W skrócie:
W przyszłości uniwersytety mogą nie podołać nadmiarowi ciążących na nich zadań, twierdzą autorzy najnowszego raportu w tej kwestii. Przyczyną jest nie tylko presja, by wyższe uczelnie poprawiały swoją konkurencyjność rynkową, ale także ich chęć sprostania nowym oczekiwaniom społecznym.
Choć powszechnie uważa się, że uniwersytety odgrywają centralną rolę w tworzeniu europejskiego „społeczeństwa wiedzy“, istnieje niebezpieczeństwo, że presja będzie tak silna, że wyższe uczelnie stracą swoją główną pozycję w zakresie generowania i rozpowszechniania wiedzy – wynika z opublikowanego na początku lipca raportu Europejskiej Fundacji Nauki (EWS) na temat przyszłości szkolnictwa wyższego.
Rozwój społeczeństwa wiedzy stał się głównym celem politycznym strategii lizbońskiej. Dlatego też oczy wszystkich skierowane są na reformę europejskiego szkolnictwa wyższego, gdyż ma ona decydujące znaczenie dla osiągnięcia tego celu. Komisja Europejska oczekuje od państw UE przeprowadzenia reform narodowych systemów edukacyjnych oraz zaangażowania się we współpracę pomiędzy gospodarką a nauką, tak by uniwersytety prowadziły badania bardziej odpowiadające oczekiwaniom gospodarki i społeczeństwa, które przez przemysł mógłby wdrażać jako innowacje.
Raport krytykuje jednak rosnącą presję na uniwersytety, by te reagowały na oczekiwania zarówno świata polityki, gospodarki, kultury, studentów i wykładowców jak i innych obszarów systemu edukacji. Autorzy raportu twierdzą, że oceniając krytycznie te cele, można dojść do wniosku, że te różnorodne oczekiwania opisują szkolnictwo wyższe od zewnątrz.
Autorzy twierdzą ponadto, że nie docenia się skutków rosnących oczekiwań i możliwego przeciążenia szkolnictwa wyższego i badań naukowych. Podkreślają też, że brak jest jakichkolwiek wskazówek, jak konkretnie szkolnictwo wyższe ma tym wyzwaniom sprostać.
Głównym celem raportu EWS, który opiera się na trwających dwa lata badaniach społecznych, była analiza roli, jaką szkolnictwo wyższe ma odgrywać w „społeczeństwie wiedzy”. Autorzy ostrzegają, że uniwersytety w przyszłości rzeczywiście mogą stanąć w obliczy niebezpieczeństwa utraty swej roli w ogólnym rozwoju społeczeństwa i wskazują , że potrzeby społeczeństwa wiedzy lepiej niż szkolnictwo wyższe spełnią inne instytucje. (t)



