Dziś Dzień Europy

Robert Schuman

Robert Schuman, b. minister spraw zagranicznych Francji// Źródło: Consilium

Dziś Unia Europejska obchodzi Dzień Europy, nazywany też Dniem Schumana. EurActiv.pl tłumaczy skąd wzięło się to święto i przybliża postać Roberta Schumana.

 

Dziś (9 maja) Unia Europejska obchodzi swoje święto. Było ono nieformalnie obchodzone już wcześniej, ale za oficjalny Dzień Europy i, przy okazji, dzień flagi europejskiej Parlament Europejski uznał je dopiero w 2008 r.

Dzień Europy i Schuman

9 maja jest Dniem Europy jako dzień rocznicy przedstawienia deklaracji Schumana. 9 maja 1950 r. minister spraw zagranicznych Francji Robert Schuman wygłosił przemówienie, w którym zaproponował złączenie pod egidą jednej organizacji produkcji węgla i stali w Niemczech (wówczas Niemczech Zachodnich) i Francji.

Organizacja miała być otwarta także dla innych państw. Niecały rok później, 18 kwietnia 1951 r., Francja i Niemcy, a także Belgia, Holandia, Luksemburg i Włochy podpisały Traktat paryski i powołały do istnienia Europejską Wspólnotę Węgla i Stali.

Jej podstawowym, bezpośrednim celem miała być koordynacja dwóch najważniejszych wówczas zasobów przemysłowych produkowanych w tych krajach, czyli właśnie stali i węgla. Jednak Schuman miał też inne cele, a pierwszym wśród nich było zapewnienie Europie pokoju i uniknięcie kolejnej wojny światowej.

Chciał tego dokonać poprzez stopniowe zacieśnianie integracji europejskiej, tak, by żadne z państw nie czuło się wyłączone ze wspólnoty i jednocześnie miało też interes we współpracy z innymi krajami. Schuman nie ukrywał, że dąży do idei Federacji Europejskiej, dla której EWWS miała być tylko pierwszym etapem: „Przez umieszczenie podstawowej produkcji [węgla i stali] pod wspólnym zarządem i instytucję nowej Wysokiej Władzy, której decyzję zwiążą Francję, Niemcy i kraje, które do niej przystąpią, ta propozycja stanie się pierwszą konkretną podstawą Federacji Europejskiej, niezbędnej dla zachowania pokoju” (pełny tekst deklaracji TUTAJ).

Dziedzictwo Schumana

Cele Schumana zostały wypełnione – częściowo. Przez kolejne lata, państwa europejskie pogłębiały współpracę w coraz większej liczbie dziedzin, a także rozszerzały ją na inne kraje: najpierw te położone w Europie Zachodniej, a potem, po upadku Związku Radzieckiego, także na te położone w dawnym bloku wschodnim, w tym Polskę.

Sam Schuman nie doczekał jednak większości z tych przemian. Umarł w 1963 r., już po Traktatach rzymskich, które ustanowiły Europejską Wspólnotę Gospodarczą i Euratom, ale jeszcze przed wprowadzeniem najbardziej obecnie charakterystycznych i widocznych elementów UE, jak m.in. wspólna waluta czy strefa Schengen.

>> Czytaj więcej o Traktatach rzymskich