żeńskiej w armii.

Współpraca nordycka

Na zmianę w szwedzkiej polityce wojskowej wskazuje także zacieśnianie współpracy regionalnej. Ministrowie obrony FinlandiiSzwecji i Norwegii spotkali się w środę (23 września) w miejscowości Lemmijoki w północnej Norwegii, aby omówić „nordycką współpracę obronną i kwestie związane z bezpieczeństwem regionalnym”.

Wybór miejsca spotkania był – jak podkreślały media – nieprzypadkowy. Lemmijoki położone jest na wybrzeżu Oceanu Arktycznego. Sygnalizuje to zaniepokojenie rosnącym strategicznym znaczeniem obszaru Arktyki i coraz większą obecnością nie tylko Rosji, ale także Chin w tym regionie. Spotkanie było kolejnym krokiem w kierunku bliższej współpracy między pozostającymi poza NATO Finlandią i Szwecją, a będącą członkiem Sojuszu Norwegią.

Współpraca w dziedzinie obronności w regionie ma już ugruntowaną pozycję w ramach Nordyckiej Współpracy Obronnej (NORDEFCO), która została utworzona w 2020 r. W celu wzmocnienia krajowych zdolności obronnych oraz zbadania i ułatwienia synergii i wspólnych rozwiązań między DaniąFinlandiąIslandiąNorwegią i Szwecją.

Norwegia buduje bardziej niezależny system obronny, ponieważ stoi w obliczu potencjalnych zagrożeń na północy – Arktyka, tymczasem NATO wydaje się bardziej skupiać na regionie śródziemnomorskim – Libia.

Serbia pod presją UE? Belgrad zmienia decyzję ws. ćwiczeń wojskowych na Białorusi

Serbia nie weźmie udziału w białoruskich manewrach przy polskiej granicy.

Szwecja zacieśnia współpracę z Finlandią

Tymczasem już kilkanaście dni temu szwedzki parlament (Riksdag) ostatecznie zgodził się na propozycje rządowe względem nowych uregulowań prawnych w zakresie współpracy wojskowej z Finlandią.

Władze Szwecji mają teraz zyskać większą elastyczność w zakresie reagowania na sytuacje kryzysowe, w tym niejako w pierwszej kolejności na możliwość naruszenia terytoriów obu państw. Szwecja i Finlandia pracują obecnie nad jeszcze sprawniejszym systemem współpracy wojskowej oraz obronnej w kontekście nowych wyzwań dla bezpieczeństwa w regionie.

Szwedzki rząd otrzymał większe uprawnienia w zakresie udzielania pomocy wojskowej Finlandii i przygotowywania pogłębionej współpracy operacyjnej pomiędzy strukturami obu państw.

Szwedzka odpowiedź zbrojna na uderzenie wymierzone w terytorium Finlandii, nadal będzie wymagała zgody Riksdagu, jeśli chodzi o uruchomienie potencjału obronnego państwa, ponieważ wiązałoby się to z potrzebą wprowadzenia przepisów odnoszących się do stanu wojennego.

Jednakże, dwa skandynawskie państwa mają usprawnić system przeciwdziałania wszelkim naruszeniom terytoriów. Przemawia za tym właśnie „zmieniające się środowisko bezpieczeństwa w regionie”.

Jak podkreślał w toku debaty o nowych przepisach, szwedzki minister obrony Peter Hultqvist, pogłębiona współpraca wojskowa Szwecji i Finlandii, jest osadzona na wspólnych interesach, sferze wyznawanych wartości oraz podobnych priorytetach w polityce.