2021: Co wydarzy się w Nowym Roku w Europie i na świecie?

Jaki będzie 2021 r.? (Obraz mohamed Hassan z Pixabay)

Jaki będzie 2021 r.? (Obraz mohamed Hassan z Pixabay)

Zmęczenie – to słowo najczęściej pojawia się jako odpowiedź na uczucie, jakie wiąże się z 2020 r. Ale czy 2021 r. będzie lepszy od swojego kalendarzowego poprzednika? Tego niestety nie wiadomo. Wiadomo zaś, że będzie inny.

 

Oto 10 rzeczy, które zdaniem redakcji EURACTIV.pl przyniesienie nam 2021 r.

1. Zmiana głównego lokatora Białego Domu

To wydarzenie, na które czekać długo nie będziemy. Najpierw 6 stycznia amerykański Kongres potwierdzi wybór Joe Bidena na 46. prezydenta USA, a 20 stycznia u stóp Kapitolu kandydat Partii Demokratycznej zostanie oficjalnie zaprzysiężony.

Prezydent-elekt już zapowiedział, że chce sprawować urząd inaczej niż jego poprzednik w Białym Domu. Joe Biden obiecuje Amerykanów łączyć, a nie dzielić oraz aktywniej walczyć z pandemią COVID-19.

Na arenie międzynarodowej możliwe jest odwrócenie niektórych decyzji Donalda Trumpa. Biden jeszcze w kampanii wyborczej obiecał powrót USA do struktur Światowej Organizacji Zdrowia i reformowanie jej od wewnątrz.

Ponieważ amerykański prezydent-elekt znany jest ze swoich prośrodowiskowych poglądów, wielu spodziewa się też powrotu USA do ustaleń Szczytu Klimatycznego w Paryżu z 2015 r. Nie jest natomiast jeszcze jasne jaka będzie amerykańska polityka na Bliskim Wschodzie. Dobór potencjalnych współpracowników Bidena sugeruje natomiast ostry kurs wobec Rosji.

A Trump? Mimo wyborczej porażki i powolnego odcinania się od niego Partii Republikańskiej i części konserwatywnych mediów 45. prezydent USA zapewne jeszcze przez długi czas będzie przekonywał, że doszło do oszustw nad urną. Donald Trump zapewne nie zamierza zniknąć z amerykańskiej sceny politycznej.

Co przyniesie 2021 rok dla Europy i świata? // PODCAST

Nowy lokator Białego Domu, walka ze zmianami klimatu, czy oficjalne wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej to tylko niektóre z zapowiedzi na 2021 rok.

2. Więcej konkretów na temat walki ze zmianami klimatycznymi

Od paryskiego Porozumienia Klimatycznego minęło już pięć lat, ale jego postanowienia wciąż nie wszędzie zostały wdrożone. Co więcej, naukowcy przestrzegają, że to za mało i potrzeba jeszcze większego ograniczania emisji dwutlenku węgla do atmosfery.

Kolejni kluczowi dla świata gracze deklarują osiągnięcie neutralności klimatycznej – Japonia czy Korea Południowa do 2050 r., a Chiny czy Brazylia do 2060 r. Unia Europejska także zdecydowała się zwiększyć swoje cele klimatyczne.

Być może więc na początku przyszłego roku będziemy świadkami kolejnych deklaracji, ponieważ swoje zobowiązania strony Porozumienia Klimatycznego mogą aktualizować właśnie co pięć lat. Ale jedno jest pewne – bez wdrażania i to najlepiej od razu owych zobowiązań ograniczenie zmian klimatycznych może się nie udać.

Pięć lat Porozumienia Klimatycznego z Paryża. Co udało się osiągnąć?

Przyjęcie pięć lat temu Porozumienia Klimatycznego zostało z wielką nadzieją przyjęte przez organizacje ekologiczne.

3. Koronawirus nie zniknie w 2021 r.

Niestety, mimo zatwierdzania kolejnych szczepionek na koronawirusa SARS-CoV-2 pandemia COVID-19 jeszcze się nie skończy. Zwłaszcza, że pojawiły się w Wielkiej Brytanii oraz RPA mutacje patogenu, które potrafią szybciej rozprzestrzeniać się.

Wiele wskazuje też na to, że koronawirus, który dotarł już na wszystkie kontynenty oraz do niemal wszystkich państw świata, już z nami zostanie. Ludzkość będzie musiała uzyskać na niego odporność – czy to przez szczepienia czy przechorowanie. Ta pierwsza opcja jest o wiele bezpieczniejsza i mniej dolegliwa.

W przyszłym roku przekonamy się jak sprawnie pójdzie akcja szczepienia i czy uda się ją przeprowadzić także w biedniejszych krajach. Być może jednak już za kilka miesięcy, gdy zaszczepiona będzie odpowiednia liczna ludzi, nasze życie zacznie wracać do normy.

Koronawirus: Sytuacja w Polsce, Europie i na świecie – AKTUALIZACJA

Najnowsze informacje na temat pandemii koronawirusa w Polsce, Europie i na świecie – TEKST NA BIEŻĄCO AKTUALIZOWANY

4. Wielkie szczepienia na koronawirusa

Gotowe są już trzy szczepionki opracowane na Zachodzie oraz szczepionki rosyjska i chińska. Te dwie ostatnie były jednak krócej testowane. Ale ich pojawienie się otwiera drogę do pokonania pandemii COVID-19.

W przyszłym roku pojawią się kolejne preparaty. Wiele wskazuje na to, że tańsze (bo produkowane mniej kosztowną metodą niż metoda mRNA zastosowana w szczepionkach Pfizer-BioNTech czy Moderna) i łatwiejsze w transporcie.

Wiele krajów ma już swoje plany szczepień i przygotowuje infrastrukturę do działania na masową skalę. Ale wiele innych jest na to zbyt biedna. Potrzebne będzie więc rozwiązanie problemu dostępności do szczepionek na wszystkich kontynentach i dla wszystkich ludzi. No i oczywiście przekonanie wszystkich sceptyków.

Koronawirus: KE podpisze kontrakt z firmą Moderna na szczepionki przeciwko COVID-19

To już szósty kontrakt KE w sprawie szczepionek przeciwko COVID-19.

5. Globalne odbicie gospodarcze

O ile uda się opanować epidemię i powstrzymać kolejne fale nowych zakażeń, to w 2021 r. świat zacznie się w końcu podnosić z najpoważniejszego kryzysu gospodarczego od ponad 90 lat.

Branże takie jak turystyka, transport lotniczy czy kultura i rozrywka czekają na znoszenie przeciwepidemicznych lockdownów, a zniknięcie obostrzeń pozwoli wielu ludziom na powrót do normalnej pracy. Unia Europejska będzie mogła też uruchomić bezprecedensowy Fundusz Odbudowy Gospodarczej wart 750 mld euro.

Ale odbudowanie się globalnej gospodarki po tym kryzysie potrwa zapewne co najmniej kilka lat. Wrócić muszą bowiem nie tylko możliwości, ale też zaufanie ludzi do korzystania z wielu rzeczy. Przyszły rok przyniesie więc zapewne na rynkach odbicie, ale bezrobocie będzie spadać powoli, a wskaźniki gospodarcze rosnąć krok po kroku.

Koronawirus: Jak koszty kolejnego kryzysu przerzucane są na pracowników

Paradoksalnie, ci bez których żadne społeczeństwo nie mogłoby funkcjonować w ostatnich tygodniach, są najsłabiej opłacani.

6. Brexit ostatecznie stanie się faktem

31 grudnia 2020 r. skończy się okres przejściowy po brexicie. 1 stycznia 2021 r. Wielka Brytania będzie już dla UE państwem trzecim, choć dzięki wynegocjowanej rzutem na taśmę umowie handlowej dalej bliskim partnerem w wielu kwestiach.

Zmienią się jednak warunki osiedlania się i podejmowania pracy na Wyspach (choć dla tych, którzy już mieszkają w Wielkiej Brytanii na stałe nieznacznie), a także wiele przepisów. Pojawią się też pewne ograniczenia w handlu oraz trochę nowych wymogów.

No i konieczność ratyfikowania unijno-brytyjskiej umowy handlowej, a potem wdrażania jej zapisów. Dlatego porozumienie na razie wejdzie w życie prowizorycznie, aby nie tworzyć luki prawnej po upływie okresu przejściowego.

Do rozwiązania zostanie także jeszcze mnóstwo kwestii dwustronnych między Wielką Brytanią a niektórymi państwami członkowskimi UE – np. status graniczącego z Hiszpanią Gibraltaru i prawa jego mieszkańców czy sytuacja brytyjskich terytoriów zamorskich na Cyprze.

7. Będzie kolejne szkockie referendum niepodległościowe?

Chciałaby go szkocka premier i jednocześnie szefowa proniepodległościowej Szkockiej Partii Narodowej (SNP) Nicola Sturgeon. Rośnie też dla takiego referendum poparcie społeczne. Wszystkiemu winny jest brexit, którego większość Szkotów nie popiera.

Sturgeon zapowiedziała przedstawienie na początku przyszłego roku projektu ustawy na temat organizacji głosowania powszechnego na temat zerwania unii z Anglią. Ale sporo ujawniła też podczas grudniowej partyjnej konferencji.

Testem będą majowe wybory lokalne. Jeśli SNP je wygra, a zwłaszcza będzie to zdecydowane zwycięstwo, referendum ma się odbyć. Będzie ono bowiem jednym z głównych punktów programu wyborczego tego ugrupowania.

Pozostaje tylko jeden istotny szkopuł. Edynburg chciałby mieć zgodę Londynu na takie referendum, a brytyjski premier Boris Johnson mówi twarde: „Nie!”. I przypomina, że przed referendum niepodległościowym z 2014 r. (które separatyści przegrali) strony umówiły się, że sprawa zostanie po nim zamknięta na jedno pokolenie.

Sturgeon odpowiada, że brexit tak dalece zmienił sytuację, że Szkoci powinni mieć możliwości ponownego wypowiedzenia się ws. niepodległości. Jest zatem bardzo prawdopodobnie, że SNP postanowi zmusić Londyn do ustępstw np. intensywną kampanią społeczną lub ulicznymi manifestacjami.

Sturgeon: Jeśli SNP wygra w maju wybory w Szkocji, będzie referendum ws. niepodległości

Politycy SNP, choć przegrali w 2014 r. referendum ws. niepodległości, już dwa lata później znów zaczęli mówić o jego ponownej organizacji.

8. Wybory m.in. w Niemczech, Izraelu, Czechach i Holandii

Po dosyć spokojnym wyborczo (choć nie w Polsce czy USA) roku bieżącym, rok 2021 przyniesie kilka ważnych wyborów. Swoje parlamenty wybiorą m.in. Mołdawia (jeszcze nie ma terminu), Holandia (w marcu), Bułgaria (również w marcu) oraz we wrześniu Norwegia, Islandia, Rosja oraz Niemcy. Na deser zostaną październikowe wybory w Czechach.

Zwłaszcza głosowanie do Bundestagu będzie istotne. Okaże się bowiem czy rządząca obecnie w Niemczech chadecko-socjaldemokratyczna tzw. wielka koalicja CDU i SPD utrzyma władzę. No i bez względu na wynik, na miejscu czołowej postaci niemieckiej centroprawicy ktoś zastąpi Angelę Merkel, która dawno zapowiedziała już po wrześniowych wyborach udanie się na polityczną emeryturę.

Poza Europą ważne będą także marcowe wybory w Izraelu, które będą czwartym takim głosowaniem w ciągu niespełna dwóch lat. Swoich przedstawicieli w krajowych parlamentach wybiorą także obywatele USA i Chile (w listopadzie), Japonii (w październiku), a także Etiopii (terminu jeszcze nie ustalono).

Z kolei wybory prezydenckie odbędą się w przyszłym roku w Kirgistanie i Portugalii (w styczniu), a także latem w Izraelu oraz jesienią w Bułgarii. Istotne będą też wybory lokalne w Wielkiej Brytanii (a zwłaszcza w Szkocji) oraz w Katalonii i Hongkongu.

Spotkanie Merkel-Thunberg. Szwedzka aktywistka twierdzi, że politycy zmarnowali dwa kluczowe lata

Greta Thunberg przekona Angelę Merkel do ambitniejszej polityki klimatycznej?

9. Technologie cyfrowe pójdą dalej do przodu

Tej branży pandemia mocno nie uderzyła, a w wielu obszarach jeszcze zmobilizowała do działania. Rok temu aplikacja do wideokonferencji Zoom była mało znana. Dziś korzystają z niej na co dzień miliony ludzi. W tego typu aplikacje zainwestowali też najwięksi cyfrowi gracze.

Kolejny rok przyniesie więc i rozbudowę sieci 5G, i rozwój usług mobilnych oraz telekomunikacyjnych. Z kolei rynek sztucznej inteligencji (AI) ma urosnąć o kolejne prawie 60 mld dolarów. Wiele inwestycji dotyczyć też będzie zapewne uczenia maszynowego, komputerów kwantowych, edge computingu, technologii blockchain czy internetu rzeczy (IoT).

Tylko nie wiadomo czy to dobrze, czy źle dla ludzi, którzy już dziś są cyfrowo wykluczeni albo przez automatyzację i cyfryzację tracą miejsca pracy. Dlatego debata o wprowadzeniu dochodu podstawowego może się nasilić.

Chorwacja: Trzęsienie ziemi o magnitudzie 6,3 w skali Richtera

Drugi dzień z rzędu w Chorwacji trzęsła się ziemia. Dziś jednak wstrząsy, których epicentrum znajdowało się mniej niż 50 kilometrów od stołecznego Zagrzebia, były o wiele silniejsze niż wczoraj.

Według informacji chorwackich mediów wstrząsy miały magnitudę 6,3 stopnia w skali Richtera. …

10. Będą jakieś nieprzewidywalne dziś katastrofy?

Cóż, konia z rzędem temu, kto w tego typu przewidywaniach wpisał na wysokim miejscu pandemię COVID-19. Naukowcy od dawna co prawda przed takim scenariuszem przestrzegali, ale mało kto z polityków ich słuchał. Ludzkość także wolała poświęcać swoją uwagę np. przeglądaniu mediów społecznościowych.

Tymczasem kandydatów na „nową zagładę” jest przynajmniej kilku – to oprócz coraz poważniejszych zmian klimatycznych i wywoływanych przez nie gwałtownych zjawisk pogodowych, także aktywność sejsmiczna w ostatnio spokojnych rejonach świata (np. na Bałkanach Zachodnich), aktywność wulkanów m.in. w Nowej Zelandii, Indonezji, na Islandii lub we Włoszech czy magnetyczne burze na Słońcu.

Ale, jak to zwykle w życiu bywa, te katastroficzne wizje pewnie się nie sprawdzą. Nastąpi za to coś innego. Czasem dobrego, a czasem złego. Obyśmy się tylko nauczyli dzięki temu czegoś o sobie i świecie oraz potrafili tę wiedzę wykorzystać dla dobra świata.

 

Czego sobie i Państwu w 2021 r. gorąco życzymy.

 

Serdecznie zapraszamy również do słuchania najnowszego odcinku Podcastu Europejskiego, w którym Karolina ZbytniewskaAleksandra Krzysztoszek oraz Mateusz Kucharczyk rozmawiają o tym, co zdaniem redakcji EURACTIV.pl przyniesie nam nowy rok. Znajduje się on w serwisie Spotify lub na platformie Soundcloud.