Pompeo w Chorwacji: Skłoni Zagrzeb do zakupu samolotów F-16 kosztem współpracy z Chinami?

Chorwacja, NATO, Turcja, Pompeo, Chiny, Plenkovic

Sekretarz stanu USA Mike Pompeo przebywał z wizytą w Chorwacji w ramach podróży po wybranych krajach europejskich. / Foto via [@SecPompeo]

Sekretarz stanu USA Mike Pompeo przebywał z wizytą w Chorwacji w ramach podróży po wybranych krajach europejskich. W piątek amerykański dyplomata zawitał do Dubrownika. Tego dnia Komisja Spraw zagranicznych Izby Reprezentantów USA przyjęła rezolucję poparcia dla Trójmorza.

 

 

Wizyta Pompeo następuje w nieprzypadkowym czasie. Chorwackie ministerstwo obrony poinformowało w połowie września o wpłynięciu czterech ofert dotyczących 12 myśliwców dla sił powietrznych tego kraju. Dotyczą one fabrycznie nowych maszyn z USA i Szwecji oraz używanych samolotów z Francji i Izraela.

Wizyta Pompeo wywieraniem presji?

Decyzja dotycząca wyboru nowych maszyn, które zastąpią wysłużone MiGi-21, ma zapaść nie później niż 12 grudnia bieżącego roku. To kolejne podejście do tego zakupu, wcześniej storpedowanego przez USA.

Na tle wyboru dostawcy maszyn bojowych dla Chorwacji dochodzi do napięć między rządem premiera Andreja Plenkovicia (konserwatywna Chorwacka Wspólnota Demokratyczna; HDZ), a prezydentem Zoranem Milanoviciem wywodzącym się z Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji (SDP).

„Sekretarz Pompeo Przylatuje teraz, kiedy oferty zostały praktycznie otwarte. Moim zdaniem nikt nie powinien z nami w ten sposób o tym rozmawiać. To wywieranie presji”, powiedział prezydent Chorwacji o wizycie sekretarza stanu USA Mike’a Pompeo w Chorwacji (2 października).

USA ostrzegają Włochy przed wykorzystywaniem przez Pekin

Mike Pompeo ostrzegł Rzym przed współpracą gospodarczą z Chinami, która zdaniem USA przyczyni się do zwiększania wpływów ChRL w Europie.

Prezydent Chorwacji popiera zakup amerykańskich myśliwców?

Słowa prezydenta mogą zaskakiwać, ponieważ powiedział on we wrześniu, że „amerykańskie maszyny powinny być „pierwszym wyborem” Chorwacji. Skrytykował go za to minister obrony Mario Banozic, który stwierdził, że to rodzaj nieuczciwego lobbingu, bez poparcia w faktach gdyż „żaden członek kancelarii prezydenta nie jest członkiem niezależnej komisji oceniającej oferty”.

Pompeo, który odwiedził już Grecję, Włochy i Watykan w ramach swojej podróży po Europie, zatrzymał się wprawdzie w Dubrowniku, ale w agendzie jego spotkań zabrakło rozmów z prezydentem Chorwacji.

Sekretarz stanu USA spotkał się jednak z premierem Plenkoviciem i ministrem spraw zagranicznych Gordanem GrlićRadmanem. Politycy omówili m.in. kwestie dotyczące konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz kontynuowali rozmowy na temat włączenia Chorwacji do amerykańskiego programu bezwizowego (VWP). Obywatele Chorwacji, Bułgarii, Cypru i Rumunii są nadal jedynymi z państw UE, którzy potrzebują wiz, aby wjechać do USA.

Donald Trump zakażony koronawirusem. Zagrożona organizacja przedwyborczych debat?

Ujawniono już, że w Białym Domu jest przynajmniej kilka kolejnych zakażeń, ale nie podano jeszcze do wiadomości publicznej jak duża jest skala problemu.

Nie zabrakło rozmów o Chinach

„Jestem pewien, że chorwacki rząd podejmie dobrą decyzję”, powiedział Pompeo na konferencji prasowej przed powrotem do kraju. Zagrzeb rozważał wcześniej zakup w Izraelu używanych amerykańskich myśliwców F-16, ale plany upadły z powodu sprzeciwu Waszyngtonu.

W agendzie rozmów z premierem Chorwacji nie zabrakło także temat terminalu LNG na wyspie Krk oraz planów Chorwacji dotyczących rozbudowy sieci 5G. USA od dawna naciskają na sojuszników, aby wyłączyć z budowy sieci 5G firmy z Chin. Kilka dni temu Pompeo ostrzegał włoskie władze przed wykorzystywaniem przez Pekin.

Chorwacja jest jednym z członków inicjatywy  1+16 – współpracy między Pekinem a krajami Europy Środkowej Południowej i Wschodniej, której ostatni szczyt odbył się w zeszłym roku w Dubrowniku.

"NYT": Donald Trump niemal nie płaci podatków

Amerykański prezydent zaprzecza i nazywa wszystko „fake newsem”.

Kongres USA wspiera Trójmorze

Tymczasem Komisja Spraw Zagranicznych Izby Reprezentantów USA przyjęła w piątek rezolucję poparcia dla Trójmorza.

Jak pisze PAP, Marcy Kaptur, która wspólnie z Adamem Kinzingerem wnioskowała o takie poparcie, wyraziła zadowolenie, że Komisja podjęła decyzję przed zbliżającym się szczytem państw Trójmorza w Tallinie w Estonii.

Według niej ma to wzmocnić dążenia krajów Europy Wschodniej i Środkowej do poprawy bezpieczeństwa energetycznego i cyfrowego wobec rosnącego zagrożenia ze strony Rosji i Chin. Wyraziła jednocześnie nadzieję na szybkie przyjęcie rezolucji przez Izbę Reprezentantów.

Trójmorze to inicjatywa gospodarczo-polityczna skupiająca 12 państw Unii Europejskiej położonych w pobliżu mórz Bałtyckiego, Czarnego i Adriatyckiego. W skład grupy wchodzą: Austria, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Polska, Rumunia, Słowacja, Słowenia i Węgry.

Najbliższy szczyt krajów Trójmorza ma odbyć się w stolicy Estonii, Tallinie 19 i 20 października.