W skrócie:
Słowenia grozi rozpisaniem referendum w sprawie wejścia Chorwacji do Unii Europejskiej, jeśli ciągnący się od dawna konflikt graniczny między oboma krajami nie zostanie w krótkim czasie rozwiązany po myśli Lublany.
Słoweński minister spraw zagranicznych Samuel Žbogar uznał za „bardzo prawdopodobne”, że w kwestii ratyfikacji traktatu akcesyjnego między UE a Chorwacją zorganizowane zostanie referendum, jeśli konflikt graniczny nie zostanie rozwiązany zgodnie z interesami jego kraju. Wypowiedź ministra przytoczyła w ubiegłym tygodniu chorwacka gazeta „Jutarni List”.
Rzecznik komisarza ds. rozszerzenia UE Olii Rehna stwierdził w rozmowie z EurActiv, że Komisja Europejska nigdy nie wypowiada się w sprawie procesu ratyfikacji traktatów międzynarodowych, w tym także traktatów akcesyjnych, w poszczególnych państwach członkowskich UE.
Bezpośrednim skutkiem sporu granicznego było dwukrotne podczas francuskiego przewodnictwa w UE zablokowanie przez Słowenię otwarcia kolejnych rozdziałów negocjacji akcesyjnych z Chorwacją. Jak doniósł chorwacki dziennik, komisja wyraziła ubolewanie w związku z ostatnimi wydarzeniami. Mimo prób mediacji ze strony Francji podczas ostatniej konferencji międzyrządowej Słowenia uniemożliwiła swojemu sąsiadowi otwarcie dziewięciu z dziesięciu rozdziałów negocjacji.
Spór graniczny między Słowenią a Chorwacją dotyczy niewielkich obszarów wzdłuż wybrzeża Adriatyku, które mogą okazać się ważne, jeśli powiązane byłyby z nimi wyłączne prawa do eksploatacji ekonomicznej obszarów na pełnym morzu. W przeciwieństwie do Słowenii Chorwacja posiada długą linię brzegową. Słowenia jako „państwo geograficznie pokrzywdzone” domaga się swoich praw.
Chorwacja ma nadzieję, że do końca roku uda się zakończyć negocjacje akcesyjne, tak by kraj mógł wejść do unii w 2010 roku.
Podczas szczytu UE w ubiegłym miesiącu prezydent Francji Nicolas Sarkozy zapowiedział, że chorwacki traktat akcesyjny będzie zawierał dodatkowe zapisy tzw. „protokół irlandzki”, który miałby spełnić postulaty Irlandii warunkujące powtórzenie w Irlandii referendum w sprawie Traktatu z Lizbony. (tmw)