MAEA porozumiała się z Iranem. Teheran pozwoli na monitoring ośrodków nuklearnych

Rafael Grossi, MAEA

Dyrektor generalny MAEA Rafael Grossi na konferencji po powrocie z wizyty w Iranie, 13 września 2021. / Zdjęcie: Flickr, CC BY 2.0 [IAEA Imagebank]

Iran zgodził się na monitorowanie przez inspektorów Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej swoich ośrodków nuklearnych, co powinno usprawnić negocjacje ws. podtrzymania umowy JCPoA. Teheran odwiedził w niedzielę dyrektor generalny MAEA Rafael Grossi.

 

Teheran wyraził w niedzielę (12 września) zgodę na dopuszczenie międzynarodowym inspektorów do irańskich ośrodków nuklearnych w celu monitorowania programu nuklearnego tego kraju. Tego dnia z szefem Irańskiej Agencji Energii Atomowej (AEOI) Mohammadem Eslamim w stolicy Iranu rozmawiał dyrektor generalny Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej Rafael Grossi.

UE optymistyczna w kwestii ożywienia porozumienia nuklearnego z Iranem

Negocjacje w Wiedniu, dotyczące powrotu sygnatariuszy do porozumienia, mogą zostać wznowione już we wrześniu.

MAEA może kontynuować monitoring ośrodków atomowych

„Z satysfakcją przekazuję, że udało nam się osiągnąć bardzo konstruktywny rezultat (rozmów – przyp. red.), który umożliwi Agencji kontynuację działań w terenie”, powiedział Grossi po powrocie do Wiednia, gdzie mieści się siedziba MAEA. Dodał, że „kluczowe” jest dla niego, aby „dać MAEA i całemu światu gwarancję, że wszystko jest w porządku”.

„Rozmowy były konstruktywne i będziemy je kontynuować”, potwierdził Eslami. Poinformował, że Iran zezwolił MAEA na serwisowanie kamer monitorujących ośrodki atomowe, czyli kart pamięci i wymianę ich, a także instalację nowych urządzeń.

„Karty pamięci będą zapieczętowane i przechowywane w Iranie”, powiedział, wyjaśniając, że „to zwykła, rutynowa procedura w systemie monitorowania Agencji”. We wspólnym oświadczeniu MAEA i Teheranu nie podano szczegółów ustaleń. Wspomniano jedynie, że sposób ich wdrożenia i okres ich obowiązywania „zostały uzgodnione przez strony”.

Iran: Monitoring programu nuklearnego. Teheran odmawia współpracy

Umowa w tej sprawie wygasła przed dwoma dniami. Iran twierdzi, że nie ma obowiązku dostarczać Agencji takiej odpowiedzi, czy chce ją przedłużać.

Iran chce kontynuacji negocjacji ws. umowy JCPoA

Porozumienie z Międzynarodową Agencją Energii Atomowej może pozwolić Iranowi „kupić czas” w rozmowach w sprawie „ożywienia” umowy nuklearnej JCPoA z 2015 r. z pozostałymi sygnatariuszami tegoż porozumienia, którzy wskazywali ostatnio na bezsens negocjacji w obliczu niechęci Teheranu do współpracy.

Eslami zapowiedział, że irańska delegacja weźmie udział w odbywającym się w tym tygodniu kolejnym spotkaniu Rady Gubernatorów MAEA. Zapewnił też, że Iran chce kontynuować negocjacje w kwestii utrzymania porozumienia w mocy.

Umowa JCPoA (Joint Comprehensive Plan of Action) została podpisana w lipcu 2015 r. w Wiedniu przez Iran, stałych członkami Rady Bezpieczeństwa ONZ (USA, Rosję, Chiny, Francję i Wielką Brytanię) i Niemcy pod egidą Unii Europejskiej. W ramach porozumienia państwa te zgodziły się na stopniowe znoszenia sankcji wobec Iranu w zamian za poważne ograniczenie przez Teheran działalności nuklearnej.

Iran: Nowy prezydent zapowiada działania na rzecz zniesienia amerykańskich sankcji

Ebrahim Raisi objął funkcję prezydenta Iranu. Konserwatywny duchowny, który jest jednym z najbliższych współpracowników irańskiego Najwyższego Przywódcy zapowiedział, że jego rząd podejmie kroki w celu zniesienia sankcji nałożonych na kraj przez USA.

 

60-letni Ebrahim Raisi wygrał czerwcowe wybory prezydenckie w Iranie …

MAEA z ograniczonymi możliwościami monitorowania w Iranie

W wydanym w ubiegłym tygodniu kwartalnym poufnym raporcie MAEA przekazała państwom członkowskim, że możliwości Agencji monitorowania i oceny działalności nuklearnej Iranu „znacząco zmniejszyły się” od lutego, gdy Teheran odmówił inspektorom dostępu do sprzętu monitorującego. W ramach lutowej umowy MAEA z Iranem Agencja zmuszona była zgodzić się na poważne ograniczenie monitoringu.

Według MAEA niektóre sprzęty monitorujące wymagają serwisowania przynajmniej co trzy miesiące. Agencja otrzymała w tym miesiącu dostęp do dwóch kamer zamontowanych w jednym ośrodku, ale jedna była całkowicie zniszczona, a druga poważnie uszkodzona, informuje amerykańska edycja Politico, powołując się na informacje MAEA.