Azja Centralna: Koniec walk na granicy Tadżykistanu i Kirgistanu

Jedno z przejść granicznych między Kirgistanem a Tadżykistanem, źródło: Wikipedia, fot. Nataev (CC BY-SA 3.0)

Jedno z przejść granicznych między Kirgistanem a Tadżykistanem, źródło: Wikipedia, fot. Nataev (CC BY-SA 3.0)

Zawarty między Kirgistanem a Tadżykistanem rozejm jest przestrzegany. Oba kraje wycofały znad wzajemnej granicy dodatkowe oddziały zbrojne. Bilans kilkudniowych starć to ponad 50 zabitych i ponad 200 rannych.

 

Granica pomiędzy Tadżykistanem a Kirgistanem (a także sąsiadującym z nimi Uzbekistanem) jest bardzo skomplikowana. Wiele jej odcinków to przedmiot sporu, bo często nie przebiegają one wzdłuż naturalnych linii oddzielających krainy geograficzne, takich jak łańcuchy górskie czy rzeki, ale na przykład wzdłuż drogi o międzypaństwowym statusie.

Ponadto środkowoazjatyckie grupy etniczne nie mieszkają zwarcie na określonych terytoriach, tylko między sobą. W rejonie nadgranicznym dużo jest więc mniejszych lub większych enklaw. To powoduje, że do różnego rodzaju incydentów dochodzi tam regularnie.

Kirgistan: Koniec z eksperymentem. Więcej władzy dla prezydenta

Wynik referendum oznacza m.in., że prezydenci kraju będą mogli ubiegać się o reelekcję, co do tej pory nie było możliwe.

Spór o źródła wody

W ostatnią środę (28 kwietnia) sytuacja jednak mocno wymknęła się spod kontroli. Mieszkańcy kilku wsi z rejonu nadgranicznego pokłócili się po dostęp do źródeł wody pitnej, której w tej okolicy bardzo brakuje.

Walka na pięści i kamienie zaostrzyła się, gdy ktoś wyjął broń palną i zaczął z niej strzelać. Do akcji ruszyły więc pilnujące granicy zarówno oddziały kirgiskie i tadżyckie. Obie strony ściągnęły także na miejsc posiłki, w tym transportery opancerzone.

Jednocześnie między stolicą Tadżykistanu – Duszanbe i Kirgistanu – Biszkekiem uruchomiono gorącą linię i usiłowani uspokoić sytuację. Ostatecznie w czwartek (29 kwietnia) podpisano porozumienie o wstrzymaniu walk.

Ale napięcie było tak duże, że starcia i incydenty trwały aż do soboty (1 maja), więc spotkać musieli się szefowie Komitetów Bezpieczeństwa Narodowego obu krajów. Ostatecznie walki całkowicie ustały dopiero wczoraj (2 maja).

Bruksela chce nowej unijnej strategii wobec Azji Centralnej

Unia Europejska ogłosi swoją strategię dla Azji Centralnej na początku 2019 r. W ostatni piątek (23 listopada) doszło w Brukseli do spotkania przygotowawczego między UE a ministrami spraw zagranicznych Kazachstanu, Kirgistanu, Tadżykistanu, Turkmenistanu i Uzbekistanu.
 

Wszystkie pięć krajów Azji Centralnej to …

Bilans walk poważny

Bilans kilkudniowych walk jest poważny. Strona kirgiska poinformowała o śmierci 34 swoich obywateli. Ponad 120 osób miało zaś odnieść obrażenia. Z przygranicznych wsi ewakuowano zaś 30 tys. osób. Zniszczeniu uległo także co najmniej 30 domów. Spłonął również posterunek kirgiskiej straży granicznej.

Strona tadżycka potwierdziła tylko dwie osoby ranne po swojej stronie, ale niezależne Radio Swaboda, powołując się na swoje źródła podała, że zginęło co najmniej kilkunastu Tadżyków, a kilkudziesięciu zostało rannych.

Według dziennikarzy łączny bilans walk na tadżycko-kirgiskim pograniczu to ponad 50 osób zabity i ponad 200 rannych. Straty są większe po stronie kirgiskiej, bo większość starć miała miejsce na terytorium Kirgistanu, głównie w rejonie nadgranicznego miasta Batkien.

Władze kirgiskie poinformowały, że wszczynają także śledztwo ws. 11 obywateli Tadżykistanu, którzy mieli nielegalnie przekroczyć granicę i dokonać zabójstw obywateli kirgiskich. Nie jest jasne, czy osoby te przebywają w niewoli w Kirgistanie lub są mieszkańcami którejś z tadżyckich enklaw na terenie tego kraju.

Koronawirus: Kazachstan opracował własną szczepionkę. Podaje ją obywatelom, choć testy kliniczne jeszcze trwają

W Kazachstanie opracowano szczepionkę QazVaz, które opiera się na metodzie wykorzystującej martwe wirusy SARS-CoV-2.

Kłopoty z granicami w Azji Centralnej

Cała granicą między obydwoma krajami liczy 972 km długości, ale tylko 519 km jest objętych umową o jej delimitacji. Wczoraj poinformowano, że podpisano protokół o nowym wyznaczeniu granicy, ale nie ujawniono jednak jego szczegółów.

Mediację w sprawie tadżycko-kirgiskich sporów granicznych zaoferowały już Rosja i Uzbekistan. Ale drugi z tych krajów ma także swoje spory graniczne z Tadżykistanem i Uzbekistanem. Na terenie Kirgistanu dochodziło także do pogromów żyjącej tam ludności uzbeckiej. Ostatni raz na dużą skalę było tak w czerwcu 2010 r.