PARTNER
W skrócie:
Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący nowego rozporządzenia Rady przekształcającego unijny system kontroli rybołówstwa. W jego wyniku powstałby całkowicie zmodernizowany system inspekcji, monitorowania, kontroli, nadzoru i egzekwowania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb), obejmujący wszystkie etapy łańcucha rynkowego – od połowu do detalisty.
„Kontrola i egzekwowanie limitów połowowych musi być podstawą wspólnej polityki rybołówstwa. Niestety, jest to obecnie nasza pięta achillesowa, podważająca wiarygodność wszystkich innych podejmowanych przez nas środków zarządzania. Komisja i Trybunał Obrachunkowy zdiagnozowały ten problem: w swoim wniosku Komisja przedstawiła sposoby jego rozwiązania. Przyszłość zrównoważonego rybołówstwa wymaga, aby nieskuteczny, kosztowny i złożony system został zastąpiony systemem, który rzeczywiście może przynieść dobre rezultaty”, stwierdził unijny komisarz ds. gospodarki morskiej i rybołówstwa, Joe Borg.
Jak podano w komunikacie, wprowadzenie ujednoliconych procedur inspekcji i wyższych standardów powinno zapewnić jednakowe wdrożenie polityki kontroli rybołówstwa na poziomie krajowym, przy jednoczesnym poszanowaniu różnorodności i właściwości różnych flot. Przewidziano środki mające na celu wspieranie kultury przestrzegania prawa w całym sektorze, w tym uproszczenie ram regulacyjnych oraz wprowadzenie ujednoliconych i odstraszających sankcji.
Rozszerzone mają zostać także możliwości komisji w zakresie interweniowania na rzecz skutecznego wdrażania przepisów WPRyb przez państwa członkowskie oraz ich egzekwowanie. Ogólnie rzecz biorąc, dzięki nowym przepisom zostaną uproszczone i zracjonalizowane wszystkie aspekty kontroli i monitorowania działalności połowowej.
W ramach nowego systemu kontroli wszystkie państwa członkowskie muszą kontrolować działania w obrębie całego łańcucha produkcji, włącznie z wyładunkiem, przetwórstwem, przewozem i wprowadzaniem do obrotu produktów rybołówstwa. Należy rozszerzyć wykorzystanie nowoczesnych technik kontroli, takich jak satelitarny system monitorowania statków, elektroniczny dziennik połowowy i elektroniczne raportowanie danych dotyczących połowów. Zostanie również wprowadzony kompleksowy system identyfikowalności produktów rybołówstwa, dzięki któremu można będzie prześledzić drogę wszystkich ryb i produktów rybołówstwa w obrębie całego łańcucha rynkowego.
Środki takie jak analiza ryzyka, kierująca działania kontrole tam, gdzie są one najbardziej wydajne, oraz kompleksowe kontrole krzyżowe wszystkich właściwych danych mają przyczynić się do zwiększenia skuteczności kontroli.
Inne nowe zagadnienia objęte wnioskiem to monitorowanie przez państwa członkowskie niektórych kryteriów służących do zarządzania flotą, takich jak zdolność połowowa i moc silnika. Opracowano ogólne standardy dla szczególnych środków kontroli mających zastosowanie do planów odbudowy zasobów i planów wieloletnich, morskich obszarów chronionych i odrzutów. Wprowadzony zostanie również nowy program obserwacji i wykrywania statków.
W przedstawionym wniosku rozszerzono zakres inspekcji dla krajowych inspektorów ds. rybołówstwa, ponieważ zezwolono, aby inspekcje statków rybackich odbywały się poza wodami lub terytorium przeprowadzającego inspekcję państwa członkowskiego. Będą również możliwe niezależne inspekcje prowadzone przez podlegających Komisji inspektorów ds. rybołówstwa bez uprzedniego powiadamiania zainteresowanego państwa członkowskiego.
We wniosku proponuje się wprowadzenie w całej UE ujednoliconych odstraszających sankcji, uwzględniających wartość ekonomiczną danych połowów. Inną znaczącą innowacją zawartą we wniosku jest system punktów karnych za popełnione naruszenie przepisów dla kapitanów, armatorów lub posiadaczy zależnych zezwolenia połowowego, co mogłoby ostatecznie doprowadzić do automatycznego odebrania im zezwolenia w przypadku popełnienia określonej liczby wykroczeń.
Przewiduje się również środki kierowane przeciw państwom członkowskim, które nie przestrzegają przepisów WPRyb powodując szkody dla stad ryb. Takie środki obejmują także możliwość zawieszenia lub zmniejszenia pomocy finansowej UE, zamykanie łowisk, odliczanie określonych ilości od kwot oraz odmowę transferu kwot lub ich wymiany.
Rozporządzenie ustanawia system wzajemnej pomocy i systematycznej wymiany informacji dotyczących kontroli między państwami członkowskimi. Wprowadza również nowe podejście do zarządzania i udostępniania danych dotyczących kontroli za pomocą bezpiecznych krajowych stron internetowych ze zdalnym dostępem dla Komisji.
Rozporządzenie rozszerza uprawnienia Wspólnotowej Agencji Kontroli Rybołówstwa, dając jej możliwość uczestnictwa w jednolitym wdrażaniu nowego systemu kontroli. (tmw)