Analizy (109)
Islandia do UE, czyli do Europy?
31.08.2010
Mimo rozpoczęcia w tym tygodniu oficjalnych negocjacji członkowskich, losy Islandii w UE są wciąż niepewne. Ze względu na szereg kwestii spornych oraz słabnące poparcie dla akcesji pośród opinii publicznej i polityków na Wyspie, istnieje groźba zerwania rozmów lub odrzucenia decyzji o wejściu do UE w krajowym referendum. Pod względem ekonomicznym, możliwe jest wypracowanie kompromisu korzystnego dla obydwu stron. Jednakże ostateczna decyzja o skonsumowaniu tego związku zależeć będzie od tego, na ile Islandczycy będą identyfikować się z UE, i to w momencie, gdy ta nie jest w najlepszej formie.
Smok już wszedł
31.08.2010
Wyraźne umocnienie się pozycji Chin w ostatnich kilkunastu miesiącach na obszarze postsowieckim (Azja Centralna, państwa Partnerstwa Wschodniego), choć związane ze światowym kryzysem gospodarczym jest przejawem szerszego, trwającego od ponad 20 lat procesu wzrostu potęgi Pekinu (emerging power) w skali globalnej. „Wejście smoka” w obszar postsowiecki - zjawisko, które będzie narastać w najbliższej dekadzie - oznacza trwałą zmianę układu sił w tej części świata polegającą na zmniejszeniu się wpływów Rosji i Zachodu. Ten proces jest poważnym wyzwaniem dla Unii Europejskiej. Może być zarówno szansą, jak i zagrożeniem dla pozycji UE w przestrzeni postsowieckiej. Pierwsze strony gazet na świecie od kilku lat zapełniają artykuły poświęcone rosnącej potędze Chin w skali globalnej i różnych regionach świata. Wiele z nich nawiązuje w tytułach do kultowego filmu Bruce Lee „Wejście smoka”. Biorąc pod uwagę rozwój wydarzeń w ostatnich kilkunastu miesiącach spokojnie można zacząć używać określenia „smok już wszedł”. Z pewnością pasuje on do rozwoju sytuacji na obszarze postsowieckim.
Nowy rząd Słowacji chce współdecydować o przyszłości strefy euro
28.07.2010
Powołany 9 lipca centroprawicowy rząd słowacki rozpoczął urzędowanie od intensywnych, choć bezskutecznych zabiegów o zmianę reguł funkcjonowania europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego (EFSF) i warunków udzielenia pożyczki dla Grecji. Premier Iveta Radiczova i minister finansów Ivan Miklosz niemal natychmiast po uzyskaniu nominacji udali się do Brukseli (12–13 lipca), gdzie odbyli rozmowy z przewodniczącymi: Rady Europejskiej, Komisji Europejskiej oraz ministrami finansów strefy euro. Przekonywali rozmówców, że przyjęte przez UE metody wychodzenia z kryzysu finansowego są niewłaściwe, a przy tym nakładają zbyt wysokie obciążenia na Słowację, która jest najbiedniejszym członkiem strefy euro.
Polska pomoc zagraniczna na rozdrożu
10.06.2010
Polska – jeden z większych krajów członkowskich Unii Europejskiej – po kilkunastu latach doświadczeń jako biorca pomocy zagranicznej w coraz większym stopniu podejmuje zobowiązania na rzecz krajów potrzebujących wsparcia.
Gaz łupkowy to jak na razie mglista perspektywa
10.06.2010
Polska potrzebuje więcej transgranicznych połączeń energetycznych.
Rail Baltica wśród unijnych priorytetów kolejowych
08.06.2010
Łącząca Estonię z Polską linia kolejowa Rail Baltica to jeden z trzech głównych projektów europejskich w dziedzinie transportu, które będą realizowane w najbliższym czasie. Protokoły ustaleń dotyczące urzeczywistnienia tych projektów podpisali wczoraj przedstawiciele zaangażowanych państw członkowskich rangi ministerialnej odpowiedzialni za transport a zatwierdzili je wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej Siim Kallas wraz z europejskimi koordynatorami transeuropejskich sieci transportowych (TEN-T).
Polska i Francja za utrzymaniem Wspólnej Polityki Rolnej po 2013 roku
08.06.2010
Polska i Francja opowiadają się za uproszczeniem i zwiększeniem przejrzystości Wspólnej Polityki Rolnej po 2013 roku – deklarowali w poniedziałek w Warszawie polski minister rolnictwa Marek Sawicki oraz francuski minister żywności, rolnictwa i rybołówstwa Bruno Le Maire.
Polska polityka zdrowotna oraz anty-pandemiczna, a rozwój nowych chorób
26.05.2010
W ostatnim czasie na świecie dokonał się znaczny postęp w reagowaniu i przeciwdziałaniu szerzenia się chorób. Powoli zanikają tradycyjne metody walki z epidemiami, takie jak na przykład kwarantanna.
Apel do Polaków pochodzenia żydowskiego
21.05.2010
Organizacja Shavei Israel (Izrael Powraca), która od lat zajmuje się wyszukiwaniem ludzi żydowskiego pochodzenia i służy pomocą w konwersji na judaizm, zaapelowała do Polaków o żydowskich korzeniach do ujawnienia się. Jak doniósł „Dziennik Gazeta Prawna”, rabini są zdania, że w Polsce jest kilkakrotnie więcej polskich Żydów niż to wynika ze statystyk.
Ukraina nie kończy się na Krymie
11.05.2010
Zamiast obawiać się trwałego odejścia Kijowa pod skrzydła Moskwy, UE powinna potraktować umowę rosyjsko-ukraińską jako zaproszenie do aktywniejszej polityki wschodniej. Umowa wydłużyła perspektywę, tym samym zwiększając zapotrzebowanie na miękkie i oddolne działania, w których specjalizuje się Unia.
Flota za gaz – Ukraina wiąże się z Rosją
11.05.2010
Parlament Ukrainy ratyfikował 27 kwietnia w atmosferze skandalu, przy gwałtownych protestach opozycji, międzypaństwową umowę z Rosją o przedłużeniu bazowania Floty Czarnomorskiej na Krymie do 2042 roku w zamian za obniżenie ceny na gaz importowany z Rosji. Niemal w tym samym czasie rosyjska Duma Państwowa jednogłośnie ratyfikowała ten sam dokument. Błyskawiczne zatwierdzenie podpisanych 21 kwietnia przez prezydentów Ukrainy i Rosji porozumień, towarzysząca umowie uchwała ukraińskiego rządu o pogłębieniu współpracy z Rosją w energetyce jądrowej oraz zapowiedź dalszych porozumień w sferze energetycznej świadczą o dokonującym się fundamentalnym zbliżeniu ukraińsko-rosyjskim.
W kampanii wyborczej nie zapominajmy o Europie
11.05.2010
Co wysokie poparcie społeczne dla polskiej obecności w UE oznacza dla kandydatów na prezydenta?
Obiecująca mobilizacja obywateli
11.05.2010
W dniu 6 maja o północy upłynął termin składania podpisów pod zgłoszeniami kandydatów na urząd Prezydenta RP. Pomimo wyjątkowo krótkiego czasu w PKW zgłosiło się aż 10 kandydatów. Nie sprawdziły się obawy, że nadzwyczajna sytuacja uniemożliwi zebranie wymaganych do rejestracji podpisów poparcia i doprowadzi do wyeliminowania większość rywali z wyścigu o fotel prezydencki. Przeciwnie, skala mobilizacji wyborców okazała się imponująca.
Żałoba po tragedii w Smoleńsku połączyła Polaków i Rosjan
16.04.2010
Tragedię na smoleńskim lotnisku Polska i Rosja przeżywają wspólnie. Atmosfera zbliżenia obydwu narodów sprzyja zamknięciu kwestii historycznych we współczesnych stosunkach polsko-rosyjskich.
Janukowycz balansuje między Brukselą a Moskwą
09.04.2010
Prezydent Wiktor Janukowycz odbył dwie pierwsze wizyty zagraniczne. Odwiedzając Brukselę i Moskwę, nakreślił dwa priorytetowe kierunki w polityce zagranicznej za swojej kadencji. Celem Janukowycza jest powrót do tzw. polityki wielowektorowości (de facto – dwuwektorowości) z okresu Leonida Kuczmy, polegającej na równoważeniu wpływów Rosji i Zachodu i czerpaniu korzyści z obu stron. Obecnie będzie to jednak znacznie trudniejsze ze względu na osłabienie Ukrainy kryzysem gospodarczym i politycznym. Ewentualny sukces polityki zagranicznej Janukowycza będzie zależeć przede wszystkim od powodzenia na scenie wewnętrznej – od tego, na ile stabilne będzie jego zaplecze parlamentarne oraz jak szybko uda się mu powołać nowy rząd i jaki będzie jego skład.
Inicjatywa obywatelska nabiera kształtów
09.04.2010
Wraz z wejściem w życie Traktatu z Lizbony dużo słyszało się o tym, jak bardzo przybliża on Europę obywatelom. Jednym z mechanizmów, które wprowadził, mającym służyć temu „przybliżaniu”, jest inicjatywa obywatelska. Sama nazwa brzmi zachęcająco, ale i tajemniczo. Artykuły Traktatu, które się do niej odnoszą, są zaś mało konkretne. Cztery miesiące po wejściu jego w życie nazwa powoli zaczyna wypełniać się treścią. Komisja Europejska przedstawiła bowiem propozycję, jak inicjatywa obywatelska mogłaby w praktyce funkcjonować.
Putin i Tusk w Katyniu – co dalej?
09.04.2010
Wspólny udział premierów Rosji i Polski, Władimira Putina i Donalda Tuska w obchodach 70. rocznicy zbrodni katyńskiej wpisuje się w polityczną linię polskiego rządu zakładającą normalizację stosunków polsko – rosyjskich. Prowadzona obecnie polityka wyważonej retoryki doprowadziła do intensyfikacji kontaktów dyplomatycznych z Rosją, w tym między innymi do udziału Władimira Putina w obchodach upamiętniających 70. rocznicę wybuchu II wojny światowej we wrześniu 2009 roku. Z polskiego punktu widzenia, taka zmiana przyczyniła się przede wszystkim do polepszenia wizerunku Polski wśród pozostałych państw Unii Europejskiej, które w mniejszym stopniu czują się zagrożone potencjalnymi sytuacjami konfliktowymi z Rosją, wywoływanymi przez Polskę na forum unijnym.
Ukraina, demokracja ma się dobrze
23.02.2010
Wysoka frekwencja, brak nieprawidłowości wyborczych - pierwsza runda wyborów prezydenckich na Ukrainie okazała się sukcesem demokracji. Jednakże Ukrainę czekają jeszcze dwa egzaminy. Druga runda wyborów musi odbyć się bez zakłóceń, a zaraz potem kluczową sprawą stanie się ułożenie stosunków na linii prezydent-premier. Jeżeli ukraińska demokracja zda oba te egzaminy, wówczas także rozwój stosunków UE-Ukraina powinien nabrać nowego tempa.
Grecja i UE2020 – egzamin dojrzałości UE
23.02.2010
Nadzwyczajne posiedzenie Rady Europejskiej, zwołane przez Hermanna Van Rompuya na 11 lutego, miało służyć spokojnej dyskusji nad kształtem przyszłej strategii wzrostu i zatrudnienia. Zamiast tego, Rada Europejska będzie musiała wzmocnić wiarygodność Unii w sprawie bardziej doraźnej i fundamentalnej, dotyczącej przyszłości wspólnej waluty euro.
Po wyborach prezydenckich Ukraina staje w obliczu zmiany rządu
23.02.2010
Wiktor Janukowycz wygrał II turę wyborów prezydenckich na Ukrainie, uzyskując przewagę 3,48% nad Julią Tymoszenko. Nie należy oczekiwać podważenia wyniku wyborów. Ponieważ „kohabitacja” nowego prezydenta z Julią Tymoszenko, która pozostaje premierem, nie zapewni niezbędnej jednolitości działań centralnych organów państwa, Janukowycz będzie szukać możliwości stworzenia koalicji Partii Regionów z Naszą Ukrainą, komunistami i Blokiem Łytwyna oraz powołania przez nią rządu. Jeśli ten plan się nie powiedzie, prawdopodobne staną się przedterminowe wybory parlamentarne jesienią 2010 roku.
RFN będzie zmuszona wesprzeć finansowo Grecję
23.02.2010
Skala kryzysu finansów publicznych Grecji oraz jego konsekwencje, w tym spadek kursu euro oraz obniżki indeksów giełdowych w Europie, wzbudziły w RFN obawy, że to Niemcy, jako największa europejska gospodarka będą musiały ponosić największe koszty nieodpowiedzialnej polityki budżetowej innych państw. Berlin jest świadomy, że nie może pozwolić na bankructwo Grecji. Po pierwsze dlatego że nadszarpnęłoby to zaufanie do państw strefy euro, po drugie zaś niemieckie banki są zbyt mocno zaangażowane kapitałowo w Grecji. Niemcy będą starały się udzielić pomocy finansowej Grecji w sposób umożliwiający kontrolowanie poczynań tego kraju w konsolidowaniu budżetu. Jednocześnie będą wprowadzać nowe rozwiązania instytucjonalne, zapobiegające nadużyciom w polityce fiskalnej w krajach strefy euro. Rząd federalny będzie również lobbował za dokładniejszym monitorowaniem polityki fiskalnej krajów kandydujących do strefy euro.
Reżim wzmaga represje wobec ZPB oraz innych niezależnych organizacji
23.02.2010
W pierwszych tygodniach lutego br. doszło do wyraźnego nasilenia represji ze strony białoruskich władz wobec działaczy niezależnego Związku Polaków na Białorusi. Represje wobec ZPB (nielegalnego w świetle prawa białoruskiego) wpisują się w prowadzoną od kilku miesięcy politykę wzmożonych represji wobec wszystkich opozycyjnych ugrupowań i niezależnych organizacji.
Po pierwszej turze wyborów na Ukrainie: bez niespodzianek
19.01.2010
W II turze obserwować będziemy ostrą walkę o władzę, ale z punktu widzenia Polski i Europy wybór nie jest tak jednoznaczny jak pięć lat temu. Obecnie można oczekiwać, że oboje kandydatów, przynajmniej na początku, będą prowadzić politykę dwukierunkowości, utrzymując równowagę między Unią Europejską i Rosją.
Nowe stanowiska wysokiego przedstawiciela Unii oraz przewodniczącego Rady Europejskiej w systemie instytucjonalnym UE
08.01.2010
Wprowadzenie nowych stanowisk jest główną innowacją w systemie instytucjonalnym UE po wejściu w życie traktatu lizbońskiego. Ma ona istotne konsekwencje dla dotychczasowego systemu przewodniczenia w UE oraz reprezentacji zewnętrznej Unii, a jej celem jest m.in. wyeliminowanie negatywnych aspektów funkcjonowania prezydencji rotacyjnej. Nowe stanowiska mają potencjał usprawnienia systemu podejmowania decyzji w UE, jak i jej działań zewnętrznych, co jednak zależy w dużej mierze od tego, jak poprzez praktykę polityczną ukształtują się nowe relacje międzyinstytucjonalne z Komisją, Radą i w szczególności z prezydencją rotacyjną. Nominacje Catherine Ashton oraz Hermana van Rompuy nie rozstrzygają tych dylematów.
Rosja wobec szczytu klimatycznego w Kopenhadze
08.01.2010
7 grudnia w Kopenhadze rozpoczęła się pod egidą ONZ międzynarodowa konferencja klimatyczna, której celem jest wypracowanie nowego porozumienia w sprawie emisji gazów cieplarnianych w kolejnych dekadach. Dotychczasowe porozumienie – protokół z Kioto wygasa z końcem 2012 roku. W związku z poważnymi rozbieżnościami interesów między państwami biorącymi udział w kopenhaskim szczycie stanowisko rosyjskie może mieć istotny wpływ na treść wypracowywanego kompromisu. Dla Moskwy kwestie zmian klimatycznych mają znaczenie drugorzędne i są traktowane jako karta przetargowa w relacjach z innymi partnerami, w szczególności z Unią Europejską. Stanowisko rosyjskie w sprawie nowego dokumentu może być więc dość elastyczne w zależności od postępów negocjacji w Kopenhadze.
Rosyjski projekt traktatu o bezpieczeństwie europejskim
08.01.2010
29 listopada w Rosji ogłoszono oficjalnie projekt prawnie wiążącego traktatu o bezpieczeństwie europejskim, będący konkretyzacją inicjatywy prezydenta Dmitrija Miedwiediewa w tej kwestii zgłoszonej w 2008 roku. Kwestia ta stała się jednym z kluczowych tematów dialogu państw i struktur zachodnich z Rosją.
UE–Ukraina – czas na reset?
07.01.2010
Ukraina grzęźnie w chaosie politycznym i gospodarczym, a jej stosunki z Unią Europejską charakteryzuje obustronne rozczarowanie. Zbliżające się wybory prezydenckie stanowią –bez względu na ich zwycięzcę- szansę na stabilizację sytuacji w kraju. Jeżeli ta szansa zostanie przez Ukraińców wykorzystana, wówczas Unia powinna wyjść z inicjatywą „resetu” w stosunkach dwustronnych.
Kopenhaga: kres polityki perswazji
07.01.2010
Nie sposób twierdzić, że podczas szczytu w Kopenhadze osiągnięto wartościowe porozumienie w zakresie walki ze zmianami klimatycznymi. Upierając się, że szczyt był czymś więcej, aniżeli zupełną porażką polityki międzynarodowej, i to w kluczowej jej dziedzinie, wyrządzimy sobie jeszcze większą krzywdę. Trzeba powiedzieć jasno: szczyt poległ pod ciężarem rozdmuchanych oczekiwań, dbałości o własną korzyść, oraz niepohamowanego cynizmu.
Nowy rząd Niemiec – konsekwencje dla polityki zagranicznej
10.12.2009
Ponowne objęcie funkcji kanclerza przez Angelę Merkel przesądza o utrzymaniu dotychczasowej linii polityki zagranicznej RFN. Zmiana partnera koalicyjnego znajduje odzwierciedlenie przede wszystkim w sformułowaniach dotyczących zamierzeń rządu ujętych w umowie koalicyjnej z 26 października 2009 r. Spodziewać się można jednak, że wszystkie trzy partie tworzące nową koalicję będą rywalizować w sferze polityki zagranicznej. Kwestią priorytetową dla przejmujących resort spraw zagranicznych liberałów będzie wprowadzenie nowych elementów do międzynarodowej aktywności Niemiec.
Międzynarodowe negocjacje klimatyczne – przebieg procesu i główne problemy
10.12.2009
Podczas konferencji stron UNFCCC w grudniu 2009 r. nie dojdzie do zawarcia wiążącego porozumienia klimatycznego zastępującego protokół z Kioto. Nie udało się osiągnąć kompromisu w sprawie przyszłych zobowiązań redukcji emisji gazów cieplarnianych. Kontrowersje pojawiły się też wokół zasad transferu technologii i finansowania działań związanych z ochroną klimatu. Decydujący wpływ na perspektywy zawarcia porozumienia ma stanowisko największych emitentów – Chin i Stanów Zjednoczonych. Niewykluczone, że negocjacje potrwają do 2011 r., co może przynieść dodatkowe zadania dla polskiej prezydencji w Radzie UE.
Ukraina: walka o pełnię władzy
10.12.2009
Wybory prezydenckie na Ukrainie w styczniu 2010 roku mogą doprowadzić do zasadniczej zmiany w układzie władzy w państwie. Po raz pierwszy od prawie czterech lat pojawi się możliwość przejęcia pełni władzy przez jeden obóz polityczny. Ktokolwiek bowiem zostanie nowym prezydentem Ukrainy, będzie dążył do zdobycia całej władzy: powołania rządu swego ugrupowania w oparciu o większość w parlamencie.
Orędzie Miedwiediewa: wezwanie do modernizacji
10.12.2009
12 listopada prezydent Dmitrij Miedwiediew wygłosił doroczne orędzie przed połączonymi izbami parlamentu i przedstawicielami administracji państwowej. Kluczowym przesłaniem orędzia była zapowiedź wszechstronnej modernizacji rosyjskiego państwa, a za jego głównych adresatów można uznać inwestorów zagranicznych oraz rodzime elity ekonomiczne. Jednocześnie Miedwiediew starał się zaprezentować jako obrońca pozycji Rosji na arenie międzynarodowej i reprezentant interesów wszystkich ważnych grup w elitach, w tym także środowisk konserwatywnych.
Dajmy szansę nowym przywódcom Unii
10.12.2009
Lament nad tym, że Unia Europejska sama zepchnęła się na margines polityki światowej wybierając stosunkowo mało znanych polityków na nowe unijne stanowiska, jest najprawdopodobniej nieuzasadniony, a z całą pewnością przedwczesny. Istnieją ważne argumenty przemawiające za wyborem osób znanych na scenie międzynarodowej, jednakże o tym, czy Unia stanie się silniejszym graczem i sprawniejszą organizacją, zdecydują w większej mierze umiejętności obydwu polityków, aniżeli to, czy świat zna ich twarze.
Forum Państw Eksporterów Gazu – klub dyskusyjny czy zalążek kartelu?
06.11.2009
Instytucjonalizacja współpracy eksporterów gazu ziemnego nie doprowadzi w najbliższej dekadzie do wyłonienia się skutecznego kartelu zdolnego do wpływania na ceny przez sterowanie podażą. Istnieją bariery natury rynkowej i politycznej, które powodują, że proste przeniesienie mechanizmów działania OPEC na rynek gazowy jest niewykonalne. Koordynacja działań producentów może jednak prowadzić w przyszłości do nieformalnego podziału rynków. UE może przeciwstawić się temu niekorzystnemu dla jej członków zjawisku poprzez dokończenie procesu budowy wewnętrznego rynku gazu.
Nord Stream nabiera tempa
06.11.2009
Konsorcjum Nord Stream (NS) realizuje kolejne etapy projektu budowy Gazociągu Północnego. Przygotowało bazę logistyczną do budowy pierwszej nitki gazociągu i rozpoczęło budowę odnogi Nord Stream OPAL. Uzyskało od Danii pierwsze pozwolenie na budowę, a kolejne ze strony Niemiec i Rosji są tylko formalnością. Mimo to rozpoczęcie budowy pierwszej nitki NS w kwietniu 2010 roku wciąż stoi pod znakiem zapytania. Barierą pozostaje uzyskanie pozwolenia Szwecji i Finlandii. Zgoda Helsinek, znajdujących się pod presją Moskwy, wydaje się prawdopodobna. Opór Sztokholmu jest większy i niezbędny może okazać się nacisk Paryża, który nastąpi po ewentualnym wejściu Gaz de France do konsorcjum NS. Problemem kluczowym nawet po rozpoczęciu budowy Nord Streamu jest kwestia zapewnienia źródeł surowca oraz zbytu dla blisko połowy z 55 mld m3 gazu, który ma być przesyłany NS.
Rząd chadecko-liberalny: utrwalenie tendencji w polityce zagranicznej RFN
06.11.2009
W nowym niemieckim rządzie siłą kształtującą politykę zagraniczną i bezpieczeństwa RFN będzie chadecja i to w stopniu znacznie większym, niż miało to miejsce w koalicji z socjaldemokratami. Wpływ na to będą miały zarówno układ sił w koalicyjnym rządzie, kompetencje poszczególnych aktorów niemieckiej polityki zagranicznej, jak i czynniki personalne. Powołanie rządu chadecko-liberalnego nie wpłynie na zmianę strategicznych kierunków w polityce zagranicznej RFN. Możliwa jest natomiast intensyfikacja dyskusji o roli Niemiec i Bundeswehry w europejskiej i międzynarodowej polityce bezpieczeństwa oraz niemieckie inicjatywy na tym obszarze w UE. Liberałowie będą chcieli zaznaczyć swoją pozycję w rządzącej koalicji i zdobyć popularność w RFN poprzez wysuwanie inicjatyw na obszarach niezdominowanych przez chadeków. Obecnie - tak jak w przypadku inicjatywy pogłębienia relacji z Polską - wydają się sondować istniejące możliwości.
Konflikt pomiędzy Bratysławą i Budapesztem wokół słowackiej ustawy językowej
06.11.2009
Nowelizacja ustawy o języku państwowym Republiki Słowackiej 30 czerwca 2009 roku wywołała zdecydowaną reakcję mniejszości węgierskiej na Słowacji oraz polityków w Budapeszcie. Konflikt wokół zmiany prawa, wykorzystywany przez węgierskich i słowackich liderów do mobilizacji elektoratu, stał się w ostatnich miesiącach najważniejszym obszarem sporu w stosunkach między dwoma państwami. Ze względu na przyszłoroczne wybory parlamentarne w obu krajach należy przypuszczać, że napięcia we wzajemnych stosunkach będą się utrzymywać.
Technologia CCS – europejski most do niskoemisyjnej gospodarki?
06.11.2009
Mimo wielu wysiłków, mających na celu rozwój i upowszechnienie tak zwanej zrównoważonej energii, przez najbliższe dziesięciolecia świat będzie dalej uzależniony od paliw kopalnych. Zielone technologie są doskonalone, a efektywność energetyczna staje się jednym z priorytetów w politykach energetycznych większości państw. Jednakże, chcąc zapobiec globalnemu ociepleniu, musimy drastycznie ograniczyć emisję CO2 do atmosfery. Konferencja Klimatyczna ONZ (COP15), która będzie miała miejsce w Kopenhadze w grudniu tego roku, ma doprowadzić do podpisania nowego globalnego porozumienia. Oczekuje się, że 192 kraje ustalą, w jaki sposób będą walczyć ze zmianami klimatu po 2010 roku, gdy wygaśnie Protokół z Kyoto. Aby tak się stało, kraje rozwinięte będą musiały zaproponować krajom rozwijającym się konkretne instrumenty, które umożliwią, czy przyspieszą ich transformację w kierunku niskoemisyjnej gospodarki przy jednoczesnym utrzymaniu tempa wzrostu. Czy wychwytywanie i geologiczne składowanie dwutlenku węgla (Carbon Capture and Storage – CCS), może stać się częścią tej propozycji?
Sztuka płacenia rachunku za europejskie przywództwo
29.10.2009
Prezydent Klaus zepsuł przyjęcie, które szwedzka prezydencja przygotowywała na zbliżające się posiedzenie Rady Europejskiej, chcąc celebrować nieodległe wejście w życie Traktatu z Lizbony. Nowy pomysł polega teraz na tym, aby rozmawiać z czeskim przywódcą „w rękawiczkach”, próbując nakłonić go do podpisania dokumentów ratyfikacyjnych bez wywierania nadmiernej presji, co ma umożliwić mu zachowanie w całym zamieszeniu twarzy. Na szczycie będzie sporo kuluarowych dyskusji o stanowiskach do obsadzenia w UE, ale bez złożonego we właściwym miejscu podpisu prezydenta Klausa, nic nie może formalnie się wydarzyć.
"Manifest" Miedwiediewa: stabilizacja polityczna, korekta gospodarcza
12.10.2009
10 września niezależny portal internetowy Gazeta.ru opublikował tekst prezydenta Dmitrija Miedwiediewa o mocnym wydźwięku liberalnym i modernizacyjnym, zwłaszcza w warstwie ekonomicznej. Mimo że większość jego postulatów raczej pozostanie na papierze, dokument wydaje się sygnalizować gotowość elity władzy do przeprowadzenia ograniczonej korekty kursu gospodarczego, w tym wybiórczej reformy sektorów dotkniętych kryzysem. Sygnalizuje on też otwartość Rosji na inwestycje zagraniczne i chęć pozyskiwania wysokich technologii. Liberalnym deklaracjom ekonomicznym towarzyszą jednak "zachowawcze" postulaty polityczne, afirmujące istniejący w Rosji porządek i przestrzegające Zachód przed ingerencją w jej sprawy wewnętrzne. "Manifestu" prezydenta, zapowiadającego tezy jego jesiennego orędzia przed parlamentem, nie należy postrzegać jako dążenia do demontażu putinowskiego modelu gospodarki czy walki Miedwiediewa o realną władzę w elicie. Wydaje się to być przekaz całej ekipy rządzącej skierowany zarówno do odbiorców zagranicznych, w tym inwestorów, jak też do rosyjskich elit politycznych i biznesowych. Przekaz ten sprowadza się do zademonstrowania gotowości władz do ściślejszej współpracy ekonomicznej z zagranicą, a jednocześnie podkreśla ich determinację do samodzielnego wytyczania kierunku rozwoju polityki wewnętrznej.
Rosja wobec zmiany programu obrony przeciwrakietowej USA
12.10.2009
Wycofanie się przez USA z dotychczasowych planów rozmieszczenia elementów tarczy przeciwrakietowej w Polsce i Czechach, ogłoszone 17 września przez prezydenta Baracka Obamę, zostało przez Moskwę przyjęte jako duży sukces rosyjskiej polityki zagranicznej oraz dowód uznania przez Waszyngton znaczącej pozycji międzynarodowej Federacji Rosyjskiej. Jednocześnie politycy rosyjscy sugerowali, że nie czują się zobowiązani do rewanżu w formie uwzględnienia postulatów Waszyngtonu w innych kwestiach.
Merkel musi odkryć karty
12.10.2009
Kanclerz Niemiec Angela Merkel w końcu osiągnęła to, czego chciała od wielu lat: liberalno-konserwatywną większość parlamentarną, dzięki której nie będzie już musiała tkwić w bezbarwnym małżeństwie z rozsądku z socjaldemokratami. Wynik wyborów dowiódł, że Merkel to sprytny i przewidujący polityk, który słusznie ocenił, że Wielka Koalicja będzie bardziej szkodliwa dla SPD i że jeśli tylko nie popełni wielkiego błędu za sterami, wyborcy w końcu powierzą jej rzeczywistą władzę potrzebną do wprowadzenia zmian w Niemczech. Teraz, gdy ten scenariusz się potwierdził, wszyscy umieramy z ciekawości, jak Merkel wykorzysta powierzoną jej szansę.
Program obrony przeciwrakietowej – nowe założenia administracji Baracka Obamy
12.10.2009
Administracja Baracka Obamy prowadzi przegląd programów obrony przeciwrakietowej (Missile Defense, MD). Wiele wskazuje na to, iż koncepcja tworzenia MD w najbliższych latach ulegnie dużym modyfikacjom. USA zminimalizują inwestycje w technologie, które nie dowiodły swojej skuteczności, co oznacza, iż rozwijane będą głównie tzw. programy teatru działań (komponent lądowy i morski). Najprawdopodobniej doprowadzi to do zawieszenia przez USA projektu budowy bazy w Redzikowie, zatem Polska powinna zwiększyć zaangażowanie w tworzenie programów obrony przeciwrakietowej w ramach NATO.
Polityka europejska Niemiec i stosunki polsko-niemieckie po wyborach do Bundestagu
12.10.2009
Wybory w RFN nie wpłyną zasadniczo na politykę europejską Niemiec. Nowy rząd pod kierownictwem obecnej kanclerz Angeli Merkel powołają chadeckie CDU/CSU i liberalna FDP. Przewidywany na ministra spraw zagranicznych przewodniczący FDP, Guido Westerwelle, zapowiada kontynuację w polityce zagranicznej. Również perspektywy rozwoju stosunków polsko-niemieckich rysują się korzystnie, zwłaszcza w przypadku rychłego wejścia w życie Traktatu Lizbońskiego. Należy jednak zwrócić uwagę, że w przyszłym rządzie FDP w mniejszym stopniu niż poprzednio SPD będzie starać się ograniczać wpływy Związku Wypędzonych.
Prezydent Miedwiediew eskaluje kryzys w stosunkach rosyjsko-ukraińskich
02.09.2009
11 sierpnia służba prasowa Kremla opublikowała specjalny list prezydent Dmitrija Miedwiediewa do prezydenta Wiktora Juszczenki, w którym w ostrych słowach oskarżył on władze Ukrainy o odpowiedzialność za powstanie kryzysu w stosunkach rosyjsko-ukraińskich oraz wstrzymał wyjazd nowego rosyjskiego ambasadora do Kijowa. Tego samego dnia prezydent Miedwiediew powtórzył krytykę prezydenta Juszczenki w nagraniu zamieszczonym na swoim wideoblogu. Bardzo krytyczne i nieoczekiwane wystąpienie rosyjskiego prezydenta oznacza symboliczne włączenie się Rosji do ukraińskiej kampanii przed zaplanowanymi na styczeń 2010 roku wyborami prezydenckimi. Moskwa daje w ten sposób sygnał głównym kandydatom, że oczekuje od nowych władz ukraińskich zasadniczej rewizji polityki wobec Rosji.
Rosyjska kampania historyczna
02.09.2009
Od czerwca, a zwłaszcza w końcu sierpnia br., w związku ze zbliżającą się 70. rocznicą wybuchu II wojny światowej, w Rosji ukazała się seria publikacji w mediach papierowych i elektronicznych na temat polityki ZSRR i wybranych państw europejskich wobec Niemiec hitlerowskich. Rosyjscy historycy, politolodzy, dziennikarze i publicyści, a także wysocy urzędnicy państwowi, przedstawiciele służb specjalnych i sił zbrojnych FR lansowali w nich tezy powielające w dużym stopniu schematy sowieckiej historiografii. Usprawiedliwiały one i pozytywnie oceniały politykę ZSRR w końcu lat 30. XX w., oskarżając przy tym Polskę, państwa bałtyckie, Wielką Brytanię i ukraińskich nacjonalistów o wspieranie hitlerowskich Niemiec.
Polityka gazowa Niemiec - nie tylko Rosja
02.09.2009
Współpraca z Rosją w zakresie zabezpieczenia dostaw gazu jest priorytetowa dla Niemiec, o czym świadczy najlepiej udział niemieckich firm w projekcie Nord Stream. Innym elementem polityki bezpieczeństwa w sektorze gazowym, choć mniej nagłaśnianym, są aktywne poszukiwania alternatywnych do rosyjskich źródeł i szlaków dostaw surowca. Współpraca z innymi krajami-producentami gazu rozwijana jest konsekwentnie od lat 90. Po konfliktach gazowych Rosji z Białorusią i Ukrainą można zauważyć intensyfikację działań niemieckich firm, wspieranych politycznie i finansowo przez rząd RFN, na rzecz utrzymania zróżnicowanej struktury dostaw gazu oraz dywersyfikacji. Ponadto rząd RFN prowadzi konsekwentną politykę mającą stymulować ograniczenie tempa wzrostu rodzimej konsumpcji gazu. Można uznać, że Berlin postrzega sojusz z Rosją jako istotny element polityki bezpieczeństwa energetycznego, nie chce jednak, aby doszło do nadmiernego wzrostu zależności od dostaw rosyjskiego gazu. Niemcom udaje się łączenie partnerstwa z Federacja Rosyjską z dywersyfikacją źródeł i szlaków dostaw surowca - poprzez publicznie poparcie dla pogłębienia współpracy energetycznej z FR przy jednoczesnej dbałości o relacje z innymi krajami-producentami bez ich medialnego nagłaśniania.
Walne Zgromadzenie Gazpromu 2009
20.07.2009
26 czerwca odbyło się Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy (WZA) Gazpromu. Z danych przyjętego przez WZA sprawozdania rocznego wynika, że 2008 był dla koncernu kolejnym rekordowym rokiem: najwyższych cen gazu na rynku europejskim, największego ilościowo eksportu błękitnego paliwa i największych wpływów eksportowych. Mniej optymistyczne są prognozy na rok 2009 i kilka najbliższych lat. Dowodzą one, że skutki kryzysu już uwidoczniły się w wynikach monopolisty i w jego programie inwestycyjnym.
Ograniczone rezultaty szczytu rosyjsko-amerykańskiego
20.07.2009
Przebywający 6-8 lipca z wizytą w Moskwie prezydent USA Barack Obama spotkał się z prezydentem Dmitrijem Miedwiediewiem i premierem Władimirem Putinem, wygłosił przemówienie w Rosyjskiej Szkole Ekonomicznej oraz przyjął przedstawicieli opozycji. W rezultacie rozmów podpisano szereg dokumentów, w tym porozumienie wyznaczające bazowe parametry nowego traktatu o kontroli zbrojeń oraz powołano komisję prezydencką ds. koordynacji współpracy w poszczególnych dziedzinach.
Wizyta Baracka Obamy w Moskwie i przyszłość stosunków rosyjsko-amerykańskich
20.07.2009
Wizyta prezydenta USA Baracka Obamy w Moskwie 6–8 lipca br. była jak dotąd najważniejszym wydarzeniem związanym z realizacją polityki nowej administracji wobec Federacji Rosyjskiej („reset stosunków”). Osiągnięto wstępne porozumienie co do kształtu nowego układu o redukcji broni strategicznej i zwiększono zakres współpracy w sprawie Afganistanu. Jednocześnie spotkanie wykazało, że nie należy spodziewać się zbliżenia stanowisk stron w kwestii przyszłości obrony przeciwrakietowej, polityki wobec Iranu oraz aspiracji euroatlantyckich państw obszaru poradzieckiego, przede wszystkim Gruzji.
Kryzys finansowy i gospodarczy jako wyzwanie dla szwedzkiej prezydencji w Radzie UE
20.07.2009
Zadania szwedzkiego przewodnictwa w Radzie UE są w dużej mierze zdeterminowane przez dynamikę i charakter kryzysu finansowego i gospodarczego. Szwecja będzie musiała zmierzyć się z takimi wyzwaniami jak określenie sposobu i tempa powrotu do stabilności fiskalnej czy też sprawne przyjęcie propozycji legislacyjnych w zakresie nowej architektury nadzoru finansowego. Efektywność w realizacji tych zadań będzie stanowić ważny sprawdzian administracyjnych i politycznych zdolności szwedzkiej prezydencji.
Czeska prezydencja w Radzie Unii Europejskiej – spojrzenie z Polski
20.07.2009
Czeskie przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej od początku napotykało raczej negatywne komentarze, zwłaszcza w „starych” państwach członkowskich. „Nowe”, niewielkie państwo członkowskie, które nie ratyfikowało jeszcze traktatu lizbońskie go, było narażone na baczną obserwację, zwłaszcza ze strony doświadczonych i wpływowych partnerów ze Wspólnoty.
Pytania 20-lecia. 1989–2009
15.07.2009
Dyskusja zorganizowana z okazji 20-lecia przemian demokratycznych w Europie Środkowo-Wschodniej była okazją do porównania drogi transformacji w poszczególnych krajach i analizy jej następstw, a także zmian na arenie międzynarodowej. Uczestnicy konferencji zastanawiali się nad przyczynami zmierzchu dysydentów i formacji postkomunistycznych, wzrostu nastrojów antydemokratycznych i populizmu oraz tożsamością regionu w Europie.
Kwestie instytucjonalne UE po Radzie Europejskiej 18–19 czerwca 2009 r.
15.07.2009
Rada Europejska wskazała kandydata na przewodniczącego Komisji, jednak uruchomienie oficjalnej procedury prowadzącej do jego mianowania zależy od decyzji Parlamentu Europejskiego. Przyjęte zostały także gwarancje prawne dla Irlandii, które będą stanowić podstawę dla przeprowadzenia ponownego referendum w tym kraju. Decyzje te stanowią kolejny etap rozwiązania kryzysu ratyfikacyjnego, jednak obecna sytuacja niepewności instytucjonalnej i prawnej w istotnym stopniu wpłynie na przewodnictwo Szwecji w UE w drugiej połowie br.
Problem wyboru nowej Komisji Europejskiej w 2009 r.
13.07.2009
Brak pewności co do ratyfikacji traktatu lizbońskiego utrudni proces utworzenia nowej Komisji Europejskiej w 2009 r. – nie jest jasne, na jakich podstawach prawnych (traktat nicejski czy lizboński) zostanie przeprowadzona ta procedura. Przewodniczący Komisji może być nominowany już latem. Wybór pozostałych członków KE dokonany zostanie zapewne dopiero po referendum w Irlandii. Potrzeba zapewnienia sprawnego działania Komisji jest argumentem przemawiającym za tym, by maksymalnie skrócić okres niepewności instytucjonalnej UE.
Rosja niechętna członkostwu w WTO?
10.07.2009
18 czerwca w Genewie odbyło się nieformalne spotkanie około 70 przedstawicieli państw należących do Światowej Organizacji Handlu (WTO) z delegacją reprezentującą Rosję, Białoruś i Kazachstan. Przedstawiciele tych trzech państw poinformowali o planach stworzenia unii celnej i wspólnego przystąpienia do WTO, jednak żaden z tych krajów formalnie nie zerwał prowadzonych dotychczas dwustronnych negocjacji akcesyjnych. Zgłoszona deklaracja trzech państw jest de facto rosyjską inicjatywą. Można ją rozumieć jako rezygnację FR z członkostwa w WTO w najbliższych latach albo jako nową strategię negocjacyjną polegającą na wymuszeniu przyjęcia Rosji do WTO na warunkach Moskwy.
Jakiej chcecie Europy?
09.06.2009
Dyskusja z udziałem Danuty Huebner (komisarz Unii Europejskiej, Komitet Wyborczy Platformy Obywatelskiej), Michała Kamińskiego (były poseł do Parlamentu Europejskiego, były minister w Kancelarii Prezydenta RP, Komitet Wyborczy Prawa i Sprawiedliwości), Wojciecha Olejniczaka (poseł na Sejm RP, Koalicyjny Komitet Wyborczy Sojuszu Lewicy Demokratycznej i Unii Pracy), Janusza Piechocińskiego (poseł na Sejm RP, Komitet Wyborczy Polskiego Stronnictwa Ludowego) i Dariusza Rosatiego (poseł do Parlamentu Europejskiego, były minister spraw zagranicznych RP, Komitet Wyborczy Porozumienie dla Przyszłości).
Problemy z Południowym Korytarzem
09.06.2009
Szczyt energetyczny w Pradze (8 maja) "Południowy Korytarz - nowy Jedwabny Szlak" i podpisana w jego trakcie deklaracja stanowią wyraz oficjalnego politycznego poparcia dla idei Południowego Korytarza eksportu gazu i ropy z regionu kaspijskiego, Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej do Europy - przede wszystkim ze strony UE, ale także Turcji, Azerbejdżanu, Gruzji i Egiptu. Jeśli jednak w najbliższej przyszłości nie nastąpią sugerowane w dokumencie konkretne działania - m.in. zapowiedziane na koniec czerwca podpisanie międzyrządowego porozumienia z Turcją o rurociągu Nabucco - to praska deklaracja będzie miała znaczenie przede wszystkim symboliczne, wpisując się w szereg dotychczasowych działań UE nie przyspieszających realizacji projektu. Istotnym utrudnieniem w rozwiązywaniu istniejących problemów (m.in. związanych z tranzytem czy gwarancją dostaw surowca) jest zmieniająca się koncepcja Południowego Korytarza oraz nie do końca sprecyzowana rola UE w projekcie.
South Stream - nowe porozumienia, stare wątpliwości
09.06.2009
15 maja w Soczi szefowie Gazpromu, koncernów energetycznych serbskiego, bułgarskiego, greckiego oraz włoskiego podpisali szereg dokumentów dotyczących realizacji projektu South Stream, demonstrując w ten sposób swoje zaangażowanie w lobbowany przez Rosję projekt. Zawarte porozumienia, podobnie jak wcześniejsze sygnały poparcia państw południowoeuropejskich dla South Stream, mają przede wszystkim znaczenie polityczne. Wpisując się w trwającą w tej części Europy "rywalizację gazociągową", wskazują na dwubiegunowość polityki energetycznej części państw UE, które uczestniczą zarówno w rosyjskim, jak i w konkurencyjnych wobec niego projektach unijnych (Nabucco i ITGI). Tym samym obnażają brak jednomyślności i spójności działań wewnątrz Unii, co może utrudnić realizację promowanej przez Brukselę koncepcji Korytarza Południowego. Jednocześnie podpisane w Soczi dokumenty nie przyspieszają w zasadniczy sposób realizacji South Stream ani nie rozwiązują najważniejszych związanych z nim problemów. W szczególności nie precyzują najważniejszych parametrów planowanego gazociągu - jego ostatecznej trasy (w tym przede wszystkim kluczowego odcinka podmorskiego), całkowitego kosztu i źródeł finansowania.
Wybory do Parlamentu Europejskiego w RFN - prognozy przedwyborcze
09.06.2009
Wybory do Parlamentu Europejskiego są w RFN postrzegane jako sprawdzian poparcia dla niemieckich partii przed wrześniowymi wyborami do Bundestagu. Od ich wyników zależeć będzie strategia CDU/CSU i SPD w dalszej kampanii wyborczej. Charakterystyczna dla tej elekcji jest deklarowana niska frekwencja, mało widoczna kampania kandydatów do Parlamentu Europejskiego oraz brak publicznej debaty o UE. Tendencja ta obrazuje spadek zainteresowania w Niemczech ideą integracji europejskiej, spowodowany m.in. społecznym zmęczeniem ostatnimi rozszerzeniami, oraz koncentrację na niemieckich interesach narodowych w UE.
Partnerstwo Wschodnie: geneza, możliwości i wyzwania
09.06.2009
Partnerstwo Wschodnie (PW) to nowa propozycja współpracy regionalnej, którą UE kieruje do Armenii, Azerbejdżanu, Białorusi, Gruzji, Mołdawii i Ukrainy. Pogłębianie relacji tych państw z UE jest uzależnione przede wszystkim od ich woli i postępów w urzeczywistnianiu wartości demokratycznych oraz wdrażaniu zasad gospodarki rynkowej i zdrowego państwa. Od krajów członkowskich, które są szczególnie zainteresowane współpracą z adresatami PW, zależeć będzie natomiast podtrzymanie politycznego wsparcia Unii dla tej inicjatywy, uzyskanie środków na jej finansowanie, ale także przekonanie wschodnich sąsiadów do wdrażania niezbędnych reform politycznych i gospodarczych.
Szeroki Bliski Wschód a prezydencja Polski w Radzie UE
09.06.2009
W ciągu najbliższych lat można spodziewać się istotnych zmian w regionie szerszego Bliskiego Wschodu: eskalacji napięć związanych z możliwością dokonania przez Izrael ataku prewencyjnego na Iran lub wybuchem zbrojnego konfliktu izraelsko-palestyńskiego, lecz także możliwego postępu bliskowschodniego procesu pokojowego. Doświadczenia Finlandii i Czech pokazują, iż reakcja na wydarzenia na Bliskim Wschodzie może istotnie wpłynąć na ocenę polskiego przewodnictwa w Radzie UE w drugiej połowie 2011 r. Problematyce bliskowschodniej należy zatem poświęcić szczególną uwagę podczas przygotowań RP do prezydencji.
Plan G20 ożywienia i reform gospodarki światowej
09.06.2009
Przyjęty podczas szczytu G20 2 kwietnia br. w Londynie plan ożywienia i reform ma prowadzić do pobudzenia wzrostu gospodarczego oraz wyznacza kierunek reform instytucji systemu finansowego. Zakłada on dofinansowanie globalnych instytucji finansowych o 1,1 bln dolarów i zwiększenie pakietów fiskalnych nawet do 5 bln dolarów. Zapowiedziano też wzmocnienie regulacji i nadzoru finansowego oraz reformę Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Jeśli deklaracje zawarte w planie zostaną zrealizowane, to szczyt G20 może okazać się początkiem tworzenia nowego ładu w gospodarce światowej.
Obama w Londynie
09.06.2009
Londyn jest dzisiaj najważniejszym miejscem na mapie świata. W atmosferze wielkich oczekiwań i sięgającego zenitu napięcia przebiega pierwsza wizyta prezydenta Baracka Obamy w Europie i spotkanie światowych przywódców grupy G20...
Posłowie do Parlamentu Europejskiego – pozycja prawna w kraju oraz współpraca z administracją rządową
17.04.2009
Poziom współpracy między posłami do Parlamentu Europejskiego a administracją rządową nie był zadowalający. Kontakty z polskimi posłami do PE nie były priorytetem w strategii europejskiej kolejnych polskich rządów, w związku z czym rezultaty współdziałania zależały w znacznym stopniu od wiedzy i inicjatywy poszczególnych posłów i urzędników. Rozwój współpracy i wymiany informacji mógłby ułatwić skuteczność działania na arenie europejskiej zarówno administracji rządowej, jak i posłom do PE.
NATO przed szczytem jubileuszowym w Strasburgu/Kehl – główne wyzwania
31.03.2009
Nadchodzący szczyt NATO we francuskim Strasburgu i niemieckim Kehl (3–4 kwietnia) będzie okazją nie tylko do celebrowania 60. rocznicy zawarcia Traktatu Waszyngtońskiego, ale też do nadania Sojuszowi nowego impulsu rozwojowego. NATO musi podjąć w najbliższym czasie szereg ważnych dla jego przyszłości decyzji. Redefinicji wymaga przede wszystkim hierarchia jego zadań. Sojusznicy muszą też zastanowić się nad przyszłością misji ISAF w Afganistanie oraz charakterem stosunków z Rosją. Polska, już od 10 lat aktywny członek NATO, powinna wnieść istotny wkład do tej debaty.
Ochrona klimatu elementem niemieckiej polityki gospodarczej
31.03.2009
Polityka ochrony klimatu stała się istotnym i trwałym elementem polityki niemieckiej, zarówno krajowej, jak i zagranicznej. W sprawie głównych kierunków zagranicznej polityki ochrony klimatu panuje konsensus między niemieckimi partiami.
Kontrowersje wokół unijnych pieniędzy dla Nabucco
31.03.2009
Na szczycie UE 19-20 marca postanowiono udzielić projektowi gazociągu Nabucco 200 mln euro dofinansowania w ramach pakietu 5 mld euro na projekty mające przeciwdziałać skutkom kryzysu gospodarczego i zwiększać bezpieczeństwo energetyczne UE.
Czechy: rząd Topolanka odwołany
31.03.2009
24 marca czeski parlament przegłosował wotum nieufności wobec rządu Mirka Topolanka. Za odwołaniem rządu głosowała cała opozycja, tj. socjaldemokraci (CSSD) i komuniści (KSCM) oraz czterech posłów związanych wcześniej z partiami wchodzącymi w skład rządu - prawicowym ODS i Partią Zielonych. Najprawdopodobniej rząd Topolanka będzie sprawował swoje funkcje co najmniej do końca prezydencji Czech w UE, a nowe wybory odbędą się jesienią 2009 lub na początku 2010 roku.
Strefa Euro
31.03.2009
Strefa Euro jest tym celem, do którego w przyspieszonym tempie wszyscy ostatnio chcieliby dojść. Zapał polityków z naszej części Europy został ostudzony przez Jean-Claude Junckera.
Narastają protesty społeczne na Ukrainie
26.02.2009
W ostatnich tygodniach w miastach Ukrainy doszło do licznych akcji protestacyjnych, związanych z narastającym kryzysem gospodarczym. Jednocześnie badania socjologiczne wskazują na wzrost gotowości Ukraińców do takich akcji, a zainteresowanie nimi mediów centralnych stymuluje nastroje "protestacyjne". W najbliższych tygodniach lub miesiącach może zatem dojść do nasilenia takich akcji. Będą one wykorzystywane do podważania pozycji rządu przez opozycję, a także przez siły pozaparlamentarne (zwłaszcza skrajną prawicę).
Debiut Gazpromu na rynku LNG
26.02.2009
18 lutego na Sachalinie uroczyście uruchomiono pierwszą w Federacji Rosyjskiej skraplarnię gazu, w ramach realizacji projektu Sachalin 2. Kontrolę nad tym realizowanym przez międzynarodowe konsorcjum projektem przejął Gazprom w 2007 roku. Debiutujący na rynku gazu skroplonego (LNG) koncern ma ambitne plany w dziedzinie jego produkcji, jednak ich realizacja zależy od tego, czy uda mu się przyciągnąć zagranicznych inwestorów, którzy je sfinansują. Fakt uruchomienia produkcji LNG ma dla Rosji duże znaczenie gospodarcze i polityczne, otwiera bowiem przed Gazpromem nie tylko nowy dla niego rynek gazu skroplonego, ale również nowy - azjatycki - kierunek eksportu gazu.
Wpływ rosyjsko-ukraińskiego sporu gazowego na budowę Gazociągu Północnego
26.02.2009
Rosyjsko-ukraiński spór gazowy nie będzie miał decydującego wpływu na przyszłość Gazociągu Północnego, natomiast będzie wykorzystywany jako argument dla przyspieszenia związanych z nim prac. Prawdopodobnym następstwem kryzysu będzie polaryzacja stanowisk państw UE, jako że dostarczył on argumentów zarówno zwolennikom, jak i przeciwnikom projektu. W najbliższych miesiącach Rosja będzie dążyć do uzyskania szerszego poparcia politycznego państw UE w celu ułatwienia konsorcjum Nord Stream zdobycia wszystkich zezwoleń potrzebnych do rozpoczęcia inwestycji.
Europa musi postawić na CCS
25.02.2009
Niezależnie od grudniowych zobowiązań w ramach pakietu energetyczno-klimatycznego, gospodarka węglowa zachowa istotne znaczenie w Unii Europejskiej. W 2007 roku węgiel stanowił 30 procent bilansu energetycznego UE, a więc zaledwie o jeden procent mniej wobec 31 procent w 1995 roku. Do podtrzymania znaczenia węgla przyczyni się potrzeba wzmocnienia bezpieczeństwa energetycznego, które staje się coraz ważniejszym priorytetem UE. Szereg państw członkowskich, w tym Polska, planuje budowę nowych elektrowni węglowych. Nawet w krajach, które dążą do bardzo zdecydowanej redukcji emisji, energetyka węglowa ma istotną rolę do odegrania jako technologia przejściowa, zanim nie zostanie osiągnięty pełen potencjał źródeł odnawialnych i efektywności energetycznej.
Nowe koncepcje bezpieczeństwa energetycznego państw Europy Środkowej i Bałkanów
29.01.2009
Rosyjsko-ukraiński spór gazowy, który doprowadził do poważnych problemów z zaopatrzeniem Europy Środkowej i Bałkanów w gaz ziemny, w niemal wszystkich państwach regionu stał się impulsem do wzmożonej debaty na temat ich bezpieczeństwa energetycznego. Inicjatywą, która w tej sytuacji budzi ożywione zainteresowanie całego regionu, jest projekt gazociągu Nabucco. Elementem debaty i wydarzeniem, które ma przyspieszyć realizację tego przedsięwzięcia, była międzynarodowa konferencja poświęcona Nabucco w Budapeszcie (26-27 stycznia) z udziałem przedstawicieli krajów tranzytowych i potencjalnych dostawców, Unii Europejskiej, Komisji Europejskiej i instytucji finansowych. Jednocześnie państwa bałkańskie szukają własnych rozwiązań na zwiększenie bezpieczeństwa gazowego poprzez rozwijanie infrastruktury przesyłowej i magazynowej, a także budowę terminalu LNG w Chorwacji. Zrealizowanie zapowiadanych projektów znacząco zmniejszyłoby uzależnienie regionu od rosyjskiego gazu, jednakże ich powodzenie zależy od determinacji politycznej państw i ich dostępu do źródeł finansowania
Prezydencja Republiki Czeskiej w Unii Europejskiej
29.01.2009
W dniu 1 stycznia 2009 r. Republika Czeska przejęła od Francji przewodnictwo w Radzie UE. Program czeskiej prezydencji koncentruje się na trzech zagadnieniach: gospodarce, energetyce i relacjach zewnętrznych. Ze względu na skomplikowaną sytuację międzynarodową i uwarunkowania wewnętrzne jest mało prawdopodobne, aby RCz udało się zrealizować wszystkie zakładane cele. W interesie Polski leży sukces czeskiej prezydencji, zwłaszcza w takich dziedzinach jak wymiar wschodni czy polityka energetyczna.
Najważniejsze elementy kompromisu energetyczno-klimatycznego
29.01.2009
Rada Europejska w dniach 11–12 grudnia br. przyjęła pakiet energetyczno-klimatyczny. Porozumienie było możliwe między innymi dzięki wprowadzeniu poprawek do propozycji KE w zakresie reformy systemu handlu emisjami w odniesieniu do sektora elektroenergetycznego i energochłonnych gałęzi przemysłu, oraz dzięki stworzeniu finansowego mechanizmu solidarnościowego, który uwzględnia specyficzną sytuację państw Europy Środkowej, w tym Polski. Kompromis dowiódł potrzeby uwzględniania wewnętrznego zróżnicowania UE i równoważenia odmiennych interesów poszczególnych krajów już na etapie planowania i proponowania nowych regulacji.
Czy współpraca w trójkącie UE-Afryka-Chiny ma sens?
29.01.2009
Nowa propozycja Komisji Europejskiej odnośnie współpracy UE-Afryka-Chiny.
Gazprom rozpoczyna zagospodarowanie złóż jamalskich
17.12.2008
Trzeciego grudnia uroczyście zainaugurowano realizację najbardziej ambitnego w historii Gazpromu projektu inwestycyjnego: zagospodarowania gazowych złóż półwyspu Jamał. Wykonano symboliczny pierwszy spaw na przyszłym gazociągu łączącym zasoby jamalskie z systemem gazpromowskich magistrali gazowych i rozpoczęto wiercenie pierwszego szybu eksploatacyjnego na największym jamalskim złożu gazu - Bowanienkowskim. Zagospodarowanie Jamału wydaje się obecnie priorytetem inwestycyjnym Gazpromu, mogłoby bowiem rozwiązać narastający problem deficytu rosyjskiego gazu.
Spotkanie ministrów spraw zagranicznych NATO w Brukseli
17.12.2008
Głównym punktem obrad sesji Rady Północnoatlantyckiej w dniach 2–3 grudnia br. był przegląd osiągnięć Gruzji i Ukrainy w staraniach o członkostwo w NATO. Sojusz nie zdecydował się przyznać tym państwom Planu Działań na rzecz Członkostwa (Membership Action Plan, MAP), potwierdzając jedynie wcześniejsze deklaracje uznające ich transatlantyckie aspiracje. Może to oznaczać faktyczne zawieszenie w NATO dyskusji o rozszerzeniu na Wschód. Na spotkaniu zdecydowano też, choć z zastrzeżeniami, o częściowym wznowieniu współpracy NATO–Rosja. W najbliższym czasie Sojusz zapewne skoncentruje się jednak na sprawach wewnętrznych i prowadzonych operacjach.
Drugi strategiczny przegląd energetyczny – nowe propozycje KE w dziedzinie bezpieczeństwa
17.12.2008
Nowe propozycje Komisji Europejskiej dotyczące polityki energetycznej koncentrują się na problemach bezpieczeństwa energetycznego i solidarności. Tym razem długofalowa wizja unijnej polityki została uzupełniona o rozwiązania mające umożliwić reagowanie na krótko i średniookresowe zagrożenia. Dzięki zwróceniu uwagi i dostosowaniu rozwiązań do specyficznej sytuacji poszczególnych państw członkowskich, propozycje te wychodzą naprzeciw obawom krajów w istotnym stopniu uzależnionych od jednego dostawcy, takich jak Polska.
Jeden szczyt, trzy dylematy
17.12.2008
Szczyt Unii Europejskiej w dniach 11-12 grudnia był kwadraturą wyjątkowo złożonego koła. A nawet trzech.
Wybory prezydenckie w USA – implikacje dla polsko-amerykańskiej współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa
30.11.2008
Pierwsza faza kadencji prezydenta Baracka Obamy upłynie na tworzeniu zespołu mającego kreować politykę zagraniczną oraz na próbach wdrożenia najważniejszych punktów programu z okresu kampanii wyborczej.
Niemcy wobec kryzysu na światowych rynkach finansowych
30.11.2008
Rząd RFN podjął zdecydowane działania, które mają zminimalizować straty w niemieckiej gospodarce wynikające z kryzysu na światowych rynkach finansowych.
Gazprom zmniejsza prognozy wydobycia gazu
30.11.2008
21 listopada Gazprom zredukował prognozę wydobycia na rok 2008 o około 10 mld m3. Przyczyną jest przede wszystkim kryzys gospodarczy, który spowodował spadek spożycia gazu w Rosji i UE.
Trudny "sojusznik" - Białoruś w polityce Rosji
30.11.2008
Białoruś zajmuje szczególne miejsce w polityce Rosji, co wynika ze znaczenia geopolitycznego, wojskowego i tranzytowego tego państwa dla interesów rosyjskich. Wpływy i pozycja Rosji w regionie Europy Wschodniej w znacznym stopniu zależą od tego, na ile silne są rosyjskie wpływy na Białorusi.
Przeciwdziałanie kryzysowi finansowemu – działania Unii Europejskiej
30.10.2008
Kryzys finansowy w UE stał się najważniejszym punktem obrad Rady Europejskiej (15–16 października). Konkluzje szczytu w tej sprawie nie wybiegają poza wcześniejsze ustalenia podjęte na spotkaniu przywódców państw strefy euro (oraz Słowacji i Wielkiej Brytanii) 12 października w Paryżu oraz spotkania Rady ECOFIN z 7 października.
Biznes to biznes
30.10.2008
Trudno uwierzyć, że zaledwie osiem tygodni temu ogarnięty histerią świat zmagał się z wydarzeniami na Kaukazie. Blady strach padł na społeczność międzynarodową w obliczu stawienia czoła wyzwolonej z okowów zależności i poniżenia Rosji, która niemal w stylu salonowego bywalca postanowiła zaprowadzić porządek na swoim podwórku. Nie tracąc czasu na analizę, z której strony padł strzał, Zachód stanął murem za Gruzją, zdając sobie sprawę, że stawka w nadchodzącej grze jest dużo wyższa niż losy niewielkiego państwa.
Bałkany Zachodnie: sprawa środkowoeuropejskiej solidarności
30.10.2008
Polityka Polski wobec Bałkanów Zachodnich nie tylko wpływa na nasze wąsko pojmowane interesy w tym regionie, ale przede wszystkim jest istotna dla naszej pozycji w Unii Europejskiej.
Armia Europejska – jak dać Unii siłę wojskową
25.09.2008
Chcąc realizować swoje cele w sferze bezpieczeństwa, Unia Europejska musi zwiększyć własne możliwości prowadzenia wojskowych operacji stabilizacyjnych. Inicjatywy idące w tym kierunku podążają jednak utartymi ścieżkami i napotykają ciągle na te same problemy. Warto więc zaproponować odważną wizję przezwyciężenia tych trudności – utworzenie ponadnarodowej siły zbrojnej, Armii Europejskiej.
Unia Europejska i jej sąsiedztwo w zmieniającym się świecie
18.09.2008
Raport na temat Europejskiej Polityki Sąsiedztwa
Do tanga trzeba dwojga
08.09.2008
Konflikt w Gruzji zostanie z pewnością odnotowany jako kolejny, obok 11 września punkt zwrotny w kartach historii 21-ego wieku. Przekraczający granicę Gruzji sznur rosyjskich oddziałów i czołgów utwierdził świat w przekonaniu, że okres rosyjskich, antyzachodnich deklaracji oraz pomruków niezadowolenia dobiegł końca na rzecz polityki faktów dokonanych.
Wojna w Osetii Południowej – konsekwencje dla bezpieczeństwa międzynarodowego
27.08.2008
Sprowokowana gruzińską operacją wojskową z 8 sierpnia br. interwencja rosyjskiej armii w Osetii Południowej uzasadnia postulowaną przez Gruzję zmianę międzynarodowego formatu rozwiązania kryzysów osetyjskiego i abchaskiego, dowodząc, że Rosja jest w nich stroną, a nie rozjemcą. Trudno jednak wskazać taki format, który mógłby doprowadzić do reintegracji Gruzji.
Wojna o granice Zachodu
25.08.2008
Idzie nowe w polityce międzynarodowej. Po raz pierwszy od 1991 roku Rosja użyła siły zbrojnej przeciwko suwerennemu państwu na obszarze post-sowieckim. Można uznać, że jest to powrót do przeszłości, a konflikt gruzińsko-rosyjski stanowi odgrzaną wersję „zamrożonego konfliktu” z początku lat dziewięćdziesiątych. Rosja zawsze starała się utrzymać swój stan posiadania w najbliższym sąsiedztwie. Tyle tylko, że dotąd robiła to autokratyczną siłą perswazji stosowaną względem republik azjatyckich i Białorusi, a teraz sięgnęła po broń.
Perspektywy prezydencji francuskiej w Unii Europejskiej
31.07.2008
Unia dla Morza Śródziemnego – nowe forum współpracy regionalnej
30.07.2008
Co można zmienić w sprawie wiz?
15.07.2008
Polityka wizowa po wejściu Polski do Schengen
Co dalej z Traktatem z Lizbony?
11.07.2008
Uwarunkowania strategii dla Polski
Konsekwencje odrzucenia traktatu lizbońskiego w referendum w Irlandii
26.06.2008
Odrzucenie traktatu lizbońskiego w referendum w Irlandii stanowi kolejne załamanie procesu reformy UE. Obecna sytuacja różni się jednak od kryzysu wokół ratyfikacji traktatu konstytucyjnego z 2005 r. ze względu na większy stopień zaawansowania procesu ratyfikacyjnego oraz szersze poparcie dla traktatu w pozostałych państwach UE. Można przypuszczać, że podjęte zostaną działania, które ostatecznie umożliwią wejście traktatu w życie, a prawdopodobnym scenariuszem jest powtórzenie referendum w Irlandii. Kluczowe znaczenie mieć będzie decyzja w sprawie kontynuacji ratyfikacji w pozostałych państwach członkowskich.
Reformy w UE muszą być realizowane inaczej
25.06.2008
Cokolwiek myślimy na temat irlandzkiego referendum, jedna rzecz jest jasna. Projekt przybliżenia UE do obywateli jest bankrutem.
Szekspir wypiera z Brukseli Moliera i Goethego
17.06.2008
"Języki francuski i niemiecki prawdopodobnie nie przetrwają w Brukseli", chyba że oba kraje podejmą wspólne działania w obronie swoich języków, pisze w jednym z wpisów na portalu Blogactiv Marc Foglia, redaktor naczelny grupy refleksyjnej Groupe des Belles Feuilles.
UE w poszukiwaniu swego znaczenia: jakie są cele Europy?
03.06.2008
Nawet jeśli restrukturyzacja instytucjonalna, jaką zakłada Traktat Lizboński, rozwiąże kryzys Unii Europejskiej, dokument ten zawiera zdaniem Thierry’ego Chopina z Fundacji Roberta Schumana tylko częściowe odpowiedzi na wyzwania, przed którymi stoi unia borykająca się z brakiem celów politycznych.
Konieczny jest strategiczny dialog z Rosją
20.05.2008
Mimo nienajlepszych ostatnio stosunków Rosji zarówno z Unia Europejską, jak i ze Stanami Zjednoczonymi, nowe przywództwo Wspólnoty powinno zmienić istniejący stan rzeczy - - uważa Michael Emerson z Instytut Europejskich Nauk Politycznych (Centre for European Political Studies), jednego najpoważniejszych think tanków w Brukseli, zaplecza doradczego subsydiowanego przez wiele firm międzynarodowych i Komisję Europejską.
Czy Komisja Europejska Jose Barroso dotrwa do końca kadencji?
02.05.2008
To pytanie postawił sobie w marcu European Policy Centre.
Szczęśliwi żyją dłużej
29.04.2008
Istnieje ścisła zależność między wiekiem i poczuciem szczęścia.
Globalizacja zmienia opinię publiczną w UE
29.04.2008
Globalizacja zmienia sposób, w jaki Europejczycy postrzegają swoje kraje, Unię Europejską i świat – wynika z analizy przeprowadzonej przez TNS.
GMO: europejska sprawa
25.04.2008
Procedury otrzymywania zezwoleń na stosowanie produktów genetycznie zmodyfikowanych
Polityka migracyjna i graniczna UE w dobie globalizacji
25.04.2008
Czas na określenie priorytetów w Obszarze Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości.
Tajemniczy Sarkozy
24.04.2008
Ekspert Fundacji Bertelsmanna przedstawia – jego zdaniem - pełną sprzeczności europejską politykę francuskiego prezydenta.
Technologia i Design MONOGRAM Technologies
