Spotkanie Biden-Zełenski: USA oferują Ukrainie ponad 100 mln dolarów pomocy

Ukraina, USA, Wołodymyr Zełenski, Joe Biden

Prezydenci Ukrainy i USA Wołodymyr Zełenski i Joe Biden podczas spotkania w Białym Domu / Zdjęcie: Twitter, President Biden [@POTUS]

Joe Biden przyjął wczoraj (1 września) w Białym Domu swojego ukraińskiego odpowiednika Wołodymyra Zełenskiego. Prezydent USA zadeklarował wsparcie dla Ukrainy w obliczu konfliktu z Moskwą i pomoc finansową dla ukraińskich sił zbrojnych.

 

Dla Joego Bidena środowe spotkanie było pierwszą okazją do rozmowy twarzą w twarz z ukraińskim przywódcą od czasów objęcia stanowiska prezydenta USA, zaś dla Wołodymyra Zełenskiego była to pierwsza wizyta w Białym Domu.

Zełenski już od kilku miesięcy domagał się spotkania z Bidenem. Ukraińskiemu prezydentowi zależało, by doszło do niego jeszcze przed czerwcowym szczytem USA – Rosja w Genewie, na co jednak amerykańska administracja nie przystała. Spotkanie miało pierwotnie odbyć się w poniedziałek (30 sierpnia), ale dwukrotnie je przekładano z uwagi na przypadające na ostatnie dni sierpnia oficjalne zakończenie misji USA w Afganistanie oraz huragan Ida.

"Ukraina to kraj, który państwowości musiał uczyć się od zera" [WYWIAD]

„Władimir Putin mówi o wspólnej spuściźnie Rosjan i Ukraińców, ale proces powszechnego budzenia się ukraińskiej świadomości narodowej uszedł jego uwadze”, mówi Krzysztof Nieczypor z OSW w wywiadzie z okazji 30-lecia niepodległości Ukrainy.

Waszyngton deklaruje wsparcie dla Ukrainy

„Ukrainę i USA łączą wspólne wartości. Stany Zjednoczone pozostają silnie zaangażowane w utrzymanie suwerenności i integralności terytorialnej Ukrainy w świetle rosyjskiej agresji, a także we wspieranie euroatlantyckich aspiracji Ukrainy”, powiedział Biden na początku rozmowy ze swoim ukraińskim odpowiednikiem.

Amerykański prezydent wyraził wsparcie dla Zełenskiego w procesie wdrażania przez Ukrainę kluczowych dla funkcjonowania państwa reform, przede wszystkim w walce z korupcją. „Będziemy dziś rozmawiać o tym, w jaki sposób USA mogą nadal wspierać Ukrainę w demokratycznych reformach”, zapowiedział przed spotkaniem.

Odnosząc się do kryzysu politycznego w Afganistanie, Wołodymyr Zełenski podziękował Joemu Bidenowi, że „w trudnym czasie dla świata i dla Stanów Zjednoczonych (…) mimo wszystko znalazł czas” na jego przyjęcie. Jego zdaniem taki gest „świadczy o tym, że rzeczywiście jesteśmy (Ukraina i USA – red.) strategicznymi partnerami”.

Start Platformy Krymskiej – czy Ukraina przypomni światu o Krymie?

Inicjatywa ma umocnić międzynarodową odpowiedź na trwającą od 7 lat okupację Krymu.

60 mln pomocy finansowej dla ukraińskiej armii

Biden obiecał Kijowowi pomoc finansową w kwocie 60 mln dol. na cele związane z obronnością oraz 45 mln dol. pomocy humanitarnej, przekazała agencja Reutera. Zawiadamiając Kongres o chęci udzielenia takiego wsparcia, amerykańska administracja zaznaczyła, że jest ono konieczne „w obliczu zwiększenia aktywności Rosji na granicy z Ukrainą”, a także naruszania zawieszenia broni w Donbasie i innych prowokacji ze strony Moskwy i separatystów.

Dziękując za pomoc, Zełenski przekazał wyrazy współczucia z powodu wszystkich amerykańskich żołnierzy, którzy zginęli podczas misji w Afganistanie. „My rozumiemy, co to znaczy. Wojna na wschodzie naszego kraju trwa już ósmy rok i tracimy naszych najlepszych żołnierzy”, zwrócił uwagę. W wyniku konfliktu na Ukrainie zginęło już 15 tys. osób.

Ukraiński prezydent zapowiadał, że w rozmowie z Bidenem poruszy sprawę zaangażowania Waszyngtonu w uregulowanie konfliktu w Donbasie i uwolnienia Ukraińców, przetrzymywanych na okupowanych przez Rosję terytoriach i w samej Rosji. Zełenski miał przekazać stronie amerykańskiej ich listę. „To około 450 osób. Jaką rolę mogą odegrać Stany, jaką pomoc mogą okazać w tej kwestii?”, pytał.

Rosja straszy Kijów: USA zostawiły Afganistan, pozostawią i Ukrainę

„Czy odsunięty od władzy afgański rząd uratował fakt, że Afganistan miał status kluczowego sojusznika USA spoza NATO?”, pyta sekretarz rosyjskiej Rady Bezpieczeństwa Nikołaj Patruszew.

Kluczowe tematy dla Kijowa: Nord Stream 2, członkostwo w NATO

Przywódcy mieli rozmawiać również o inicjatywie Nord Stream 2, która to kwestia jest szczególnie istotna dla Ukrainy. Kijów obawia się, że wynegocjowana w lipcu umowa między Niemcami a USA nie zapobiegnie wykorzystywaniu przez Rosję gazociągu jako politycznej broni przeciwko Ukrainie.

O potrzebie omówienia ukraińskich obaw związanych Nord Stream 2 wspomniał przed spotkaniem Zełenski. Dodał, że chciałby usłyszeć od Bidena, jak prezydent USA ocenia szanse Ukrainy na przystąpienie do NATO i podał przybliżone, realne ramy czasowe, w jakich kraj mógłby liczyć na akcesję do Sojuszu Północnoatlantyckiego.

W czerwcu Wołodymyr Zełenski mówił dziennikarzom, że oczekuje od Waszyngtonu jasnej deklaracji – „tak” albo „nie” – jeśli chodzi o przyznanie Ukrainie tzw. Planu Działań na rzecz Członkostwa (Membership Action Plan) w NATO.

Zarówno USA, jak i kwatera główna Sojuszu unikają w tym aspekcie konkretnych dat, argumentując, że aby Ukraina mogła zostać przyjęta do NATO, musi najpierw wdrożyć reformy – zarówno w obszarze obronności, czyli podnieść swój potencjał bojowy, jak i na polu praworządności.

Ukraina w NATO? "Obecnie nie ma na to szans" [WYWIAD]

„Jednym z efektów szczytu Biden – Putin jest faktyczny koniec dyplomatycznej kwarantanny, jaką objęta była Rosja od aneksji Krymu i wojny w Donbasie”, mówi Szymon Ananicz z Fundacji im. Stefana Batorego.

Ukraiński prezydent w centrum amerykańskiej afery

Choć Zełenski odwiedził Biały Dom po raz pierwszy w swojej trwającej już prawie dwa i pół roku kadencji, to już w pierwszych miesiącach prezydentury zdążył znaleźć się w centrum amerykańskiej debaty politycznej. Mimowolnie stał się on bohaterem sprawy, która doprowadziła do pierwszej próby impeachmentu poprzedniego amerykańskiego prezydenta, Donalda Trumpa. Co więcej, sprawa ta dotyczyła także Bidena.

Latem 2019 r. w rozmowie telefonicznej Trump miał obiecać Zełenskiemu odblokowanie 391 mln dol. pomocy militarnej i gospodarczej dla Ukrainy w zamian za wszczęcie antykorupcyjnego śledztwa ws. Huntera Bidena, syna ówczesnego prawdopodobnego rywala Trumpa w wyborach prezydenckich, który w latach 2014–2019 zasiadał w radzie nadzorczej ukraińskiej spółki gazowej Burisma.

Według Trumpa Biden w 2016 r. jako wiceprezydent USA miał naciskać na poprzednika Zełenskiego, Petra Poroszenkę, by ten wykorzystał swoje konstytucyjne uprawnienia i usunął z urzędu prokuratora generalnego Wiktora Szokina w celu zamknięcia antykorupcyjnego śledztwa ws. Burismy.