PARTNER
W skrócie:
Ponieważ w obliczu złych prognoz gospodarczych bardzo prawdopodobne jest zmniejszenie publicznych i prywatnych funduszy na badania i rozwój (B&R), fiński rząd zapowiedział plany znaczącego zwiększenia inwestycji w B&R aż do poziomu 4 proc. PKB. Celem tych działań jest skuteczne i szybkie przeciwdziałanie recesji, podobnie jak to miało miejsce we wczesnych latach 90.
Rada ds. Polityki Naukowej i Technologicznej, na czele której zasiada sam premier Matti Vanhanen, zaaprobowała na początku grudnia ponowną przebudowę strategii fińskiej polityki w zakresie edukacji, nauki, technologii i innowacji.
W ramach przebudowy strategii postawiono sobie ambitny cel podniesienia wydatków kraju na B&R do 2011 do poziomu 4 proc. PKB. Na sektor publiczny przypada z tego 1,2 proc. W roku 2007 przeznaczono na ten cel łącznie 3,47 proc. PKB (czyli 6,4 mld euro). 30 proc. tej kwoty pochodziło z sektora publicznego.
Celem Unii Europejskiej jest wzrost inwestycji w badania do 3 proc. łącznego PKB UE. Dwie trzecie z tego na pochodzić z sektora prywatnego a reszta z sektora publicznego. Jednak od połowy lat 90. współczynnik ten oscylował w unii średnio w okolicach poziomu 1,9 proc., a od roku 2000 wykazuje nawet tendencję spadkową.
Aby osiągnąć zamierzony cel 4 proc., zaproponowano by w ramach fińskiej strategii reform do roku 2011 podnieść łączne wydatki o 760 mln euro.
Przewiduje się wzrost finansowego wsparcia uniwersytetów o sumę 330 mln euro. Kwota ta ma pozwolić na zapewnienie dodatkowych środków na wydatki podstawowe, struktury badawcze oraz zawodowe dokształcanie naukowców.
Największa w Finlandii organizacja zajmująca się wspieraniem prac badawczo-rozwojowych (Tekes) zostanie dofinansowana kwotą 220 mln euro, aby w okresie recesji zwiększyć liczbę innowacyjnych przedsiębiorstw oraz zintensyfikować badania i rozwój w gospodarce.
Akademia fińska otrzyma na wsparcie swoich centrów doskonałości dodatkowe 80 mln euro. Po raz pierwszy będzie mogła liczyć także na fundusze w wysokości 45 mln euro na rozwój branżowego programu badawczo-rozwojowego. Nowością jest też propozycja zainwestowania w rozwój fińskiej infrastruktury badawczej, której brak postrzegany jest jako jedna z przeszkód w zwiększaniu wydajności prac badawczych.
Fińska minister edukacji Sari Sarkomaa stwierdziła, że w obliczu załamania koniunktury jeszcze ważniejsze jest teraz koncentrowanie się na nauce, a rząd powinien ten plan jeszcze szybciej realizować.
Finlandii udało się w latach 90. szybko wyjść z recesji, ponieważ kraj silnie wspierał badania i rozwój. Teraz trzeba wykazać się taka samą odwagą, podkreśla Sarkomaa. (tmw)